بیمه در کرهجنوبی: مردم ناراضی، دولت در پی اصلاحات
حامد رسولی
کرهجنوبی یکی از کشورهایی است که در 4 دهه گذشته رشد اقتصادی سریعی داشته و در این مدت درآمد سرانه آن 14 برابر شده است. اما کشوری که به ببر آسیا معروف است، آنگونه که انتظار میرود در بحث تامیناجتماعی و بیمه درمان پیشرو نیست. در واقع کرهجنوبی نیز مانند برخی دیگر از کشورهای آسیایی بخشهایی نظیر تامیناجتماعی را در اولویت دستور کار خود قرار نداده و بیشتر بر پیشرفت اقتصادی متمرکز است.
با این حال، سیستم تامیناجتماعی در کرهجنوبی پوششی گسترده دارد که خدمات ضروری را ارائه میکند. سیستم امنیت ملی اجتماعی کرهجنوبی از بخشهایی چون کمکهزینههای دولتی و خدمات رفاهی اجتماعی تشکیل شده است. مزایایی که در قالب امنیت اجتماعی در کرهجنوبی به بیمهشدگان تعلق میگیرد شامل مستمری و بیمه سلامت ملی، بیمه کارمندی و بیمه جبران آسیبهای کارگری است. طرحهای بیمه تامیناجتماعی از درآمد، سلامت و اشتغال افراد حمایت میکند. اتباع خارجی که در کرهجنوبی زندگی و کار میکنند نیز میتوانند با ثبتنام در شرکتهای بیمهای این کشور همانند سایر شهروندان از مزایای ارائهشده به شکل قانونی استفاده کنند.
بیمه کار یکی از بیمههایی است که قشر وسیعی از افراد جامعه را تحت پوشش قرار میدهد. این بیمه شامل زیرمجموعههایی است که عبارتاند از برنامه تثبیت اشتغال، طرح توسعهای مهارتهای شغلی و مزایای بیکاری.
شهروندان بیمهشده موظفاند سالانه حدود ۱۵۸ دلار و ماهیانه حدود ۱۳ دلار بهعنوان حقبیمه پرداخت کنند. از سوی دیگر، کارفرمایان نیز باید سالانه مبلغ ۲۴۵ دلار و ماهیانه حدود ۲۱ دلار در قالب حقبیمه بپردازند. در مقابل، شرکتهای بیمه سعی میکنند با ارائه مزایای لازم از درصد شمار افراد بیکار بکاهند و باعث ترغیب آنها به اشتغال شوند و تا زمانی که فرد حرفه جدیدی بیابد، ثبات زندگی او را تضمین کنند. علاوه بر این، بیمه تامیناجتماعی بخشی از خدمات ارائهشده را بهعنوان بیمه جبران حوادث صنعتی قرار داده که طبق قانون کرهجنوبی، حقبیمه پرداختی حدود 45/4 درصد از فهرست حقوقی کارمندان را دربرمیگیرد. چنانچه فهرست حقوقی ۲۶۲ هزار و ۶۱۶ دلار باشد، کل مبلغ بیمه جبرانی حوادث صنعتی سالانه ۱۱ هزار و ۶۸۶ دلار خواهد شد. درواقع این مزایا زمانی به افراد تعلق میگیرد که کارگران در زمان انجام کار دچار حادثه یا سانحه شوند. شرکتهای بیمهای پس از بروز چنین حوادثی از قبیل هزینه و مزایای مراقبت، ناتوانی موقت، ازکارافتادگی دائم، پرستاری، مزایای تعلقگرفته به بازماندگان، هزینههای کفنودفن، مزایای جبران آسیبهای وارده و بیماری را به افراد تحت پوشش ارائه میدهند.
شرکتهای فرعی و اصلی کرهجنوبی و کارمندانشان موظفاند به منظور برخورداری از بیمه مستمری، حقبیمه آن را به طور ماهیانه پرداخت کنند که تنها 4/5 درصد از میزان حقوق ماهیانه را تشکیل میدهد. چنانچه این دریافتی حدود ۳۵ هزار و ۱۵ دلار باشد، فرد برای برخورداری از مزایای بیمه باید ماهیانه مبلغ ۵۰ دلار بپردازد.
