فصل جدید ارتقای خدمات درمان تأمین‌اجتماعی

فصل جدید ارتقای خدمات درمان تأمین‌اجتماعی

روند اجرای طرح 
شیرمردی با اشاره به روند اجرای طرح نظام‌نامه گفت: «تدوین این طرح از اواسط آبان سال گذشته آغاز شد. از آن زمان در مدت 8- 7 ماه نظر مدیریت‌های درمان، رؤسای بیمارستان‌ها، تیم‌های اجرایی مراکز و شرکای اجتماعی اخذ و جلسات متعددی برقرار شد. در این جلسات همچنین تمام اجزای طرح از زوایای گوناگون بررسی، ابهامات و مشکلات احصاء و طرح به طور موشکافانه تدوین شد.» وی افزود: «از زمان مطرح شدن طرح، مسئولان و کارکنان بیمارستان‌ها از نظر ذهنی درگیر بودجه مبتنی بر عملکرد هستند و مراکز برنامه‌هایی را آغاز کرده‌اند تا خود را با شرایط جدید وفق دهند. اکنون این طرح به صورت فاز به فاز درحال اجرا است و ابزارهای لازم طرح از نوع نرم‌افزاری مانند روش‌ها و دستورالعمل‌ها آماده‌سازی شده است.»
او تصریح کرد: «برای مثال، ضرایب اختصاصی و کیفیت برای هریک از بیمارستان‌ها محاسبه می‌شود که برای این کار نیازمند اخذ اطلاعات از مراکز و تطبیق آن‌ها با شاخص‌ها هستیم. عملا درحال حاضر، سازمان دو شیوه بودجه‌ریزی قدیم و جدید را همزمان پیش می‌برد.»
 تأکید بر ارائه خدمات به بیمه‌شدگان 
شیرمردی با بیان اینکه در طرح نظام‌نامه مبتنی بر عملکرد خدماتی مورد نظر است که به بیمه‌شده‌ها ارائه می‌شود، تصریح کرد: «برای تخصیص بودجه، عملکرد هر مرکز به ریال تبدیل می‌شود.
 البته باید توجه داشت که برخی از بیمارستان‌ها دارای درآمد اختصاصی هستند که از سایر بیمه‌شده‌ها مانند بیمه‌های سلامت و نیروهای مسلح یا بیماران آزاد دریافت می‌شود؛ اما در نظام‌نامه تأکید بر ارائه خدمات به بیمه‌شده‌های سازمان تأمین‌اجتماعی است.»
چالش‌های یک طرح 
وی تغییر مدیریت بودجه را یکی از چالش‌های طرح برشمرد و گفت: «یکی از دشواری‌های طرح که در تمام دنیا نیز این‌گونه است، مقاومت در برابر تغییرات 
است. 
هرچند بسیاری از مراکز به دلیل برخورداری از آزادی عمل بیشتر و تسریع در فرایندها، از این طرح استقبال می‌کنند. همچنین در این طرح 20 آیین‌نامه و شیوه‌نامه پیش‌بینی شده که تدوین آنها دشواری‌های خود را دارد.»
مشاور معاون درمان سازمان تأمین‌اجتماعی افزود: «شخصا به اجرای طرح خوشبین هستم و به نظر می‌رسد بیمارستان‌ها از همان آغاز طرح هوشیارتر به ظرفیت‌های خود نگاه می‌کنند و به دلیل اینکه اکنون بودجه به عملکرد متصل شده مدیریت مناسب‌تری اتخاذ شده و نگاه به هزینه‌ها عمیق‌تر از سابق شده است.»
 چشم‌انداز و برنامه‌های آینده طرح 
وی با بیان اینکه نظام‌نامه بودجه مبتنی بر عملکرد یک اقدام فراگیر است، تصریح کرد: «تدوین این نظام‌نامه با هماهنگی بسیاری از ارکان 
سازمان مانند معاونت برنامه‌ریزی مالی و پشتیبانی، معاونت توسعه مدیریت و منابع انسانی، اداره کل امور حقوقی و قوانین و سایر اجزای سازمان 
تحقق یافته تا طرح سنجیده و با کمترین ایراد ارائه شود.» 
شیرمردی با تأکید بر اینکه در نظام‌نامه بودجه عملکردی به دنبال طرح خودگردانی بیمارستان‌ها نیستیم، افزود: «طرح خودگردانی به این معنا است که اداره یک مرکز درمانی به طور کامل به یک تیم اجرایی محول شود و هزینه‌های آن مرکز نیز بر عهده آن تیم باشد؛ درحالی که واحدهای درمانی سازمان در سراسر کشور اعم از درمانگاه، پلی‌کلینیک، دی‌کلینیک و بیمارستان‌ها بخشی از پیکره‌ سازمان به شمار می‌روند و نمی‌توان آن‌ها را مستقل از سازمان انگاشت.»
 
