سالمندان و مواجهه با «آسم»
سالمندی یک پدیده بیولوژیک، طبیعی و غیرقابل اجتناب است و از نظر سن تقویمی، 65سالگی آغاز سالمندی به حساب میآید. از نقطهنظر بیولوژیکی، سالمندی همراه با محدودیت پیشرونده در همه ارگانها و اعضای بدن است که محیط فیزیکی، رژیم غذایی، عادات فردی و ژنتیک بر شدت و وسعت آن تأثیر میگذارد. با بالا رفتن سن، بیماریهای مزمن در بدن تجمع مییابد و باعث ایجاد اختلال در عملکرد و بروز مشکلات متعدد میشود. یکی از بیماریهای شایع مزمن، بیماری آسم در سالمندان است. آسم ازجمله بیماریهایی است که دهها میلیون نفر در جهان به آن گرفتارند و شیوع آن در شهرهای بزرگ و صنعتی رو به افزایش است. این بیماری برای تمام گروههای سنی از شیرخواران تا سالمندان، ایجاد مشکل میکند.
سالمند از طریق حمایت عاطفی و بهداشتی توسط پرستار، تا حد زیادی میتواند بر بسیاری از مشکلات بیماریهای این دوره غلبه کند. آسم (asthma) بیماری التهابی و مزمن مجاری تنفسی و هوایی است. این مجاری در برابر تهدید وسیع محرکها واکنش بیش از حد نشان میدهد و واکنشها منجر به مسدودیت یا التهاب مجاری تنفسی و ریه میشود. حمله آسم این بیماری غیرواگیر ریوی، با فاصلههای معین بروز میکند. حمله آسم کوتاهمدت است، بهطوری که هر حمله بیش از چند دقیقه تا چند ساعت طول نمیکشد. با درمان مناسب بعد از حمله، به نظر میرسد که فرد بیمار بهبود یافته است. افرادی که از خدمات پرستاری استفاده میکنند، علاوه بر توصیههای پزشک، توسط پرستار بهخوبی درباره شناسایی علائم حمله و نحوه عملکرد مناسب آموزش میبینند تا در صورت رخ دادن حمله آسم، خودشان بتوانند شرایط را مدیریت کنند. اکثر افراد از وجود بیماری آسم در خود بیخبرند، بهویژه سالمندانی که علائم در آنها شدید نیست. بنابراین شناخت بیماری یا مشاهده و بررسی علائم در سالمندان توسط خانواده یا پزشک فرد بسیار ضروری است. در این شرایط کسی که مسئولیت مراقبت از سالمند را برعهده گرفته باید حواسش به علائم آسم باشد. این نشانهها در سالمندان گاهی ناشی از قرار گرفتن در معرض عوامل حساسیتزا، عوامل محرک موجود در هوا چون دود، بخارهای شیمیایی یا بوهای شدید یا شرایط آبوهوایی نامناسب است. محیطزیست افراد مبتلا به آلرژی یا آسم بسیار مؤثر است؛ چراکه میتوان با حذف عوامل ایجادکننده آسم درمان موفقیتآمیزی را به انجام رساند.
سالمندان مبتلا به آسم میتوانند با رعایت نکاتی که به آن اشاره خواهیم کرد خطرات این بیماری را تا حد زیادی کاهش دهند؛ مصرف آب و مایعات بیشتر، حذف غذاهای آلرژیزا در صورت ابتلا به آسم آلرژیک، پرهیز از خوردن وعدههای غذایی پرحجم (افزایش حجم معده حملات آسمی را تشدید میکند)، افزایش مصرف مواد غذایی غنی از ویتامین، استفاده از ویتامین (ث) و بهبود عملکرد ریهها به دلیل دارا بودن خاصیت آنتیاکسیدانی. بنابراین بیشتر کلم بروکلی، گریپفروت، پرتقال، فلفل شیرین، کیوی، آب گوجهفرنگی و گل کلم مصرف کنید. همچنین بهتر است در طول هفته از مواد مؤثر در تنظیم سیستم ایمنی بدن مانند سیب، پیاز، مرکبات و توتها استفاده شود. منابع غذایی حاوی ویتامین (E) مانند مغزها نتایج خوبی بر این بیماری دارند. همچنین مصرف اسیدهای چرب امگا 3 (گردو و ماهی) نیز بسیار مفید است. در صورت ابتلا به آلرژی غذایی به ماهی، باید از رژیم غذایی حذف شود. همچنین از آنجایی که کافئین از طریق شل کردن ماهیچهها، مجاری هوایی را باز میکند، مصرف 2 تا 3 لیوان چای در روز میتواند برای این سالمندان اثربخش باشد.
