کارشناس «آتیهنو» به پرسشهای شرکای اجتماعی پاسخ میدهد
نحوه اعلام حادثه ناشی از کار به تأمیناجتماعی
سازمان تأمیناجتماعی بهعنوان بزرگترین سازمان بیمهگر کشور با جامعه عظیمی از مخاطبان در ارتباط است که غالباً با قواعد و قوانین این سازمان بزرگ آشنایی کافی ندارند. «آتیهنو» تلاش دارد با بهرهگیری از تجربیات کارشناسان، شرکای اجتماعی را با ظرایف قانونی این حوزه آشنا کند. موضوعاتی که در این شماره به بررسی آنها میپردازیم عبارتاند از:
بهرهمندی کارگران شاغل در تولید صنایعدستی از بیمه تأمیناجتماعی
بیمه مشاغل آزاد برای آرایشگران شاغل در منزل
بهرهمندی از خدمات درمانی، هنگام قرارگیری تحتتکفل فرزند
شمول ازکارافتادگی برای بیمهشدگان زنان خانهدار
در یکی از روستاهای اطراف منطقه آزاد قشم با تشکیل اتحادیه تعاونی روستایی، از طریق جمعآوری گوش ماهیها و صدفهای مختلف دریایی، انواع متنوع صنایعدستی دریایی را تولید میکنیم و به فروش میرسانیم. آیا کارگران شاغل در تولید صنایعدستی را نیز میتوان بیمه تأمیناجتماعی کرد؟
بله، کارگران شاغل در شرکتها و اتحادیههای تعاونی روستایی و کشاورزی که جنبه تولیدی، صنعتی و فنی دارند ضمن اینکه مشمول قانون تأمیناجتماعی هستند، تا پنج نفر کارگر نیز از 20درصد حقبیمه سهم کارفرمایی معاف هستند. بهعبارت دیگر تا سقف پنج نفر کارگر نرخ حقبیمه 10درصد است؛ 7درصد سهم بیمهشده و 3درصد بیمه بیکاری به عهده کارفرما.
از کارکنان اصلی شورای حل اختلاف قوه قضاییه شاغل در یکی از مناطق تهران و بیمهشده اجباری تأمیناجتماعی هستم. در یکی از شمارههای سال قبل اعلام شده بود، کارکنان افتخاری شوراهای حل اختلاف اگر بیمهشده تأمیناجتماعی باشند، مشمول استفاده از مرخصی نُهماهه زایمان و همچنین دریافت مقرری بیمه بیکاری نخواهند بود. نظر به اینکه پس از دو ماه وضع حمل خواهم کرد، خواستم کسب اطلاع کرده باشم، آیا کارکنان اصلی شورای حل اختلاف هم مثل کارکنان افتخاری نمیتوانند از مرخصی زایمان و در صورت اخراج از مقرری بیمه بیکاری بهرهمند شوند؟
کارکنان اصلی شوراهای حل اختلاف مثل سایر بیمهشدگان اجباری، در صورت احراز شرایط مربوطه، برعکس کارکنان افتخاری (جزء بیمهشدگان توافقی)، میتوانند از غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری (مرخصی زایمان) استفاده کنند. اما چون جذب و بهکارگیری کارکنان اصلی بر اساس قانون و آییننامه خاص استخدامی صورت میگیرد، و طبق ماده (188) قانون کار این قبیل کارکنان مشمول قانون کار نیستند و نرخ حقبیمه ماهانه آنها 27درصد (بدون سه درصد بیمه بیکاری) است، ضمناً نخستین شرط برقراری بیمه بیکاری برای بیمهشدگان تأمیناجتماعی، مشمولیت قانون کار آنهاست، لذا کارکنان اصلی شوراهای حل اختلاف مثل کارکنان افتخاری در صورت وقوع بیکاری، مشمول دریافت مقرری بیمه بیکاری نخواهند بود.
