مدیرعامل سازمان تأمیناجتماعی در جمع کارفرمایان نمونه:
تحول در حوزه سرمایهگذاری مستلزم استفاده از توان و ظرفیت کارفرمایان است
میرهاشم موسوی در آیین اختتامیه یازدهمین دوره جشنواره ملی انتخاب کارفرمایان برتر سازمان تأمیناجتماعی که با حضور اعضا و نمایندگان تشکلهای مختلف کارفرمایی، کارگری و بازنشستگان، اعضای هیأتمدیره و هیأتامنای سازمان تأمیناجتماعی و جمعی از معاونان و مدیران سازمان تأمیناجتماعی برگزار شد، بر ضرورت گشودن درهای حوزه اقتصادی سازمان تأمیناجتماعی بر روی نخبگان حوزه کار و تولید تأکید کرد و گفت: «یکی از حوزههایی که نیاز به اصلاحات اساسی دارد، مدیریت حوزه اقتصادی و بنگاهداری ماست. آینده صندوقها که حاصل سرمایهگذاری کارفرمایان و کارگران به حساب میآید و قرار است آسایش و امنیت برایشان به ارمغان آورد، باید در حوزه سرمایهگذاری تحقق پیدا کند. در این مسیر البته چالشهایی داریم که حتماً در تعامل با کارفرمایان میتوانیم بر این مشکلات غلبه پیدا کنیم. با وجود اینکه شستا در سال گذشته بیش از 50درصد رشد داشته و نرخ بازدهی شستا در سال 1401 نسبت به سال 1400 تقریباً از 10.5 به بیش از 14 رسیده، اما باید در نگرش مدیریتی حوزه اقتصادی تحولی جدی صورت گیرد. این تحول بدون بهرهمندی از توان و ظرفیت حوزه کارفرمایان موفق و حوزه کسبوکارها در بخش خصوصی امکانپذیر نیست. باید درهای حوزه اقتصادی را بر روی این عزیزان باز کنیم تا تعامل حرفهای راهبردی شکل بگیرد.»
موسوی در این مراسم رفع مشکلات تولید را کلید اصلی رشد و توسعه اقتصادی دانست و اضافه کرد: «امسال، سال مهار تورم و رشد تولید است. همه ما اعتقاد داریم که اگر کشوری به دنبال رشد و پیشرفت و ارتقای وضعیت عمومی و شرایط کلی حکمرانی باشد، حتماً یکی از مؤلفههای مهم و پیشران و موتور محرکه پیشرفت، تولید است. اگر امروز ما در قدرت خرید مردم و کاهش ارزش پول ملی مشکلاتی داریم، علاوه بر سایر مؤلفهها نظیر سیاستهای پولی و مالی، حتماً باید به رفع مشکلات تولید در کشور توجه کنیم.»
او افزود: «هر دستگاهی که میخواهد برای رشد و آبادانی کشور و ارتقای شاخصهای رفاه عمومی کار کند، حتماً باید سازوکار تولید را تقویت کند. اهمیت سازمان بزرگی مثل تأمیناجتماعی که نهادی اقتصادی و اجتماعی است به این برمیگردد که اساساً این سازمان در کنار تولید و حامی تولیدکنندگان است. اگر وضعیت شاخصهای عمومی سازمان تأمیناجتماعی مانند تعادل منابع و مصارف، نرخ پشتیبانی و سایر شاخصهای نماگر شرایط سازمان بهتر شده، حتماً باید قدردان همراهی و همکاری کارفرمایان و کارگران باشیم. این همکاری و تعامل در داخل مجموعه سازمان، وضعیت را مطلوب و از طرف دیگر خدمات حکمرانی تأمیناجتماعی در راستای تسهیلگری و حمایت در اقتضای مشاغل مختلف را تقویت میکند.»
سازمان در کنار تولیدکنندگان
مدیرعامل سازمان تأمیناجتماعی چنین توضیح داد: «سازمان تأمیناجتماعی در این دولت هم در فضای کلان اقتصادی و هم در رویکردهای مباحث خرد مرتبط با کسبوکارها، در کنار تولید بوده است. مثلاً در این دولت 106هزار میلیارد تومان تسویه بانکی انجام دادیم. تأثیر این تسویه 106هزار میلیارد تومانی بر فضای اقتصادی کشور را در نظر بگیرید. ببینید این بدهی بزرگ با ضریب فزاینده پولی 7 تا 8 برابری در اقتصاد کلان چقدر تورم ایجاد میکرد و چقدر در ناترازی منابعی که باید به سمت تولید میرفت، خرج روزمرگی میشد. همین یک اقدام مثبت در این دولت، در مهار تورم و رشد تولید تأثیر بسزایی داشته است. بخشی از مطالبات بهحق بازنشستگان، ناشی از تورم است نه واقعیات تصمیمات اقتصادی. مثلاً وقتی در مورد دستمزد و مستمریها تصمیمگیری میشود هر قدر تلاش شود و هر قدر افزایش داشته باشیم، با وجود تورم نمیتوانیم تأثیر مطلوبی بر ارتقای وضعیت معیشتی کارگران و بازنشستگان داشته باشیم.»
