برای شروع، وضعیت درمان استان هرمزگان را چگونه میتوان ارزیابی کرد؟
دکتر جمشیدی: هزینه خدمات درمانی در شهر بندرعباس اگر بیش از تهران نباشد، با تهران برابر و در برخی مواقع حتی از تهران نیز بیشتر است. استان هرمزگان از نظر هزینههای زندگی، یکی از گرانترین استانهای کشور است. امکانات درمان در استان چه به لحاظ نیروی انسانی و چه از نظر تعداد تخت بیمارستانی، فقیرترین درمان در کل کشور است. نیروی انسانی متخصص و با انگیزه به تعداد کافی در استان وجود ندارد و مردم مجبورند برای دریافت خدمات درمانی مورد نیاز خود، به استانهای یزد، شیراز و کرمان مراجعه کنند.
دکتر عصار: استان در بسیاری از حوزهها محروم است، اما محرومیت در بخش درمان از آنجا که خدمات درمانی یکی از نیازهای اصلی است، بیشتر به چشم میآید و مردم از این بابت تحت فشار زیادی هستند. یکی از این نمونههای محرومیت، نبود تکنیسین فنی برای تعمیر دستگاههای پزشکی در استان است. به دلیل اینکه هرمزگان در انتهای گستره جغرافیایی کشور قرار گرفته، وقتی وسیلهای از کار می افتد، 10 تا 15 روز طول میکشد تا یک تکنیسین از تهران برای تعمیر دستگاه به بندرعباس بیاید. علاوه بر هزینه ایابوذهاب و اسکان این تکنیسین که بر دوش ما است، 10 تا 15 روز نیز نمیتوانیم از دستگاه خود برای ارائه خدمت به مراجعان استفاده کنیم.
دکتر حسینی: شهر بندرعباس دارای اهمیت سوقالجیشی است. این شهر جمعیت جوان زیادی دارد و با وجود کارخانهها و اسکلههای زیادی که در آن قرار گرفته، نیروی کار زیادی در آن ساکن و فعال هستند. اما تنها استانی است که از حدود چند دهه قبل تاکنون، هیچ بیمارستان دولتی و خصوصی جدیدی در آن ساخته نشده است. حتی بیمارستان شریعتی استان نیز تعطیل شده است. در حال حاضر بیمارستان تامیناجتماعی خلیجفارس بندرعباس مهمترین بیمارستان این استان است اما با تعطیلی بیمارستان شریعتی، فشار بر بیمارستان خلیجفارس افزایش یافت و این مساله، خدماترسانی به بیمهشدگان تامیناجتماعی را دچار مشکل کرد تا جایی که در مواردی برخی بیمهشدههای این سازمان ناچار شدند به بیمارستانهای نظامی یا بخش خصوصی مراجعه کنند.
دکتر موسوی: هزینه تمامشده خدمات درمانی در استان هرمزگان بسیار زیاد است. یک کارشناس وقتی خدمتی را در مورد تجهیزات پزشکی استان انجام میدهد، حدود 2 میلیون تومان هزینه ایابوذهاب و اسکان او میشود، در حالی که در تهران انجام این کار بسیار راحتتر است. از سوی دیگر، هزینه برق در بندرعباس چندین برابر استانهای دیگر است. اگر پول بیمهها زود به زود وصول نشود و دولت حمایت لازم را انجام ندهد، هزینهها روز به روز زیادتر شده و ارائهدهندگان خدمات از پس هزینهها برنمیآیند، در نتیجه مراکز ارائهدهنده خدمات درمانی ورشکسته میشوند.
به بدهی بیمهها به مراکز درمانی اشاره کردید. همانطور که میدانید، پس از اجرای طرح تحول سلامت و بهدنبال افزایش تصاعدی تعرفه خدمات پزشکی در سالهای اخیر، بیمههای درمان با چالش نقدینگی روبهرو شده و تاخیرهای ناخواستهای در پرداخت مطالبات مراکز طرف قرارداد آنها ایجاد شده است.
دکتر موسوی: البته منظور من فقط تامیناجتماعی نبود. بیمههای تکمیلی هم به مراکز درمانی فشار میآورند. بیمههای تکمیلی در هنگام عقد قرارداد، خواستار درصدی تخفیف هستند و برخی از واحدها برای گذران امور خود، تن به این قراردادهای تحمیلی میدهند و اگر این قراردادها را نبندند، تعداد بیماران آنها باز هم کاهش مییابد و متضرر میشوند. بنابراین، نیروی کار این واحدها باید بیشتر کار کنند، حقوق کمتری بگیرند و کیفیت کار این واحدها کاهش بیابد تا تخفیف مذکور جبران شود.