در منزل مسکونی خودم به حرفه آرایشگری اشتغال دارم. با توجه به اینکه هنوز جواز کار اخذ نکردهام آیا میتوانم خودم را در این حرفه بیمه مشاغل آزاد کنم؟
خیر، کارفرمایان بعضی از واحدهای صنفی در صورت داشتن جواز کسب معتبر میتوانند با رعایت شرایط مربوطه، خود را در حرفه مربوطه بیمه مشاغل آزاد کنند. در این رابطه طبق دستورالعمل صادره توسط سازمان تأمیناجتماعی، پذیرش درخواست بیمه مشاغل آزاد زنانی که در منزل مسکونی خود به حرفه خیاطی یا آرایشگری اشتغال دارند، مثل بعضی از حِرف دیگر صرفاً منوط به داشتن گواهی یا پروانه مهارت حرفهای صادره از مراجع ذیصلاح است. چون شما فاقد پروانه کار هستید اگر کمتر از 50سال سن دارید (در صورت داشتن سن بیش از 50سال باید معادل سن اضافی سابقه قبلی پرداخت حقبیمه داشته باشید) پیشنهاد میشود با یکی از نرخهای 12، 14 و یا 18درصد بیمهپرداز بیمه زنان خانهدار شوید. متقاضیان بیمه زنان خانهدار مثل بعضی از حِرف و صنوف کشور از ارائه مستندات اشتغال مستثنی شدهاند و با خوداظهاری میتوانند در زمره بیمهشدگان زنان خانهدار قرار گیرند.
دانشجوی سال سوم دوره دستیاری یکی از دانشکدههای علوم پزشکیام و از طریق پدرم برای درمان تحتپوشش بیمه نیروهای مسلح هستم. با توجه به اینکه دانشجویان دورههای دستیاری دانشکدههای علوم پزشکی میتوانند با معرفی صندوق رفاه دانشجویان بیمه تأمیناجتماعی شوند و حقبیمه ماهانه آنها نیز توسط صندوق مذکورپرداخت میشود، جهت ثبتنام به دانشکده مربوطه مراجعه کردم. صندوق رفاه دانشجویی گفت چون از طریق پدرم تحتپوشش درمان نیروهای مسلح هستم نمیتوانم از این نوع بیمه تأمیناجتماعی بهرهمند شوم. آیا این اظهارنظر صندوق رفاه دانشجویی دانشکده ما وفق مقررات سازمان تأمیناجتماعی است؟
خیر، همانطوری که در یکی از شمارههای سال قبل نشریه اعلام شده، اولاً طبق تفاهمنامه فیمابین وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان تأمیناجتماعی با وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی و متعاقب بخشنامه صادره در اردیبهشتماه سال 1400 توسط سازمان تأمیناجتماعی، بیمه این قبیل دانشجویان براساس قانون بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد و بدون حمایت درمان صورت میپذیرد. در بخشنامه صادره صراحتاً اعلام شده چنانچه دانشجوی موردنظر از خدمات درمانی نزد سایر سازمانهای بیمهگر از قبیل نیروهای مسلح یا بیمه سلامت ایرانیان و یا... برخوردار باشد، عقد قرارداد بیمه مشاغل آزاد با او بلامانع است.
با 15سال سابقه پرداخت حقبیمه، بیمهپرداز اختیاری تأمیناجتماعی هستم. پدرم با 59سال سن فاقد شغل و بیکار است و تأمین معاش والدین برعهده من است. با توجه به اینکه مادرم 56سال دارد، چون سن پدرم برای کفالت کمتر از سن قانونی 60سال است، آیا میتوانم مادرم را بهتنهایی تحتتکفل خود قراردهم تا از خدمات درمانی تأمیناجتماعی استفاده کند؟
بله، چنانچه پدر بیمهشده اصلی به علت عدم احراز شرط سنی نتواند تحتتکفل فرزند بیمهشده خود قرار گیرد اگر طبق گزارش بازرس فنی شعبه تأمیناجتماعی، معاش والدین توسط فرزند خودشان تأمین میشود در این حالت مادر بیمهشده با داشتن حداقل 55سال تمام (مثل مادر شما) میتواند به تنهایی تحتتکفل فرزند بیمهشده خود قرار گرفته و از درمان و سایر تعهدات سازمان تأمیناجتماعی در قبال افراد تبعی بیمهشدگان استفاده کند. شایان ذکر است در مواقعی که سن پدر کمتر از 60سال باشد اما طبق نظریه کمیسیون پزشکی سازمان تأمیناجتماعی ازکارافتاده کلی شناخته شود چنانچه معاش او توسط بیمهشده تأمین شود او نیز میتواند تحتتکفل فرزند خود قرار گیرد.
