مراقبه یا مدیتیشن، مفهومی ریشه‌دار در سنت‌های فکری و معنوی گوناگون است که امروزه فراتر از زمینه‌های آیینی، به‌عنوان تمرینی کاربردی برای آرام‌سازی ذهن و کاهش فشارهای روانی شناخته می‌شود. هدف اصلی این تمرین، ایجاد وقفه‌ای آگاهانه در هیاهوی ذهن و فراهم‌کردن فضایی برای تمرکز، آرامش و شفافیت درونی است؛ فضایی که می‌تواند اثرات ملموسی بر کاهش استرس و بهبود کیفیت زندگی داشته باشد.
برای آغاز مراقبه، پیش از هر چیز باید محیطی آرام و به‌دور از عوامل حواس‌پرتی انتخاب شود. فضایی ساکت، با نور ملایم و وسایلی ساده مانند بالش یا شمع، می‌تواند به ایجاد احساس امنیت و آرامش کمک کند. سپس، انتخاب وضعیت بدنی مناسب اهمیت دارد؛ نشستن صاف، دراز کشیدن، ایستادن یا حتی قدم‌زدن آرام، همگی قابل‌قبول‌اند، به شرط آنکه بدن در وضعیتی متعادل میان راحتی و هوشیاری قرار گیرد.
در مرحله بعد، قرار دادن دست‌ها به شکلی طبیعی، مانند روی زانوها، روی سینه یا در حالت دعا، به ثبات بدنی کمک می‌کند. تمرکز ذهن می‌تواند بر تکرار یک واژه یا عبارت، توجه به یک شیء مشخص یا تمرکز آگاهانه بر تنفس قرار گیرد. در تمرکز بر تنفس، کافی است ریتم طبیعی دم و بازدم مشاهده شود، بدون تلاش برای تغییر آن.
در طول مراقبه، انحراف ذهن امری طبیعی است. کافی است افکار مزاحم بدون قضاوت پذیرفته شوند و توجه دوباره به نفس یا احساسات بدن بازگردد. متخصصان توصیه می‌کنند مراقبه با زمان‌های کوتاه، حدود دو تا پنج دقیقه آغاز شود و به‌تدریج، متناسب با توان فرد، افزایش یابد. استمرار در این تمرین ساده، می‌تواند به آرامشی پایدار و ذهنی شفاف‌تر بینجامد.