سالمند از طریق حمایت عاطفی و بهداشتی توسط پرستار، تا حد زیادی میتواند بر بسیاری از مشکلات بیماریهای این دوره غلبه کند. آسم (asthma) بیماری التهابی و مزمن مجاری تنفسی و هوایی است. این مجاری در برابر تهدید وسیع محرکها واکنش بیش از حد نشان میدهد و واکنشها منجر به مسدودیت یا التهاب مجاری تنفسی و ریه میشود. حمله آسم این بیماری غیرواگیر ریوی، با فاصلههای معین بروز میکند. حمله آسم کوتاهمدت است، بهطوری که هر حمله بیش از چند دقیقه تا چند ساعت طول نمیکشد. با درمان مناسب بعد از حمله، به نظر میرسد که فرد بیمار بهبود یافته است. افرادی که از خدمات پرستاری استفاده میکنند، علاوه بر توصیههای پزشک، توسط پرستار بهخوبی درباره شناسایی علائم حمله و نحوه عملکرد مناسب آموزش میبینند تا در صورت رخ دادن حمله آسم، خودشان بتوانند شرایط را مدیریت کنند. اکثر افراد از وجود بیماری آسم در خود بیخبرند، بهویژه سالمندانی که علائم در آنها شدید نیست. بنابراین شناخت بیماری یا مشاهده و بررسی علائم در سالمندان توسط خانواده یا پزشک فرد بسیار ضروری است. در این شرایط کسی که مسئولیت مراقبت از سالمند را برعهده گرفته باید حواسش به علائم آسم باشد. این نشانهها در سالمندان گاهی ناشی از قرار گرفتن در معرض عوامل حساسیتزا، عوامل محرک موجود در هوا چون دود، بخارهای شیمیایی یا بوهای شدید یا شرایط آبوهوایی نامناسب است. محیطزیست افراد مبتلا به آلرژی یا آسم بسیار مؤثر است؛ چراکه میتوان با حذف عوامل ایجادکننده آسم درمان موفقیتآمیزی را به انجام رساند.
سالمندان مبتلا به آسم میتوانند با رعایت نکاتی که به آن اشاره خواهیم کرد خطرات این بیماری را تا حد زیادی کاهش دهند؛ مصرف آب و مایعات بیشتر، حذف غذاهای آلرژیزا در صورت ابتلا به آسم آلرژیک، پرهیز از خوردن وعدههای غذایی پرحجم (افزایش حجم معده حملات آسمی را تشدید میکند)، افزایش مصرف مواد غذایی غنی از ویتامین، استفاده از ویتامین (ث) و بهبود عملکرد ریهها به دلیل دارا بودن خاصیت آنتیاکسیدانی. بنابراین بیشتر کلم بروکلی، گریپفروت، پرتقال، فلفل شیرین، کیوی، آب گوجهفرنگی و گل کلم مصرف کنید. همچنین بهتر است در طول هفته از مواد مؤثر در تنظیم سیستم ایمنی بدن مانند سیب، پیاز، مرکبات و توتها استفاده شود. منابع غذایی حاوی ویتامین (E) مانند مغزها نتایج خوبی بر این بیماری دارند. همچنین مصرف اسیدهای چرب امگا 3 (گردو و ماهی) نیز بسیار مفید است. در صورت ابتلا به آلرژی غذایی به ماهی، باید از رژیم غذایی حذف شود. همچنین از آنجایی که کافئین از طریق شل کردن ماهیچهها، مجاری هوایی را باز میکند، مصرف 2 تا 3 لیوان چای در روز میتواند برای این سالمندان اثربخش باشد.