بیمهشده تأمیناجتماعی هستم. مدت یک ماه در بیمارستان بستری بودم و به تازگی ترخیص شدهام. برای ارائه مدارک و تأییدیه پزشک معالج به سازمان تأمیناجتماعی جهت دریافت غرامت دستمزد ایام بستری چند روز فرصت دارم؟
گواهی استراحت پزشکی باید ظرف مدت هفت روز اداری از تاریخ شروع استراحت یا ترخیص از بیمارستان بهصورت حضوری یا از طریق سامانه خدمات غیرحضوری به نشانی (es.tamin.ir) به شعبه مربوطه سازمان تأمیناجتماعی ارائه شود.
پدرم اخیراً کارت مهارت فنی در حرفه آرماتوربندی را از سازمان آموزش فنی و حرفهای دریافت کرده است. او خود را بیمه کارگران ساختمانی کرده و مدت دو ماه در یک کارگاه ساختمانی اشتغال به کار داشت. دو روز قبل بعد از اتمام کار که از محل کارگاه عازم خانه بود در نزدیکی منزل به علت برخورد با اتومبیل دچار عارضه ضربه مغزی شده و در حالت کما در بیمارستان بستری شده است. کارفرمای کارگاه میگوید به علت اینکه حادثه در نزدیکی منزل اتفاق افتاده، ارتباطی به کارگاه ندارد و از اعلام گزارش حادثه به تأمیناجتماعی خودداری میکند. آیا این حادثه ناشی از کار است؟
بله، طبق بخشنامه صادره توسط سازمان تأمیناجتماعی اگر بیمهشده کارگر ساختمانی موقع رفتن به محل کار و یا برگشت از کارگاه محل اشتغال به منزل دچار حادثه شود، مثل سایر بیمهشدگان اجباری این حادثه ناشی از کار تلقی میشود. در اجرای ماده (60) قانون تأمیناجتماعی مثل حوادث رخ داده برای بیمهشدگان اجباری، کارفرما موظف است ظرف سه روز اداری گزارش حادثه را کتباً به شعبه مربوطه تأمیناجتماعی اعلام کند. چنانچه کارفرمای کارگاه ساختمانی از اعلام گزارش حادثه به تأمیناجتماعی امتناع میکند شما به عنوان فرزند بیمهشده میتوانید در اسرعوقت وقوع حادثه را جهت بررسی آن به شعبه مربوطه تأمیناجتماعی اعلام کنید.
با 39سال سن و نرخ 12درصد بیمه زنان خانهدار شدهام. در این ارتباط دو سؤال داشتم؛ اول اینکه آیا میتوانم والدین خودم را تحتتکفل خود قرارداده تا از خدمات درمانی تأمیناجتماعی استفاده کنند؟ اگر در آینده دچار بیماری صعبالعلاج شوم، آیا ازکارافتادگی کلی به من تعلق میگیرد؟
غیر از افرادی که در قالب بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد (مثل بیمه زنان خانهدار) بیمه تأمیناجتماعی میشوند، بقیه بیمهشدگان صرفاً با پرداخت یک مبلغ مشخص، علاوه بر استفاده از تعهدات مندرج در قانون تأمیناجتماعی میتوانند از درمان تأمیناجتماعی نیز برای خود و افراد تحتتکفل قانونی بهرهمند شوند. اما در قراردادهایی که در قالب بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد با متقاضیان منعقد میشود، نرخهای 12درصد یا 14درصد و 18درصد فقط برای تعهدات بلندمدت سازمان تأمیناجتماعی است. چنانچه بیمهشده تمایل به استفاده از خدمات درمانی تأمیناجتماعی را برای افراد تحتتکفل داشته باشد، لازم است همراه با پرداخت حقبیمه با نرخهای مربوطه به تعداد خود و افراد تحتتکفل قانونی، حقسرانه درمان نیز پرداخت کند. در غیر این صورت خود بیمهشده و افراد تحتتکفل استحقاق استفاده از درمان تأمیناجتماعی را نخواهند داشت. همچنین مادامی که حقبیمه را با نرخ 12درصد پرداخت میکنید اگر در درازمدت به علت بیماری مزمن دچار ازکارافتادگی کلی شوید، نمیتوانید از مستمری ازکارافتادگی تأمیناجتماعی بهرهمند شوید. مگراینکه در ابتدا با نرخ 18درصد بیمه زنان خانهدار شوید. اگر با نرخ 12درصد به بیمهپردازی ادامه دهید و بعداً تمایل به استفاده از مستمری ازکارافتادگی داشته باشید، در هر مرحلهای از بیمهپردازی مجاز هستید نرخ 12درصد را با رعایت سایر شرایط ازجمله معاینات اولیه پزشکی، طبق شرایط مربوطه به 18درصد تبدیل کنید.
