کارآفرینی از کجا آغاز می‌شود؟

گفتار

کارآفرینی از کجا آغاز می‌شود؟

سورنا ستاری؛ معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری

در حال حاضر، ایران در شاخص‌های محیط کسب‌وکار رتبه 123 و در محیط‌های نهادی رتبه116 را دارا بوده، اما در حوزه‌های آموزش عالی به رتبه تک‌رقمی دست‌یافته است. جایگاه ایران در این رتبه‌بندی‌ها نشانگر این است که سیستم آموزش عالی کشور افرادی را تربیت می‌کند که چندان به درد اقتصاد نمی‌خورند. ما در پژوهش کم‌ هزینه نمی‌کنیم، بلکه اشتباه هزینه می‌کنیم. ضرورت دارد متولیان آموزش عالی در ایران بدانند که در صورتی از پژوهش، محصول بیرون خواهد آمد که بخش خصوصی در آن دخیل باشد، در غیر این صورت با پول دولت، محصولی از پژوهش بیرون نخواهد آمد. در هیچ کشور دیگری هم این گونه نیست، زیرا کار دانشگاه محصول بیرون دادن نیست. بنابراین کارآفرینی باید از محیط دانشگاه آغاز شود.
در این میان، وجود یک اکوسیستم بسیار اهمیت دارد، چراکه اکوسیستم باعث رشد فناوری می‌شود. رشد اقتصادی از جیب کارآفرینی بیرون می‌آید که پول خود را در کسب‌‌و‌کار سرمایه‌گذاری می‌کند، نه دولتی که از جیب مردم در اقتصاد هزینه می‌کند. اقتصاد ایران متکی به نفت است و در اقتصاد نفتی، اشتغال یعنی اخذ مدرک و بعد به‌دنبال شغل گشتن. وقتی اشتغال در جامعه برابر با استخدام می‌شود، دولت مجبور است هر سال تعدادی را تحت‌فشار استخدام کند، در حالی که استخدام یعنی پایان نوآوری و خلاقیت. به همین دلیل هم هست که اقتصادهای نفتی و اقتصادهایی که به منابع طبیعی متکی هستند دولت‌های فربهی دارند. پایه اقتصاد آینده روی نیروی انسانی و مبتنی بر ارزش‌افزوده است و باید به این فکر کرد که چگونه می‌توان روی ایده افراد سرمایه‌گذاری کرده و نیروی انسانی خلاق و نوآور تربیت کرد. در حال حاضر، قوانین و ضوابط دست‌وپاگیر زیادی پیش پای کارآفرینان است و برای بردن اقتصاد به سمت نوآوری و دانش‌بنیانی چه بخش دولتی و چه اقتصادی یک مبارزه را پیش رو دارند. البته تلاش ما در چند سال گذشته بر این بوده که ثابت کنیم در این مبارزه، اقتصاد سنتی بازنده است و تنها یک راه برای آن وجود دارد؛ سرمایه‌گذاری روی جوانان خلاق و نوآور. دولت دوازدهم نیز موفقیت‌‌های قابل‌توجهی در این زمینه داشته است. در حال حاضر بیش از ۴۵۰۰ شرکت دانش‌بنیان فعالیت می‌کنند که فروش آن‌ها سال گذشته بیش از ۹۰هزار میلیارد تومان بوده و ۳۵۰ هزار تحصیل‌کرده در این حوزه کار می‌کنند. این موضوع نشان می‌‌دهد فرهنگ حمایت از جوانان در حال رشد است و در دولت نیز این باور به‌وجود آمده که دیگر با فروش ماده خام نمی‌توان کشور را اداره کرد. فرهنگی نیز در حال رشد است که جایگزین فرهنگی خواهد شد که همه چیز را در پول می‌بیند. اگر اکوسیستم فضای کسب‌وکار ایران که تنها بحث منابع مالی در آن مطرح نیست با محیط‌های دانش‌بنیان، استارت‌آپ‌ها و... ایجاد شود، با عزمی که در دولت برای حمایت از آن وجود دارد و تلاشی که بخش خصوصی در جهت ایجاد آن انجام می‌دهد، می توان به آینده کار در ایران امیدوار بود.  
 
ارسال دیدگاه