حذف صفرها با چاشنی احتیاط‌

یادداشت

حذف صفرها با چاشنی احتیاط‌

مرتضی عزتی؛ کارشناس اقتصادی

موضوع حذف صفر از پول ملی که اخیرا موردتوجه بانک مرکزی قرارگرفته از دو جنبه برای این بانک اهمیت دارد. مهم‌ترین آن این است که بانک مرکزی قصد دارد بین تومان و ارزهای خارجی از نظر ارزشی یک ابزار تعادلی ایجاد کند و نسبت فاصله میان پول ملی و ارز خارجی را پایین بیاورد که در حال حاضر این عدد بسیار بزرگ شده است. البته تعدیل این عدد بزرگ جنبه اقتصادی ندارد و فقط باعث کوچک‌کردن و رُندشدن عدد می‌شود و همین امر در ایجاد تعادل و بهتر نشان‌دادن اوضاع و شرایط اقتصادی، موثر است، اما بررسی ترازها، انجام حساب‌وکتاب‌ها و برخی از ارزش‌گذاری‌ها در فرایند تبدیل پول ملی از ریال به تومان، هزینه زیادی دارد. همان طور که در صحبت‌های رئیس کل بانک مرکزی هم آمده، این کار زمان‌بر هم است. هدف بانک مرکزی این است که طی زمان و با تطبیق شرایط اقتصادی با حذف چهار صفر، همچنین عادت مردم با این فرایند، آن را اجرا کند. هرچند در حال حاضر مردم در عمل و به‌صورت کاربردی، ریال را از مبادلات پولی حذف کرده‌اند. با توجه به خطراتی که در شرایط تورمی برای حذف صفر از پول ملی وجود دارد، ممکن است بار دیگر شاهد بازگشت صفرهای پول ملی و ابرتورم باشیم. قبل از اجرای عملیاتی حذف صفر از پول ملی باید هزینه حذف صفر و محاسبات عددی آن موردبررسی قرار گیرد. یعنی هم از جنبه ساختاری و هم اثرات اقتصادی مورد تحلیل و واکاوی قرار بگیرد. در برخی از کشورها مثل ونزوئلا حذف صفر به بازگشت دوباره آن‌ها و تشدید ابرتورم منتهی شد. با تکیه بر تجربه منفی این کشورها در حذف صفر باید دقت داشت که نرخ تورم کنترل‌شده باشد. تورم و رکود نیز جنبه ساختاری دارد، یعنی برای حل مشکل تورم باید از گسترش ظرفیت‌های تولیدی، افزایش سهم کشور در تجارت خارجی، همچنین کمک به خروج از شرایط رکودی، شروع کنیم. در حالی که وضعیت فعلی اقتصادی چنین بستری را فراهم نکرده است و اقتصاد کشور درگیر مسائلی مثل تامین نیاز بازار داخلی به کالای اساسی و موضوعاتی از این دست است. یعنی حتی اگر خوش‌بین باشیم که ساختارها اصلاح می‌شود، این فرایند حداقل سه و چهار سال طول می‌کشد که فراهم شود، در حالی که موعد مقرر بانک مرکزی برای اجرای حذف صفر به‌طور تقریبی دو سال دیگر است. به‌عبارتی باید تاکید کرد، بستر حذف چهار صفر از اقتصاد حتی تا چهار سال دیگر فراهم نخواهد شد.
 
ارسال دیدگاه
ضمیمه
ضمیمه