دانشجوی ترم سوم دانشگاه و تحتتکفل قانونی پدر مستمریبگیر خودم هستم. برای تمدید گواهی اشتغال به تحصیل جهت ادامه استفاده از خدمات درمانی تأمیناجتماعی، باید اول هر سال تحصیلی گواهی را از دانشگاه اخذ کرده و پدرم آن را به تأمیناجتماعی تحویل دهد؛ آیا این کار از طریق خدمات غیرحضوری تأمیناجتماعی امکانپذیر است؟
موارد زیادی از خدمات قابل ارائه سازمان تأمیناجتماعی به مخاطبان خود، بهصورت غیرحضوری نیز صورت میگیرد. یکی از این خدمات ارائه گواهی اشتغال به تحصیلات دانشگاهی است. طبق ترتیبات اتخاذ شده توسط سازمان تأمیناجتماعی جهت کاهش مراجعه بیمهشدگان و مستمریبگیران بازنشسته و ازکارافتاده کلی به شعب و کارگزاریهای سازمان تأمیناجتماعی، با هماهنگیهای به عمل آمده وزارت علوم تحقیقات و فناوری با سازمان تأمیناجتماعی، استعلام و تمدید گواهی تحصیلی فرزندان بیمهشدگان و مستمریبگیران بهصورت برخط برقرار است. انجام این کار از طریق درگاه خدمات غیرحضوری در اختیار مخاطبان سازمان قرار دارد.
قبلاً بیمهشده اجباری در یکی از شعب تأمیناجتماعی استان خوزستان بودم و والدینم بهتبع من تحتپوشش خدمات درمانی تأمیناجتماعی قرار داشتند. دو ماه است در تهران ساکن شده و در یکی از شعب سازمان تأمیناجتماعی بیمه اختیاری شدهام، اما بعد از نقلمکان به تهران ارتباط بیمهای پدر و مادرم در سیستم سازمان قطع شده است. آیا باید برای حل این موضوع به شعبه قبلی تأمیناجتماعی مراجعه کنم؟
خیر، در مورد بیمهشدگانی که به دلیل جابهجایی در سطح شعب سازمان تأمیناجتماعی سراسر کشور، ارتباط بیمهای افراد تبعی (مثل والدین شما) آنان نیازمند بهروزرسانی باشد، بیمهشده اصلی میتواند با مراجعه به سامانه خدمات غیرحضوری سازمان تأمیناجتماعی به نشانی (es.tamin.ir)، منوی بیمهشدگان - خدمات نامنویسی- مشاهده و ثبت افراد تبعی توسط بیمهشده اصلی، برای بهروزرسانی افراد تبعی خود اقدام کند.
کارخانه تولید سم و کود ما مبلغ قابلتوجهی بدهی اجرایی به سازمان تأمیناجتماعی دارد. به علت مشکلات مالی قادر به پرداخت نقدی یا اقساطی آن نیستیم. آیا میتوانیم ملکی را که در رهن بانک است، جهت تهاتر بدهی به سازمان تأمیناجتماعی معرفی کنیم؟
خیر، مدیون در صورتی میتواند مال منقول و یا غیرمنقول را به سازمان تأمیناجتماعی معرفی کند که اولاً آن مال بلامعارض بوده و در رهن (مثل ملک شما) و یا در بازداشت غیر نباشد و متناسب با میزان بدهی اجرایی بوده و تعلق مالکیت آن مال منقول و یا غیرمنقول به بدهکار (مدیون) محرز شود.
