محمدرضا بیدهندی، مدیرکل تامیناجتماعی استان مرکزی تشریح کرد:
تقویت بیمه های اجتماعی با نوسازی صنایع استان مرکزی
استان مرکزی از جمله استانهای صنعتی کشور محسوب میشود که طبیعتا باید حجم زیادی از اشتغال و بیمهپردازی را به خود اختصاص داده باشد؛ اما وضعیت منابع و مصارف سازمان تامیناجتماعی در این استان، به گونه دیگری است. مدیرکل تامیناجتماعی استان مرکزی در گفتوگو با ویژهنامه آتیهنو هم از پوشش 65 درصدی بیمه تامیناجتماعی در استان مرکزی خبر میدهد و هم از ضریب پشتیبانی کمتر از 5 این استان که نشاندهنده برهمخوردن تعادل منابع و مصارف تامیناجتماعی در این استان و نبود توازن منطقی بین تعداد بیمهپردازان و تعداد مستمریبگیران استان است. محمدرضا بیدهندی علت این امر را برخی مشکلات موجود در صنایع استان از جمله فرسودگی آنها و نیز افزایش غیرمنطقی تعداد مستمریبگیران به سبب برخی قوانین غیرکارشناسی بازنشستگی زودتر از موعد میداند. وی همچنین تعداد واحدهای اجرایی بخش بیمهای تامیناجتماعی در این استان را 15 شعبه اصلی، 4 کارگزاری و نیز 3 شعبه اقماری و تعداد کارکنان این بخش را 484 نفر اعلام میکند.
آقای بیدهندی، در ابتدای این گفتوگو بیمناسبت نیست از تعداد بیمهشدگان استان مرکزی بگویید. چند درصد از جمعیت استان تحت پوشش بیمه سازمان تامیناجتماعی قرار دارند؟
ابتدا لازم میدانم تشکر کنم از زحمات شما در موسسه فرهنگی هنری آهنگ آتیه که به مسائل تامیناجتماعی در استانها توجه میکنید. در استان مرکزی جمعیتی بالغ بر یک میلیون و 429 هزار نفر زندگی میکنند که حدود 65 درصد از این جمعیت، تحت پوشش بیمه سازمان تامیناجتماعی قرار دارند. در این استان 298 هزار بیمهشده اصلی داریم که 197 هزار نفر از آنها بیمهشده اجباری و مابقی بیمهشده اختیاری و حرف و مشاغل آزاد و ... هستند. همچنین 50 هزار نفر از این تعداد نیز زن هستند. بهطور کلی جمعیت بیمهشده این استان حدود 2.7 درصد از بیمهشدگان کل کشور است. تعداد بازنشستگان استان هم در حدود 76 هزار نفر است که از این تعداد،
16 هزار نفر بازنشسته مشاغل سخت و زیانآور و 4600 نفر بازنشسته پیش از موعد هستند.
همانطور که میدانید تنوع بازنشستگیهای پیش از موعد، تامیناجتماعی را با مشکل مواجه کرده و تعادل منابع و مصارف تامیناجتماعی را بر هم زده است. در حال حاضر ضریب وابستگی استان (نسبت تعداد بیمه پردازان به مستمریبگیران) چگونه است؟
ضریب وابستگی یعنی نسبت تعداد بیمهپردازان به مستمریبگیران از تامیناجتماعی در استان مرکزی حدود 4.81 درصد است که از متوسط ضریب وابستگی 5.54 درصدی کشور کمتر است، به این علت که استان مرکزی از جمله استانهای صنعتی کشور محسوب میشود و در سالهای گذشته وضعیت صنعت کشور مطلوب نبوده و علاوه بر آن همانطور که میدانید تنوع قوانین بازنشستگی پیش از موعد، تعداد بازنشستگان را بهصورت تصاعدی و بر خلاف اصول و قواعد بیمهای افزایش داده است، بنابراین درآمدهای ما کاهش و همزمان هزینههای ما افزایش یافته است.
به ضریب وابستگی پایین این استان اشاره کردید. وضعیت ریالی منابع و مصارف استان چگونه است؟
در سال 94 وصولی ما از بابت حق بیمه حدود 1129 میلیارد تومان بود که متاسفانه در سال 95 نزدیک به یک درصد کاهش داشت و امسال قصد داریم این کاهش را جبران کنیم. این کاهش به دلیل رکود فراگیری بود که چندین سال کل کشور را در برگرفت اما برای امسال و سال آینده چشمانداز روشنتری پیشرو داریم.
چه راهکارهایی برای افزایش پوشش تامیناجتماعی در استان و افزایش منابع از این طریق پیشنهاد میدهید؟
حل مشکل صنایع و افزایش نرخ اشتغال، یکی از متغیرهایی برونزایی است که به افزایش پوشش بیمهای کمک میکند. امیدواریم با رونق اقتصادی صنایع متاثر از برنامههای احیای صنایع دولت محترم که برخی نشانهها و علائم آن هماکنون قابل مشاهده است، تعداد بیمهپردازان اجباری استان افزایش یابد. همچنین طبق برنامه ستاد مرکزی تامیناجتماعی در نظر است شاغلان و فعالان برخی مشاغل نوپدید غیرکارگاهی و غیرفیزیکی مثل مشاغل الکترونیک و استارتآپها نیز بتوانند تحت پوشش بیمه تامیناجتماعی قرار گیرند. این یک حوزه نوین است که گسترش پوشش بیمهای به شاغلان آن، میتواند به افزایش پوشش بیمهای کمک کند و همچنین یاریگر سازمان تامیناجتماعی در بعد درآمدی در سالهای آتی باشد. به هرحال استان مرکزی به لحاظ شرایط اقتصادی و جغرافیایی، پتانسیل بسیار بالایی برای گسترش حوزه تامیناجتماعی دارد که امیدواریم در این مسیر هر روز بهتر از روز قبل عمل کنیم.