موسوی ادامه داد: «اواخر سال 1400 هر ماه حدود 26 تا 27هزار میلیارد تومان حقوق و مستمری میپرداختیم، با کسری حدود 4 تا 5هزار میلیارد تومان در هر ماه. اگر سازمان تأمیناجتماعی همان مسیر را ادامه میداد و با مدل قبل اداره سازمان و تأمین منابع پیش میرفتیم، امروز ماهانه 10 تا 12هزار میلیارد تومان کسری نقدینگی فقط برای پرداخت حقوق داشتیم. امروز با افتخار اعلام میکنیم در 11ماه گذشته، با وجود افزایش تعهدات مالی ماهانه سازمان به حدود 42هزار میلیارد تومان در هر ماه، ریالی استقراض بانکی برای پرداخت حقوق انجام ندادهایم. در شرایطی که نظام بانکی کشور تلاش میکند ظرفیتهای پولی عمدتاً به سمت تولید برود، باید دید ما در حکمرانی تأمیناجتماعی با بینیازی از استقراض و پرداخت بدهی انباشته، چقدر فرصت ایجاد کردهایم که این پول به جای تبدیل شدن به حقوق و مستمری، به سمت تولید برود.»
اعتقاد به سهجانبهگرایی
مدیرعامل تأمیناجتماعی گفت: «بعضی افراد باورشان نمیشود و گاهی میپرسند چطور چنین چیزی شدنی است. در حالیکه تعامل با شرکای اجتماعی بهویژه کارفرمایان این ظرفیت را برای ما رقم زد. این حاصل تلاش همکاران ماست. تلاشی که بهرغم مشکلات حوزه حکمرانی تأمیناجتماعی و مشکلات کلان اقتصادی انجام شده است. معتقدیم اگر تمرکز راهبردی روی مسائل داشته باشیم، حتماً میتوانیم بر مشکلات غلبه کنیم. ما به یکجانبهگرایی باور نداریم و معتقدیم باید ساختار سهجانبهگرایی و اصلاحات ساختاری متناسب با سهجانبهگرایی را انجام دهیم. الان نواقصی وجود دارد و همه از آن آگاهیم و باید جبران شود. اگر در حوزه اقتصادی تأمیناجتماعی مشکلاتی وجود دارد و با بهرهوری مطلوب فاصله داریم، یکی از راههای برونرفت از این شرایط، این است که باید درهای حوزه اقتصادی خودمان را باز کنیم و از کارفرمایان موفق مشاوره بگیریم و با بخش خصوصی به شکل برد – برد وارد تعامل شویم. به این شکل بسیاری از مشکلات ما حل میشود.»
موسوی تأکید کرد: «پرداخت 170هزار میلیارد تومان از مطالبات تأمیناجتماعی، بهعنوان بیسابقهترین تسویه تاریخی بدهی بیمهای دولتها در این دولت رقم خورد. بخشی از اتفاقات خوب در تأمیناجتماعی را مدیون این تأدیه بزرگ هستیم که به مدد آن توانستهایم سازمان تأمیناجتماعی را به ثبات نسبی برسانیم. الان به نقطهای رسیدهایم که میتوانیم ادعا کنیم در نقطه تعادلی منابع و مصارف و نزدیک به سربهسر هستیم. اگر این مسیر با همکاری کارفرمایان و کارگران و بیمهشدهها و بازنشستگان و شرکای اجتماعی ادامه پیدا کند، قطعاً مسیر ارتقای سازمان تأمیناجتماعی در سال آینده هموارتر از امسال خواهد بود.»