مقداری بدهی اجرایی به تأمیناجتماعی دارم. مأمور اجرا ضمن مراجعه به کارخانه در غیاب کارفرما، از سرپرست کارگران کارگاه خواسته تا درب انبار تولیدات شرکت را باز کرده و نسبت به توقیف اموال شرکت اقدام کند. چون سرپرست کارگاه از این کار امتناع کرده، مسئول اجرائیات شعبه مربوطه سازمان تأمیناجتماعی به همراه مأمور نیروی انتظامی مجدداً به کارخانه مراجعه و بعد از بازکردن درب انبار و توقیف اموال، درب انبار کارگاه را پلمپ کرده است. آیا این عمل اجرائیات تأمیناجتماعی که در غیاب کارفرما صورت گرفته وفق مقررات است؟
بله، طبق مقررات، عدم حضور بدهکار (مدیون) مانع از بازداشت اموال او نخواهد بود. اگر محلی که مال مدیون در آن موجود است بسته یا قفل باشد و بدهکار یا نزدیکان از بازکردن آن خودداری کنند، با حضور نماینده دادسرا یا مأمور نیروی انتظامی محل موردنظر باز شده و اموال مدیون با تنظیم صورتجلسه بازداشت میشود.
بله، کارگران شاغل در شرکتها و اتحادیههای تعاونی روستایی و کشاورزی که جنبه تولیدی، صنعتی و فنی دارند ضمن اینکه مشمول قانون تأمیناجتماعی هستند، تا پنج نفر کارگر نیز از 20درصد حقبیمه سهم کارفرمایی معاف هستند. بهعبارت دیگر تا سقف پنج نفر کارگر نرخ حقبیمه 10درصد است؛ 7درصد سهم بیمهشده و 3درصد بیمه بیکاری به عهده کارفرما.
از کارکنان اصلی شورای حل اختلاف قوه قضاییه شاغل در یکی از مناطق تهران و بیمهشده اجباری تأمیناجتماعی هستم. در یکی از شمارههای سال قبل اعلام شده بود، کارکنان افتخاری شوراهای حل اختلاف اگر بیمهشده تأمیناجتماعی باشند، مشمول استفاده از مرخصی نُهماهه زایمان و همچنین دریافت مقرری بیمه بیکاری نخواهند بود. نظر به اینکه پس از دو ماه وضع حمل خواهم کرد، خواستم کسب اطلاع کرده باشم، آیا کارکنان اصلی شورای حل اختلاف هم مثل کارکنان افتخاری نمیتوانند از مرخصی زایمان و در صورت اخراج از مقرری بیمه بیکاری بهرهمند شوند؟
کارکنان اصلی شوراهای حل اختلاف مثل سایر بیمهشدگان اجباری، در صورت احراز شرایط مربوطه، برعکس کارکنان افتخاری (جزء بیمهشدگان توافقی)، میتوانند از غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری (مرخصی زایمان) استفاده کنند. اما چون جذب و بهکارگیری کارکنان اصلی بر اساس قانون و آییننامه خاص استخدامی صورت میگیرد، و طبق ماده (188) قانون کار این قبیل کارکنان مشمول قانون کار نیستند و نرخ حقبیمه ماهانه آنها 27درصد (بدون سه درصد بیمه بیکاری) است، ضمناً نخستین شرط برقراری بیمه بیکاری برای بیمهشدگان تأمیناجتماعی، مشمولیت قانون کار آنهاست، لذا کارکنان اصلی شوراهای حل اختلاف مثل کارکنان افتخاری در صورت وقوع بیکاری، مشمول دریافت مقرری بیمه بیکاری نخواهند بود.
در منزل مسکونی خودم به حرفه آرایشگری اشتغال دارم. با توجه به اینکه هنوز جواز کار اخذ نکردهام آیا میتوانم خودم را در این حرفه بیمه مشاغل آزاد کنم؟
خیر، کارفرمایان بعضی از واحدهای صنفی در صورت داشتن جواز کسب معتبر میتوانند با رعایت شرایط مربوطه، خود را در حرفه مربوطه بیمه مشاغل آزاد کنند. در این رابطه طبق دستورالعمل صادره توسط سازمان تأمیناجتماعی، پذیرش درخواست بیمه مشاغل آزاد زنانی که در منزل مسکونی خود به حرفه خیاطی یا آرایشگری اشتغال دارند، مثل بعضی از حِرف دیگر صرفاً منوط به داشتن گواهی یا پروانه مهارت حرفهای صادره از مراجع ذیصلاح است. چون شما فاقد پروانه کار هستید اگر کمتر از 50سال سن دارید (در صورت داشتن سن بیش از 50سال باید معادل سن اضافی سابقه قبلی پرداخت حقبیمه داشته باشید) پیشنهاد میشود با یکی از نرخهای 12، 14 و یا 18درصد بیمهپرداز بیمه زنان خانهدار شوید. متقاضیان بیمه زنان خانهدار مثل بعضی از حِرف و صنوف کشور از ارائه مستندات اشتغال مستثنی شدهاند و با خوداظهاری میتوانند در زمره بیمهشدگان زنان خانهدار قرار گیرند.