 توپ در زمین بیمارستان‌ها نیست 
وی با بیان اینکه قرار است اجرای این طرح به بیمارستان کمک کند، گفت: « طرح نباید مشکلات جدیدی را ایجاد کند؛ به ویژه اینکه در اجرای این طرح تشریک مساعی انجام می‌شود و ما هر زمان که نیاز باشد حتی به صورت حضوری در کنار رؤسا، مدیران و تیم اجرایی بیمارستان‌ها خواهیم بود تا هرجایی که ابهام و سوالی پیش می‌آید، پاسخگو باشیم. این‌طور نیست که توپی در زمین بیمارستان‌ها انداخته و سپس رها شود؛ از این‌رو نباید دغدغه و نگرانی وجود داشته باشد.» مشاور معاون درمان سازمان تأمین‌اجتماعی ادامه داد:‌ «همچنین شرکای اجتماعی سازمان نیز پاره‌ای اوقات به این طرح با دیده تردید نگاه می‌کنند؛ اما اطمینان می‌دهیم هدف، مدیریت بهره‌وری مراکز، ارتقای کیفیت خدمات و در نهایت افزایش رضایتمندی بیمه‌شدگان است.»
مزایا و چالش‌های بودجه عملکردی 
شاکری با بیان اینکه در بودجه مبتنی بر عملکرد، اعتبارات نیز بر مبنای عملکرد واحدهای سازمانی اختصاص می‌یابد، تصریح کرد: «این نوع بودجه در راستای تولید محصولات (ارائه خدمات) یا دستیابی به پیامدها، تخصیص می‌یابد و به این ترتیب سازمان‌ها به سمت افزایش شفافیت در نحوه مصرف منابع 
برای انجام فعالیت‌ها، تولید خروجی‌ها و دستیابی به هدف‌ها و راهبردها و نیز پاسخگویی بیشتر سوق می‌یابند.»
وی افزود: «همچنین در صورت اجرای درست طرح ارائه بودجه مبتنی بر عملکرد، علاوه بر افزایش کارایی و اثربخشی (از طریق افزایش درآمدها و کنترل هزینه‌ها) می‌توانیم شاهد افزایش شفافیت و پاسخگویی باشیم.»
او یکی از چالش‌های مهم اجرای این طرح را دوگانگی در پرداخت‌ها به کارکنان - به دلیل رسمی‌ بودن برخی کارکنان و شرکتی بودن برخی دیگر - و تعارض‌های ناشی از آن برشمرد و گفت: «به این ترتیب ممکن است بیمارستان‌ها به سمت خدمات سودده سوق پیدا کنند و نیز از افزایش اختیارات در حوزه‌های مالی، انسانی و تجهیزات پزشکی ممکن است سوءاستفاده شود.»
رئیس بیمارستان تأمین‌اجتماعی امام حسین(ع) زنجان، ادامه داد: «باید نحوه پرداخت به پزشکان و سایر کارکنان و نحوه تأمین‌ مالی بیمارستان شفاف‌سازی بیشتری شود. همچنین ساختار بروکراتیک بیمارستان‌ها همچنان در این طرح حفظ شده؛ هرچند میزان اختیارات افزایش یافته و انعطاف پذیری بیشتری برای تصمیم‌گیری برای بیمارستان‌ها ایجاد می‌شود.»
بودجه عملکردی سبب شفافیت می‌شود
