چه تعداد مراکز درمانی دانشگاهی و خصوصی از طریق قرارداد همکاری با تامین ‌اجتماعی استان مازندران، در زمینه ارائه خدمات درمانی به بیمه‌شدگان و مستمری‌بگیران این استان فعال هستند؟

بخش درمان تامین‌اجتماعی استان مازندران با حدود 2400 پزشک و موسسه مختلف طرف قرارداد است که شامل 550 نفر پزشک عمومی، 539 نفر پزشک متخصص، 136 نفر دندانپزشک، 429 داروخانه مستقل، 114 آزمایشگاه مستقل، 59 رادیولوژی و سونوگرافی، 7 مرکز MRI خصوصی و 2 مرکز MRI دولتی است. در بخش اسکن نیز با 7 مرکز خصوصی و 12 مرکز دولتی قرارداد داریم. در بخش دیالیز 14 مرکز دولتی و یک مرکز خصوصی طرف قرارداد تامین اجتماعی استان مازندران هستند. با 155 مرکز خصوصی و 17 مرکز دولتی فیزیوتراپی، 5 مرکز دولتی و 2 مرکز خصوصی اسکن هسته‌ای نیز قرارداد داریم. همچنین 248 مرکز درمانی طرف قرارداد تامین‌اجتماعی استان مازندران هستند که بالغ بر 767 پزشک در این مراکز فعالیت می‌کنند. این مراکز، شامل 22 درمانگاه و پلی‌کلینیک، 4 دی‌کلینیک دولتی و خصوصی، 8 بیمارستان دولتی، خصوصی و خیریه و 32 بیمارستان دانشگاهی است.

 

 تعامل و همکاری دفتر اسناد پزشکی استان با تشکل‌های صنفی ارائه‌دهندگان خدمات سلامت در استان چگونه است؟

سعی شده تعامل مناسب و تنگاتنگی با انجمن‌های صنفی ارائه‌دهندگان خصوصی خدمات سلامت برقرار شود. نشست‌های متعددی با انجمن داروسازان برگزار شده است. از دیگر نهادهایی که با آنها تعامل خوبی داریم، می‌توان به انجمن فیزیوتراپ‌های استان اشاره کرد. همچنین با انجمن پزشکان خانواده به طور متوسط ماهانه یک نشست داریم. ضمن اینکه ماهانه یک جلسه نیز با نظام پزشکی استان برگزار می‌کنیم. شورای هماهنگی بخش سلامت استان مازندران که از سال‌ها قبل شکل گرفته الان نظم خوبی یافته و جلسات آن به صورت منظم برگزار می‌شود و سعی داریم جلسات با انجمن‌های صنفی در قالب این انجمن و کمیته‌های آن برگزار شود. دفتر رسیدگی به اسناد پزشکی ارتباط خوبی هم با کانون بازنشستگان تامین‌اجتماعی در شهرستان‌های استان دارد و به رفع مشکلات آنها کمک می‌کند.

 

 استفاده از خدمات الکترونیک و فناوری‌های نوین چه تاثیری بر سرعت و دقت انجام امور و ارائه خدمات در بخش درمان غیرمستقیم تامین‌اجتماعی استان داشته است؟ 

بحث مکانیزه کردن فرایند دریافت و کنترل اسناد دارویی از سال 1383 آغاز شد و سال 95 نیز این توفیق را داشتیم که مکانیزه کردن اسناد را به خدمات مربوط به دیالیز نیز تسری دهیم. در حال حاضر تمامی عملیات مربوط پاراکلینیک، داروخانه‌ها، روکش سند بیمارستانی و ارسال نسخ پزشکان از طریق سیستم مکانیزه صورت می‌گیرد. در بخش خدمات پاراکلینیک، اطلاعات مربوط به MRI و سی.تی.اسکن در وب سیستم ثبت می‌شود و از آن طریق به اطلاعات مربوط به بیمه‌شده‌ها دسترسی داریم و زمینه مناسبی وجود دارد‌که به سمت ایجاد کارت هوشمند سلامت برویم. 