دانشجوی سال سوم دوره دستیاری یکی از دانشکدههای علوم پزشکیام و از طریق پدرم برای درمان تحتپوشش بیمه نیروهای مسلح هستم. با توجه به اینکه دانشجویان دورههای دستیاری دانشکدههای علوم پزشکی میتوانند با معرفی صندوق رفاه دانشجویان بیمه تأمیناجتماعی شوند و حقبیمه ماهانه آنها نیز توسط صندوق مذکورپرداخت میشود، جهت ثبتنام به دانشکده مربوطه مراجعه کردم. صندوق رفاه دانشجویی گفت چون از طریق پدرم تحتپوشش درمان نیروهای مسلح هستم نمیتوانم از این نوع بیمه تأمیناجتماعی بهرهمند شوم. آیا این اظهارنظر صندوق رفاه دانشجویی دانشکده ما وفق مقررات سازمان تأمیناجتماعی است؟
خیر، همانطوری که در یکی از شمارههای سال قبل نشریه اعلام شده، اولاً طبق تفاهمنامه فیمابین وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان تأمیناجتماعی با وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی و متعاقب بخشنامه صادره در اردیبهشتماه سال 1400 توسط سازمان تأمیناجتماعی، بیمه این قبیل دانشجویان براساس قانون بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد و بدون حمایت درمان صورت میپذیرد. در بخشنامه صادره صراحتاً اعلام شده چنانچه دانشجوی موردنظر از خدمات درمانی نزد سایر سازمانهای بیمهگر از قبیل نیروهای مسلح یا بیمه سلامت ایرانیان و یا... برخوردار باشد، عقد قرارداد بیمه مشاغل آزاد با او بلامانع است.
با 15سال سابقه پرداخت حقبیمه، بیمهپرداز اختیاری تأمیناجتماعی هستم. پدرم با 59سال سن فاقد شغل و بیکار است و تأمین معاش والدین برعهده من است. با توجه به اینکه مادرم 56سال دارد، چون سن پدرم برای کفالت کمتر از سن قانونی 60سال است، آیا میتوانم مادرم را بهتنهایی تحتتکفل خود قراردهم تا از خدمات درمانی تأمیناجتماعی استفاده کند؟
بله، چنانچه پدر بیمهشده اصلی به علت عدم احراز شرط سنی نتواند تحتتکفل فرزند بیمهشده خود قرار گیرد اگر طبق گزارش بازرس فنی شعبه تأمیناجتماعی، معاش والدین توسط فرزند خودشان تأمین میشود در این حالت مادر بیمهشده با داشتن حداقل 55سال تمام (مثل مادر شما) میتواند به تنهایی تحتتکفل فرزند بیمهشده خود قرار گرفته و از درمان و سایر تعهدات سازمان تأمیناجتماعی در قبال افراد تبعی بیمهشدگان استفاده کند. شایان ذکر است در مواقعی که سن پدر کمتر از 60سال باشد اما طبق نظریه کمیسیون پزشکی سازمان تأمیناجتماعی ازکارافتاده کلی شناخته شود چنانچه معاش او توسط بیمهشده تأمین شود او نیز میتواند تحتتکفل فرزند خود قرار گیرد.
بیمهشده تأمیناجتماعی هستم. مدت یک ماه در بیمارستان بستری بودم و به تازگی ترخیص شدهام. برای ارائه مدارک و تأییدیه پزشک معالج به سازمان تأمیناجتماعی جهت دریافت غرامت دستمزد ایام بستری چند روز فرصت دارم؟
گواهی استراحت پزشکی باید ظرف مدت هفت روز اداری از تاریخ شروع استراحت یا ترخیص از بیمارستان بهصورت حضوری یا از طریق سامانه خدمات غیرحضوری به نشانی (es.tamin.ir) به شعبه مربوطه سازمان تأمیناجتماعی ارائه شود.