رئیس بیمارستان تأمین‌اجتماعی امام حسین(ع) زنجان نیز معتقد است رعایت موازین بودجه عملکردی در صورتی که سازوکارهای تنظیمی‌ و نظارتی نیز به درستی اعمال شود، در نهایت نه‌تنها می‌تواند منجر به ارتقای کارایی، اثربخشی و ارتقای کیفیت خدمات شود، بلکه سازمان‌ها به سمت افزایش شفافیت در نحوه مصرف منابع و راهبردهای پاسخگویی نیز با قوت بیشتری پیش می‌رود.  دکتر کبری شاکری در گفت‌وگو با آتیه‌نو با بیان اینکه بودجه عملکردی را می‌توان بر اساس شاخص‌های مختلف مانند شاخص‌های کارایی و شاخص‌های کیفی ارزیابی کرد، افزود: «در حوزه شاخص‌های کارایی عواملی مانند نرخ اشتغال تخت، فاصله بازگردانی تخت، متوسط مدت اقامت، میانگین تعداد اعمال جراحی به ازای تخت، میزان پوشش هزینه‌ها و سایر عوامل دخالت دارد. » وی اظهار کرد:‌ «همچنین شاخص‌های کیفی نیز بر مسائلی مانند میزان رضایتمندی بیماران از خدمات رفاهی و خدمات درمانی که به صورت دوره‌ای مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و نشان‌دهنده عملکرد بیمارستان در همان دوره است، تکیه دارد.» رئیس بیمارستان تأمین‌اجتماعی امام حسین(ع) زنجان با اشاره به هزینه‌های این بیمارستان در سال 1398 حدود 70 میلیارد تومان بوده، گفت: «در همین دوره میزان درآمد با احتساب تعرفه‌های دولتی برای بیمه‌شدگان تأمین‌اجتماعی حدود 47 میلیارد تومان بوده که به معنای عدم پوشش هزینه‌ها با درآمدهای اکتسابی است و در صورتی که تعرفه‌ها غیردولتی محاسبه شود، این وضعیت تغییر خواهد کرد.»
 تهیه پیوست‌های دقیق برای بیمارستان‌ها
شاکری با تأکید براینکه برای اجرای مناسب نظام‌نامه ضروری است که پیوست‌های دقیقی برای بیمارستان‌ها تهیه شود، تصریح کرد: «در این پیوست‌ها ضروری است مسائلی مانند آیین‌نامه مالی و معاملاتی، نحوه جذب و استخدام نیروی انسانی و ... به صورت شفاف روشن شود تا بیمارستان‌ها دچار ابهام نشوند و از اختیار اعطا شده سوء‌استفاده نکنند. باید سازوکارهای تنظیمی‌ و نظارتی دقیقی بر بیمارستان‌ها اعمال شود.» وی افزود: «همچنین باید سازوکارهای تنظیمی ‌و نظارتی دقیقی بر بیمارستان‌ها اعمال شود. سیستم‌های گزارش عملکرد باید به صورت دوره‌ای و منظم با چارچوب مشخص برای کلیه بیمارستان‌ها وجود داشته باشد. کیفیت نیروی انسانی - به ویژه در پست‌های کلیدی چون ریاست، مدیریت، رئیس اداره منابع انسانی و رئیس امور مالی و سایر منصب‌ها - باید مورد نظر قرار گیرد تا بیمارستان‌ها بتوانند از فضای تصمیم‌گیری اعطا شده در جهت بهینه شدن امور مدد جویند.»
 
 
 
 

 

ارسال دیدگاه
ضمیمه
ضمیمه