یکی از مهم‌ترین تحولات اقتصادی ایران در چهار سال گذشته افزایش صادرات به‌خصوص صادرات غیرنفتی بوده است. در این بین کشورهایی مانند آمریکا که برای مدتی طولانی از فهرست مقصد کالاهای صادراتی ایران حذف شده بودند، دوباره در این فهرست جا گرفته‌اند. گزارش اداره آمار ایالات‌متحده حاکی از آن است که در ژانویه سال جاری میلادی، صادرات ایران به آمریکا به 6/5 میلیون دلار رسید، در حالی که این رقم در ماه مشابه سال گذشته صفر بود. از آغاز سال جاری میلادی تاکنون نیز ایران 24 میلیون دلار کالا به آمریکا صادر کرده است که در مقایسه با رقم 21 میلیون دلاری مدت مشابه در سال قبل، رشد چشمگیری داشته است.

نکته مهم در تجارت دوجانبه ایران و آمریکا آن است که تراز تجاری بعد از سال‌ها به نفع ایران است. به عبارتی، صادرات ایران به آمریکا بیشتر از واردات این کشور از ایالات‌متحده است. در هر سه ماه ژانویه، فوریه و مارس، ارزش صادرات ایران به آمریکا بیشتر از واردات بوده است، حتی صادرات در ماه مارس تقریبا دو برابر ماه ژانویه شده است. مثبت شدن تراز تجاری ایران ازجمله مواردی است که در پیش‌بینی‌های بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول به آن اشاره شده است که یکی از نقاط قوت اقتصاد ایران پس از توافق هسته‌ای و لغو تحریم‌ها به شمار می‌رود.

بر اساس همین گزارش، صادرات آمریکا به ایران طی ماه ژانویه به بیش از نصف کاهش یافته و به حدود 9/4 میلیون دلار رسیده است که برخی کارشناسان قوانین داخلی آمریکا را دلیل آن می‌دانند. در آمارهای سالانه این نهاد مالی آمریکا نیز صادرات ایران به این کشور طی سال گذشته، به ۸۸ میلیون دلار رسیده است که نسبت به سال ۲۰۱۵ بیش از ۷۵ میلیون دلار افزایش را نشان می‌دهد. آمریکا در سال ۲۰۱۶ بیش از ۱۷۲ میلیون دلار صادرات به ایران داشت که نسبت به سال ۲۰۱۵ نزدیک به ۱۱۰ میلیون دلار کاهش را نشان می‌دهد. این در حالی است که در سال ۲۰۱۴ آمریکا هیچ وارداتی از ایران نداشته و تنها 6/186 میلیون دلار صادرات داشته است. آمریکا هم‌اکنون بیشتر محصولات کشاورزی و پزشکی به ایران صادر می‌کند و محصولات سنتی صادراتی ایران به آمریکا نیز فرش و پسته است.

آرشیو گزارش‌های سالانه اداره آمار آمریکا نشان می‌دهد که واردات این کشور از ایران از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ تقریبا به صفر رسیده بود، اما این کشور طی این سال‌ها از ۱۸۶ تا بالای ۳۰۰ میلیون دلار صادرات به ایران داشته است.

گفتنی است از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۰، همواره صادرات ایران به آمریکا بسیار بالاتر از واردات این کشور از ایالات‌متحده بوده است و اوج صادرات ایران به آمریکا پس از انقلاب اسلامی به اواخر دوران جنگ در سال ۱۹۸۷ برمی‌گردد که از یک میلیارد و ۶۶۷ میلیون دلار فراتر رفت؛ در حالی که واردات ایران از آمریکا فقط ۵۴ میلیون دلار بود.

مرکز ملی فرش ایران نیز از افزایش صادرات فرش دستباف ایرانی به آمریکا پس از اجرای توافق اتمی ایران با قدرت‌های بزرگ جهانی خبر داده است. بین سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۶ میلادی، صادرات فرش ایرانی به آمریکا به‌کلی متوقف شده بود. کارشناسان می‌گویند: «با اجرای برجام، درهای بازار آمریکا به روی فرش ایرانی باز شد و تنها در مدت 11 ماه ۳۲۱ میلیون دلار فرش به خارج صادر شد که ۸۰ میلیون دلار آن سهم بازار آمریکاست.» پسته، زعفران و خاویار ایران نیز از دیگر کالاهای صادراتی سنتی ایران به بازارهای خارجی ازجمله آمریکا به شمار می‌روند. در حال حاضر تلاش برای حذف تعرفه سنگین پسته ایران در بازار آمریکا ادامه دارد و در صورتی که این تعرفه حذف شود، پسته دوباره به یکی از صادرات مهم ایران به آمریکا تبدیل می‌شود.

* مطالب انتخاب شده از منابع خارجی الزاما بیان‌کننده دیدگاه‌های «آتیه‌نو» نیست