پدرم اخیراً کارت مهارت فنی در حرفه آرماتوربندی را از سازمان آموزش فنی و حرفهای دریافت کرده است. او خود را بیمه کارگران ساختمانی کرده و مدت دو ماه در یک کارگاه ساختمانی اشتغال به کار داشت. دو روز قبل بعد از اتمام کار که از محل کارگاه عازم خانه بود در نزدیکی منزل به علت برخورد با اتومبیل دچار عارضه ضربه مغزی شده و در حالت کما در بیمارستان بستری شده است. کارفرمای کارگاه میگوید به علت اینکه حادثه در نزدیکی منزل اتفاق افتاده، ارتباطی به کارگاه ندارد و از اعلام گزارش حادثه به تأمیناجتماعی خودداری میکند. آیا این حادثه ناشی از کار است؟
بله، طبق بخشنامه صادره توسط سازمان تأمیناجتماعی اگر بیمهشده کارگر ساختمانی موقع رفتن به محل کار و یا برگشت از کارگاه محل اشتغال به منزل دچار حادثه شود، مثل سایر بیمهشدگان اجباری این حادثه ناشی از کار تلقی میشود. در اجرای ماده (60) قانون تأمیناجتماعی مثل حوادث رخ داده برای بیمهشدگان اجباری، کارفرما موظف است ظرف سه روز اداری گزارش حادثه را کتباً به شعبه مربوطه تأمیناجتماعی اعلام کند. چنانچه کارفرمای کارگاه ساختمانی از اعلام گزارش حادثه به تأمیناجتماعی امتناع میکند شما به عنوان فرزند بیمهشده میتوانید در اسرعوقت وقوع حادثه را جهت بررسی آن به شعبه مربوطه تأمیناجتماعی اعلام کنید.
با 39سال سن و نرخ 12درصد بیمه زنان خانهدار شدهام. در این ارتباط دو سؤال داشتم؛ اول اینکه آیا میتوانم والدین خودم را تحتتکفل خود قرارداده تا از خدمات درمانی تأمیناجتماعی استفاده کنند؟ اگر در آینده دچار بیماری صعبالعلاج شوم، آیا ازکارافتادگی کلی به من تعلق میگیرد؟
غیر از افرادی که در قالب بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد (مثل بیمه زنان خانهدار) بیمه تأمیناجتماعی میشوند، بقیه بیمهشدگان صرفاً با پرداخت یک مبلغ مشخص، علاوه بر استفاده از تعهدات مندرج در قانون تأمیناجتماعی میتوانند از درمان تأمیناجتماعی نیز برای خود و افراد تحتتکفل قانونی بهرهمند شوند. اما در قراردادهایی که در قالب بیمه صاحبان حِرف و مشاغل آزاد با متقاضیان منعقد میشود، نرخهای 12درصد یا 14درصد و 18درصد فقط برای تعهدات بلندمدت سازمان تأمیناجتماعی است. چنانچه بیمهشده تمایل به استفاده از خدمات درمانی تأمیناجتماعی را برای افراد تحتتکفل داشته باشد، لازم است همراه با پرداخت حقبیمه با نرخهای مربوطه به تعداد خود و افراد تحتتکفل قانونی، حقسرانه درمان نیز پرداخت کند. در غیر این صورت خود بیمهشده و افراد تحتتکفل استحقاق استفاده از درمان تأمیناجتماعی را نخواهند داشت. همچنین مادامی که حقبیمه را با نرخ 12درصد پرداخت میکنید اگر در درازمدت به علت بیماری مزمن دچار ازکارافتادگی کلی شوید، نمیتوانید از مستمری ازکارافتادگی تأمیناجتماعی بهرهمند شوید. مگراینکه در ابتدا با نرخ 18درصد بیمه زنان خانهدار شوید. اگر با نرخ 12درصد به بیمهپردازی ادامه دهید و بعداً تمایل به استفاده از مستمری ازکارافتادگی داشته باشید، در هر مرحلهای از بیمهپردازی مجاز هستید نرخ 12درصد را با رعایت سایر شرایط ازجمله معاینات اولیه پزشکی، طبق شرایط مربوطه به 18درصد تبدیل کنید.