دکتر حسینی: بخش خصوصی قصد ندارد خدمت به بیمهشدگان تامیناجتماعی و سایر بیمهها را محدود کند، اما کارانه پزشک در بیمارستان خصوصی بلافاصله پرداخت شده و درصد فرانشیز تامیناجتماعی نیز از صندوق بیمارستان پرداخت میشود. از سازمان تامیناجتماعی توقع میرود در فاصله 3 تا 6 ماه بدهیهای خود را بپردازد. اما آخرین پرداختی سازمان به بیمارستان امام رضا(ع) آذرماه 1395 بود و هماکنون بیمارستان امام رضا(ع) بالغ بر 5 میلیارد تومان از تامیناجتماعی طلبکار است. اگر سود بانکی و نوسانات دلار لحاظ شود، این مبلغ بسیار بیشتر شده که ضرری هنگفت برای بیمارستانهای خصوصی است. این مساله بزرگترین مطالبه بخش خصوصی است که محدود به بیمارستان نیست و در بخشهای آزمایشگاه، رادیولوژی و بخشهای دیگر نیز مشاهده میشود.
دکتر عصار: بیمارستان املیلا حدود 50 سال است که در حال خدمت به بیمهشدگان تامیناجتماعی و سایر مراجعان است، اما مشکلات آن به حدی رسیده که در فکر تعطیلی آن هستیم. علاوه بر مطالبات عقبمانده این بیمارستان از بیمههای پایه، بیمههای تکمیلی نیز به بیمارستان ما فشار میآورند. ماه گذشته حقوق و دستمزد پرسنل بیمارستان به سختی پرداخت شد و با توجه به اینکه پایه حقوق پرستاران افزایش زیادی داشته، امکان استخدام پرستار جدید برای ما وجود ندارد. از آذرماه سال گذشته تاکنون، سازمان تامیناجتماعی هیچ پرداختی به این بیمارستان نداشته، اما بیمه خدمات درمانی تعهدات خود را تا اسفند سال گذشته پرداخت کرده است.
همانطور که میدانید، بیمههای درمان هم از نظر نقدینگی دچار مشکلات جدی هستند. در طرح تحول سلامت در ابتدا قرار بود بخشی از منابع یارانهها به حوزه سلامت انتقال یابد و طبیعتا باید سهم سازمانهای بیمهگر هم از این منابع پرداخت میشد، اما این اتفاق نیفتاد در حالیکه بیش از 75 درصد بار مالی طرح تحول بر دوش بیمههاست.
دکتر جمشیدی: حرف شما درست است، اما بیمهها باید وظایف خود را انجام دهند. بیمهها وظیفه خدمترسانی مطلوب به بیمهشدگان و نظارت بر خدماتی که در مراکز طرف قرارداد به بیمهشدگان ارائه میشود را بر عهده دارند، اما تمام هم و غم بیمهها این روزها معطوف به تعرفهها شده و فقط دقت میکنند که تعرفهها کاهش یابد، در حالی که کاهش تعرفه به کاهش کیفیت خدمترسانی خواهد انجامید.
ادامه در صفحه 16
اگر مراکز درمانی تعرفههای خود را از سطح مشخصی کمتر کنند، دچار مشکل مالی میشوند و برای جبران این بحران مجبور هستند در بخشهایی تعدیل صورت دهند و این تعدیل میتواند کیفیت خدمترسانی را کاهش دهد. از جمله وظایف مهم بیمهها، پر کردن شکاف هزینهای میان بیمار و مراکز ارائهکننده خدمات است و بیمه وظیفه دارد این شکاف را کم کند، اما متاسفانه این وظیفه فراموش شده است.
دکتر عصار: ما ملزم هستیم حق بیمه کارکنان خود را نقدا و ماهیانه بپردازیم اما مطالبات ما با تاخیر پرداخت میشود. من ماه گذشته 100 میلیون تومان بابت حق بیمه کارکنان به سازمان تامیناجتماعی پرداخت کردهام، اما سازمان تامیناجتماعی بیش از یک سال در پرداخت بدهی خود تاخیر دارد.
دکتر حسینی: با وجود مشکلات مالی ادامه فعالیت برخی واحدهای درمانی خصوصی استان امکانپذیر نیست و این واحدها توان ارتقای خود را ندارند و فقط برای بقای خود و جلوگیری از تعطیل شدن میجنگند. کارکنان بیمارستانهای خصوصی تعداد قابل توجهی هستند و سازمان تامیناجتماعی توقع دارد هر ماه حق بیمه آنان را دریافت کند و اگر این اتفاق نیفتد، بیمارستانها جریمه میشوند. اما متاسفانه در زمینه پرداخت مطالبات بیمارستانها از این سازمان، چنین تاکیدی را مشاهده نمیکنیم.
چه راهکاری برای خروج از این وضعیت پیشنهاد میکنید؟
دکتر حسینی: سازمان تامیناجتماعی باید زمان تاخیر در پرداختهای خود به مراکز درمانی بخصوص مراکز بخش خصوصی را کاهش دهد. اگر مطالباتی هم از مراکز درمانی دانشگاهی دارد، تهاتر با بدهیها میتواند کمک کند.
دکتر عصار: بیمارستان املیلا از 50 سال قبل در خدمت مردم بندرعباس بوده و اگر به دلیل مشکلات مالی ناچار به تعطیلی آن شویم، وضعیت درمان منطقه از این بدتر خواهد شد. مسئولان باید به فکر ما باشند و از تامیناجتماعی هم توقع داریم تا جایی که میتواند، پرداختها را بهروز کند.