 

 به‌نظر شما عمده‌ترین چالش‌های بخش درمان 

غیر مستقیم استان مازندران چیست؟

در حوزه درون سازمانی و ارتباط میان درمان مستقیم و غیرمستقیم، مشکل خاصی وجود ندارد. بیشترین مشکل در تأمین اعتبار برای پرداخت مطالبات موسسات طرف قرارداد با تامین‌اجتماعی استان است. در دفتر رسیدگی به اسناد پزشکی، چارت تشکیلاتی قدیمی است و باید به روز شود. در سال‌های گذشته کلاً با 28 بیمارستان و هزار پزشک طرف قرارداد بودیم اما الان که تعداد موسسات بسیار زیاد شده، چارت دفتر تغییر چندانی نکرده است. در دفتر رسیدگی به اسناد پزشکی استان مازندران 137 ردیف تشکیلاتی وجود دارد و باید مورد بازبینی قرار گیرد. به هر مقدار افراد بیشتری در اختیار داشته باشیم و بتوانیم بیشتر و دقیق‌تر نظارت کنیم، طبیعتا هزینه‌ها کاهش می‌یابد.

 

 در استان مازندران، اجرای طرح تحول نظام سلامت چه تاثیری بر هزینه‌های بخش درمان غیرمستقیم تامین‌اجتماعی استان داشته است؟

پاسخ به این سوال را می‌توان به راحتی در قالب بودجه و هزینه دفتر رسیدگی به اسناد پزشکی استان بررسی کرد. در سال 1391، حدود 160 میلیارد تومان برای این دفتر اعتبار در نظر گرفته شد که 154 میلیارد تومان آن هزینه شد. در سال 1392، بودجه مصوب دفتر حدود 201 میلیارد تومان بود و هزینه‌ای که انجام شد، 217 میلیارد تومان بود. در نیمه دوم سال 93 با اجرای طرح تحول نظام سلامت روبرو شدیم. بودجه مصوب ما در سال 1393 حدود 306 میلیارد تومان بود اما حدود 367 میلیارد تومان هزینه شد، یعنی یک کسری بودجه 60 میلیارد تومانی ایجاد شد. این اضافه هزینه به اجرای طرح تحول سلامت برمی‌گردد. در سال 94، هزینه مصوب 458 میلیارد تومان و عملکرد هزینه‌ای حدود 550 میلیارد تومان بود. این افزایش هزینه به دلیل افزایش پرداخت به پزشکان و افزایش تعرفه‌ها متاثر از طرح تحول نظام سلامت بود. با اجرای این طرح هرچند دسترسی مردم به خدمات سلامت بهبود یافت و پرداختی از جیب مردم برای این خدمات نیز کاهشی چشمگیر داشت، اما هزینه‌های دفاتر اسناد پزشکی فزونی یافت. البته در طرح تحول سلامت قرار بود، دولت به سازمان‌های بیمه‌گر کمک کند که متاسفانه این اتفاق هنوز نیفتاده است.

 

 چند سالی است که طرح پزشک خانواده به صورت آزمایشی در استان مازندران در حال اجراست. ارزیابی شما از دستاوردها وتبعات اجرای این طرح چیست؟

برنامه پزشک خانواده از آبان سال 1391 و به طور اجرایی از اردیبهشت 1392 در دو استان مازندران و فارس آغاز شد. در این برنامه هر پزشک، حدود 2500 نفر را تحت پوشش خود قرار می‌دهد که بیمه‌شده‌های تامین‌اجتماعی و کمیته امداد و سازمان بیمه سلامت را شامل می‌شوند. پزشک خانواده هیچ ویزیتی از بیماران خود دریافت نمی‌کند و بیماران اگر نیاز به دارو هم داشته باشند، هیچ هزینه‌ای بابت دارو پرداخت نمی‌کنند و در موقع رجوع به بیمارستان فقط حق فنی پرداخت می‌کنند. در حوزه شهری بیماران دیابتی، فشار خونی و مادران باردار و دانش‌آموزان ساماندهی شدند. در حوزه شهری حدود 58 هزار بیمار دیابتی و 72 هزار بیمار فشار خونی تشکیل پرونده داده‌اند و تمام مادران باردار نیز شامل 90هزارو 467 نفر تحت پوشش ماماهای دستیار پزشک خانواده قرار گرفته و آموزش‌های قبل و حین بارداری به آنها داده می‌شود. متاسفانه پزشک خانواده در شهرهای زیر 20 هزار نفر و روستاها تعمیم پیدا نکرد و روستاییان مجبورند هزینه بیشتری در بخش درمان و دارو بپردازند، در صورتی که حق بیمه یکسانی را با کسانی که در شهر زندگی می‌کنند پرداخت می‌کنند. همچنین هنوز کاستی‌هایی وجود دارد و سامانه کاملی را برای سازمان‌های بیمه‌گر تعبیه نکرده‌اند که قالب‌های نظارتی و پرداختی در آن دیده شود. همچنین وزارت بهداشت در تامین اعتبار طرح پزشک خانواده هنوز راهنماهای بالینی را طراحی نکرده است.