دانشجوی ترم سوم دانشگاه و تحتتکفل قانونی پدر مستمریبگیر خودم هستم. برای تمدید گواهی اشتغال به تحصیل جهت ادامه استفاده از خدمات درمانی تأمیناجتماعی، باید اول هر سال تحصیلی گواهی را از دانشگاه اخذ کرده و پدرم آن را به تأمیناجتماعی تحویل دهد؛ آیا این کار از طریق خدمات غیرحضوری تأمیناجتماعی امکانپذیر است؟
موارد زیادی از خدمات قابل ارائه سازمان تأمیناجتماعی به مخاطبان خود، بهصورت غیرحضوری نیز صورت میگیرد. یکی از این خدمات ارائه گواهی اشتغال به تحصیلات دانشگاهی است. طبق ترتیبات اتخاذ شده توسط سازمان تأمیناجتماعی جهت کاهش مراجعه بیمهشدگان و مستمریبگیران بازنشسته و ازکارافتاده کلی به شعب و کارگزاریهای سازمان تأمیناجتماعی، با هماهنگیهای به عمل آمده وزارت علوم تحقیقات و فناوری با سازمان تأمیناجتماعی، استعلام و تمدید گواهی تحصیلی فرزندان بیمهشدگان و مستمریبگیران بهصورت برخط برقرار است. انجام این کار از طریق درگاه خدمات غیرحضوری در اختیار مخاطبان سازمان قرار دارد.
قبلاً بیمهشده اجباری در یکی از شعب تأمیناجتماعی استان خوزستان بودم و والدینم بهتبع من تحتپوشش خدمات درمانی تأمیناجتماعی قرار داشتند. دو ماه است در تهران ساکن شده و در یکی از شعب سازمان تأمیناجتماعی بیمه اختیاری شدهام، اما بعد از نقلمکان به تهران ارتباط بیمهای پدر و مادرم در سیستم سازمان قطع شده است. آیا باید برای حل این موضوع به شعبه قبلی تأمیناجتماعی مراجعه کنم؟
خیر، در مورد بیمهشدگانی که به دلیل جابهجایی در سطح شعب سازمان تأمیناجتماعی سراسر کشور، ارتباط بیمهای افراد تبعی (مثل والدین شما) آنان نیازمند بهروزرسانی باشد، بیمهشده اصلی میتواند با مراجعه به سامانه خدمات غیرحضوری سازمان تأمیناجتماعی به نشانی (es.tamin.ir)، منوی بیمهشدگان - خدمات نامنویسی- مشاهده و ثبت افراد تبعی توسط بیمهشده اصلی، برای بهروزرسانی افراد تبعی خود اقدام کند.
کارخانه تولید سم و کود ما مبلغ قابلتوجهی بدهی اجرایی به سازمان تأمیناجتماعی دارد. به علت مشکلات مالی قادر به پرداخت نقدی یا اقساطی آن نیستیم. آیا میتوانیم ملکی را که در رهن بانک است، جهت تهاتر بدهی به سازمان تأمیناجتماعی معرفی کنیم؟
خیر، مدیون در صورتی میتواند مال منقول و یا غیرمنقول را به سازمان تأمیناجتماعی معرفی کند که اولاً آن مال بلامعارض بوده و در رهن (مثل ملک شما) و یا در بازداشت غیر نباشد و متناسب با میزان بدهی اجرایی بوده و تعلق مالکیت آن مال منقول و یا غیرمنقول به بدهکار (مدیون) محرز شود.
مقداری بدهی اجرایی به تأمیناجتماعی دارم. مأمور اجرا ضمن مراجعه به کارخانه در غیاب کارفرما، از سرپرست کارگران کارگاه خواسته تا درب انبار تولیدات شرکت را باز کرده و نسبت به توقیف اموال شرکت اقدام کند. چون سرپرست کارگاه از این کار امتناع کرده، مسئول اجرائیات شعبه مربوطه سازمان تأمیناجتماعی به همراه مأمور نیروی انتظامی مجدداً به کارخانه مراجعه و بعد از بازکردن درب انبار و توقیف اموال، درب انبار کارگاه را پلمپ کرده است. آیا این عمل اجرائیات تأمیناجتماعی که در غیاب کارفرما صورت گرفته وفق مقررات است؟
بله، طبق مقررات، عدم حضور بدهکار (مدیون) مانع از بازداشت اموال او نخواهد بود. اگر محلی که مال مدیون در آن موجود است بسته یا قفل باشد و بدهکار یا نزدیکان از بازکردن آن خودداری کنند، با حضور نماینده دادسرا یا مأمور نیروی انتظامی محل موردنظر باز شده و اموال مدیون با تنظیم صورتجلسه بازداشت میشود.