او در ادامه سخنان خود گفت: «سعی کردهایم در بخشی که باید خدماتی به کارفرمایان در حوزه کسبوکار بدهیم، توسعه خدمت داشته باشیم و به اقتضائات مختلف و در آسیبهای حوزه کسبوکار، در کنار شرکای اجتماعی باشیم. ماهانه حدود 1200 تا 1300میلیارد تومان، بیمه بیکاری پرداخت میکنیم. البته این سرمایهگذاری خود کارگران و کارفرمایان است، اما سازمان تأمیناجتماعی بهعنوان سازوکاری که خود شما ایجاد کردهاید، این امکان را طبق روندی قانونی تأمین کرده است. در بخشودگی جرائم بیمهای کارفرمایان، نزدیک به 10هزار میلیارد تومان با حوزه کسبوکار تعامل انجام دادیم و بیش از 26هزار کارگاه از این بخشودگی بهرهمند شدند. البته ما دوست داریم این حوزه بخشودگی جرائم و تعامل برای پرداخت بدهیهای بیمهای کارفرمایان گستردهتر شود. برای سال بعد باید این کار را انجام دهیم تا هم منابع سازمان وصول شود و هم از دیونی که برای کارفرمایان به وجود آمده با رویکرد تعاملی، به نحوی کاسته شود.»
کارفرمایان شریک راهبردی تأمیناجتماعی
موسوی گفت: «ما به وجود کارفرمایان خوشحساب که شریک راهبردی سازمان تأمیناجتماعی هستند افتخار میکنیم. هرچند غیر از بدهیهای بیمهای دولت، حدود 93هزار میلیارد تومان هم از کارفرمایان طلب داریم. ما شرکای اجتماعی یکدیگر هستیم و باید با هم تعامل داشته باشیم. سازمان تأمیناجتماعی نماینده شرکای اجتماعی است. اگر نکات و مشکلاتی وجود دارد باید با نشست و تعامل آنها را حل کنیم. اگر هم اتفاقات خوب و دستاوردهایی در تأمیناجتماعی بوده، ناشی از همراهی و همکاری حوزه کارفرمایی و کارگری است. در راستای توسعه تعامل با شرکای اجتماعی، علاوه بر چنین جلساتی، با تمامی اصناف در حوزههایی که اختلافات حقوقی داریم، نشست برگزار میکنیم که باعث کاهش شکایات و اختلافات در حوزههای کارگری و کارفرمایی شده است. همچنین به سمت هوشمندسازی تأمیناجتماعی حرکت کردهایم. در این زمینه بین همه دستگاهها، جزو دستگاههای برتر در اجرای پنجره واحد هوشمند دولت شدهایم. لیست هوشمند حقبیمه را هم برای اولینبار اجرا کردیم که الان در 11 استان اجرایی میشود. یکی از دستاوردهای آن این است که مداخلات انسانی بعضاً اختلافآفرین به حداقل رسیده است. انشاءالله در سهماهه اول سال آینده بتوانیم علاوه بر لیست هوشمند، تعیین ضرایب حقبیمه پیمانها را هم به سمت هوشمندسازی ببریم تا مشکلات کارفرمایان در این حوزه به حداقل برسد.»
او ادامه داد: «اصلاحات در حوزه تأمیناجتماعی ضرورتی اجتنابناپذیر است، اما نمیتواند و نباید تکبعدی باشد. اصلاحات نباید فقط در حوزه کارفرمایی یا کارگری باشد، بلکه باید همهجانبه باشد تا در قالب سیاستهای کلی تأمیناجتماعی ابلاغی مقام معظم رهبری، پایداری صندوق را در آینده نزدیک شاهد باشیم. یکی از حوزههایی که واقعاً نیاز به اصلاحات اساسی دارد، مدیریت حوزه اقتصادی و بنگاهداری ماست. هر دوره از مواجهه با چالشهای صندوقهای بازنشستگی، اقتضای خاص خودش را دارد. در تحولات و سیر طبیعی صندوقها در همه کشورها، وقتی جمعیت به سمت سالمندی میرود و تعداد ورودی صندوقها کاهش و خروجی آنها افزایش مییابد، بر روی ظرفیت حوزه اقتصادی صندوق برای اجرای تعهدات تمرکز میشود.»
وضعیت صندوقهای بازنشستگی
مدیرعامل سازمان تأمیناجتماعی وضعیت صندوقهای بازنشستگی را اینگونه بیان کرد: «در برخی کشورها که پدیده سالمندی جمعیت غالب است، دارایی صندوقهای بازنشستگی معادل تولید ناخالص ملی کشور است. یعنی عمدتاً صندوقهایی میتوانند پایدار بمانند که دارایی حوزه سرمایهگذاری آنها به معادل یا بیش از تولید ناخالص ملی رسیده است. شرایطی که ما داریم در این خصوص مطلوب نیست. با وجود اینکه شستا در سال گذشته بیش از 50درصد رشد داشته، اما با این حال به این شکل نمیتوان ادامه داد و باید تحولی اساسی در نگرش مدیریتی حوزه اقتصادی صورت بگیرد.»