در حال حاضر تعداد کارگاههای فعال استان چقدر است؟
ما در استان حدود 24 هزار کارگاه فعال داریم که بیش از 2 درصد از کارگاههای فعال کل کشور را تشکیل میدهد. با وجود اینکه تعداد کارگاههای فعال استان بیش از 2 درصد از کارگاههای فعال کل کشور است، اما سهم این کارگاه ها در پرداخت حق بیمه، کمتر از 2 درصد کل منابع است که این وضعیت مطلوب نیست.
استقبال کارفرمایان استان از آخرین طرح بخشودگی جرایم بیمهای که از سوی سازمان تامیناجتماعی اجرا شد، چگونه بود؟
ما در رابطه با بخشودگی جرایم کارفرمایان خوشحساب اقدامات خوبی انجام دادیم. کمیته وصول مطالبات را در استان و بهتبع آن در تمامی شعب فعال و مقرر کردیم که نتایج اقدامات عملیاتی هر هفته به اداره کل تامین اجتماعی استان گزارش شود. خوشبختانه اقدامات بسیار خوبی در این زمینه انجام شد. تاکید ما در این خصوص این بود که تا حد امکان مشکلات و موانع رفع شود تا بتوانیم بخش بیشتری از مطالبات معوق کارفرمایان استان را تعیین تکلیف کنیم.
در اجرای اصول و سیاستهای اقتصاد مقاومتی چه اقداماتی در استان انجام دادهاید؟
خوشبختانه در این خصوص در ستاد سازمان اقدامات مفید و موثری انجام گرفت. یکی از همین اقدامات تقسیط بدهیهای کارفرمایان بود بهطوریکه ما توانستیم به جای وثیقههای بانکی از کارفرمایان چک بگیریم. در واقع ما در جهت کمک به ادامه فعالیت کارگاهها و تسهیل بازپرداخت بدهیهای کارفرمایان در حال اقدام هستیم و در این خصوص نیز تعامل بسیار سازندهای با کارفرمایان و تشکلهای صنفی آنان وجود دارد.
مهمترین درخواستهای بیمهشدگان و بازنشستگان استان از سازمان تامیناجتماعی چیست؟
بیشترین مطالبه بیمه شدگان و بازنشستگان در حوزه توسعه و تسهیل ارائه خدمات درمانی است. درباره افزایش سهمیه وامهای ضروری و کمکهای بلاعوض و نیز بهرهمندی از تسهیلات بازنشستگی در مشاغل سخت و زیانآور نیز تقاضاهای زیادی وجود دارد. در حوزه بازنشستگان نیز همانند سایر نقاط کشور، یکی از مهمترین درخواستهای بازنشستگان استان از سازمان تامیناجتماعی و دولت، تامین منابع مورد نیاز و اجرای طرح همسانسازی مستمریها است.
شما به عنوان مدیرکل تامیناجتماعی استان مرکزی، نقاط قوت و نقاط ضعف تامیناجتماعی در این استان را چه میدانید؟
همانطور که میدانید استان مرکزی، یک استان صنعتی است اما صنایع استان مشکلات زیادی دارند. بخشی از این صنایع پیر و فرسوده هستند یا در حال خروج از مدار تولیدند. این موضوع میتواند مشکلاتی را به بار آورد. ما در رابطه با وضعیت این صنایع و چرخه عمر آنها متاسفانه اطلاعات کافی و وافی نداریم. در واقع وجود صنایعی که به لحاظ اقتصادی دیگر مزیت نسبی ندارند، هم به ضرر اقتصاد است و هم به ضرر مردم. این صنایع فرسوده هزینههای تامیناجتماعی را نیز بالا میبرد و در واقع اگر صنعتی نتواند خود را بازیابد، هزینههای بازنشستگی زودهنگام، بیمه بیکاری و غیره به سازمان تامیناجتماعی تحمیل میشود. در واقع میتوان گفت وضعیت نامناسب صنایع استان، از چالشهای عمده تامیناجتماعی استان مرکزی است. از نقاط قوت تامیناجتماعی استان هم میتوان به تسهیل شیوههای ارائه خدمات و استفاده مناسب از امکانات و فناوریهای نوین در این زمینه اشاره کرد.
هماکنون ما بخش عمدهای از لیستهای حق بیمه را بهصورت الکترونیک از کارفرمایان کارگاهها و نیز بیمهشدگان دریافت میکنیم. در حوزه پرونده الکترونیک نیز پس از تهران، شعب 3 و 4 و 5 ما در استان موضوع پرونده الکترونیک را آغاز کردهاند. شعبه زرندیه ما پایلوت اجرای این طرح بود و خوشبختانه در این خصوص اقدامات بسیار خوبی صورت گرفته و در حال حاضر حدود 100 هزار پرونده به شکل الکترونیک اسکن شده است. در واقع بیش از 30 درصد از پروندهها به پروندههای الکترونیکی تبدیل شده است.