نشانههای امیدبخش از آینده تأمیناجتماعی
حمیدرضا سیفی، دبیرکل کانون عالی کارفرمایان کشور و نماینده کارفرمایان در هیأتامنای سازمان تأمیناجتماعی و صندوقهای تابعه در آیین اختتامیه یازدهمین دوره جشنواره ملی انتخاب کارفرمایان برتر سازمان تأمیناجتماعی در سال ۱۴۰۲ با قدردانی از برگزاری مستمر جشنواره تجلیل از کارفرمایان توسط سازمان تأمیناجتماعی گفت: «امیدواریم با رویکرد مشارکتجویانهای که در سازمان تأمیناجتماعی سراغ داریم، بهزودی شاهد استفاده جدیتر و عینیتر از ظرفیت تمام شرکای اجتماعی بهویژه کارفرمایان در مدیریت کلان تأمیناجتماعی باشیم.»
سیفی با استقبال از شکلگیری و فعالیت شورای راهبردی شرکای اجتماعی در سازمان تأمیناجتماعی افزود: «شرکای اجتماعی بهغیر از سرعتعمل در انجام کار و برخورد و رفتار محترمانه از سازمان تأمیناجتماعی انتظار دیگری ندارند. همچنین امیدواریم فرایندهای تأمیناجتماعی زمانبندی مشخص داشته باشد و بر اجرای دقیق این زمانبندی نیز نظارت جدی صورت گیرد که لازمه آن پیشرفت و توسعه بهرهگیری از فناوری اطلاعات در سازمان تأمیناجتماعی و ایجاد تحولات اساسی در این زمینه است.»
نماینده کارفرمایان در هیأتامنای سازمان همچنین گفت: «هیچ راهی جز رعایت سهجانبهگرایی واقعی برای عملیاتی کردن برنامههای مختلف سازمان تأمیناجتماعی وجود ندارد. پیشنهاد ما این است که علاوه بر بنگاههای بزرگ، بنگاهها و کارگاههای کوچک هم در جشنواره تجلیل از کارفرمایان برتر مورد توجه سازمان تأمیناجتماعی باشند. حدود ۳۱۰۰ تشکل کارفرمایی، تشکلهای استانی بازنشستگان و تشکلهای متعدد کارگری مرتبط با تأمیناجتماعی، ظرفیت بسیار عظیمی برای ایجاد تحول اساسی در حوزه تأمیناجتماعی کشور هستند که این ظرفیت بیبدیل باید بیشازپیش مورد توجه قرار گیرد.»
اهمیت موضوع تولید در کشور
احمد اسفندیاری معاون فرهنگی، اجتماعی و امور استانهای سازمان تأمیناجتماعی نیز در این همایش گفت: «بعد از آنکه مقام معظم رهبری امسال را سال رشد تولید و مهار تورم معرفی کردند، سازمان تأمیناجتماعی بهعنوان سازمانی مبتنی بر اصل مترقی سهجانبهگرایی و بهواسطه وظایف ذاتی خود، برای توسعه تعامل و مشارکت واقعی با شرکای اجتماعی، اقدام به تشکیل شورای راهبردی شرکای اجتماعی کرد. امیدواریم با کمک شرکای اجتماعی، سهجانبهگرایی را به شکل عینی در سازمان اجرا کنیم.»
او با تجلیل از نقش کارفرمایان و کارآفرینان در رشد اقتصادی، ادامه داد: «تولید ستون فقرات کشور است و اهمیت تولید ثروتی که کارفرمایان انجام میدهند بر هیچ فردی پوشیده نیست. برخلاف اینکه برخی تولید ثروت و ثروتمند بودن را مذموم میپندارند، ما معتقدیم کاری که کارفرمایان در زمینه تولید ثروت در شرایط تحریم و مشکلات اقتصادی انجام میدهند، حتماً نوعی جهاد است.»
معاون فرهنگی، اجتماعی و امور استانهای سازمان توضیح داد: «در جمع حاضران در جشنواره امروز، کارفرمایانی داریم که برای 4000 نفر و بیشتر از عیالالله اشتغال ایجاد کردهاند. به کار گرفتن ثروت در مسیر تولید و سرمایهگذاری در راستای عمران و آبادانی کشور، ایجاد اشتغال و رونق تولید در وضعیت امروز کشور بسیار ارزشمند است.»