اصلاح سیستم بازنشستگی
این در حالی است که بررسیها نشان میدهد حقوق بازنشستگی شاغلان، در مقایسه با هزینههای زندگی در این کشور، بسیار ناچیز است و این موضوع با اعتراض گسترده شاغلان کرهای مواجه شده است. قشر کهنسال و بازنشسته امروز، آیینهای از شرایط گذران زندگی آینده شاغلان فعلی هستند که باید از مزایا و همینطور تسهیلات مناسبی برای روزهای سختی خود برخوردار شوند؛ اما در برخی از کشورها امکانات مناسبی در اختیار بازنشستگان قرار نمیگیرد.
افراد شاغل کرهای همانند سایر شاغلانی که تحت پوشش بیمه خدمات درمانی هستند، به امید استفاده از تسهیلات بیمهای در روزهای بازنشستگی، حقبیمه میپردازند اما از خدماتی که انتظار دارند، بهرهمند نمیشوند.
کارشناسان میگویند: «سازمانهای بیمه اجتماعی و صندوقهای بازنشستگی کرهای، این روزها به دنبال اعتراضات گسترده بیمهشدگان این کشور، درصدد تغییر آئیننامهها و همینطور شرایط برخورداری از خدمات برآمدهاند.»
بازنشستگان کرهای که تاکنون به سن بازنشستگی رسیده و در زمره مستمریبگیران قرار گرفتهاند، با کمترین امکانات و همچنین تسهیلات بیمهای به استقبال دوران فراغت از کار خود رفتهاند؛ اما مسئولان اعلام کردهاند با طرح جدیدی که به اجرا درخواهد آمد نهتنها بازنشستگان قدیمی بلکه تمامی بازنشستگان کرهجنوبی میتوانند از تسهیلات بازنشستگی بهتری بهرهمند شوند. کارشناسان میگویند هرچند جزئیات طرح اصلاح قوانین بیمهای کرهجنوبی مشخص نیست اما این اصلاحات احتمالا بر افزایش نرخ حقبیمه، تعویق سن بازنشستگی و در کنار آن، افزایش مستمری پرداختی به بازنشستگان و نیز ارتقای خدمات رفاهی ویژه آنان استوار خواهد بود.
اپیدمی پیری
یکی از چالشهایی که کرهجنوبی مانند اغلب کشورهای آسیایی با آن دستبهگریبان است، افزایش آمار افراد مسن در این کشور است، زیرا افزایش روند پیری با افزایش مراقبتهای طولانیمدت یا نیاز به دستگاهها و تجهیزات پزشکی در ارتباط است.
در سال 2013 میلادی، جمعیت کرهجنوبی بیش از 2/50 میلیون نفر گزارش شد که یکی از بالاترین ارقام تراکم جمعیت در جهان در واحد سطح محسوب میشود. اکنون یک سوال مطرح میشود. آیا خدمات رفاهی، دارویی، پزشکی، سلامت و... برای تامین نیاز این جمعیت وجود دارد؟ دولت کرهجنوبی در تلاش است با تقویت اقتصاد این کشور، به تقویت بخش خدمات درمانی و اجتماعی بپردازد.
مقامات کرهجنوبی بهتازگی تغییرات بنیادینی در بخش دارو و همینطور تمامی بخشهای مرتبط با سلامت اعمال کردهاند تا به سیستم نظارتی کارآمد و مناسبی دست پیدا کنند. به همین دلیل قوانین، طرحها و دستورات جدیدی به تمام بخشهای نظارتی، قانونی و... برای هماهنگ شدن ابلاغ شده است. این موضوع در حالی مطرح میشود که بازار دارویی کرهجنوبی یکی از بزرگترین بخشهای دارویی محسوب میشود اما قادر به پاسخگویی به مخاطبان نیست و پیشبینی میشود در سالهای آتی با مشکلات عدیدهای مواجه شود. مقامات کرهجنوبی براساس شرایط موجود اصلاحات اساسی در حوزههای محیطزیست، بهداشت و زیرساختهای مرتبط با بیمه و تامیناجتماعی را آغاز کردهاند و امیدوارند تا سال 2020 بتوانند سازوکاری کارآمد و مطمئن برای تضمین دسترسی عادلانه مردم به خدمات سلامت فراهم آورند. کارشناسان بر این باورند در صورتی که منابع مالی مناسب در این زمینه در نظر گرفته شود، امکان بهبود کمیت و کیفیت خدمات وجود دارد. البته مقامات نیز باید سیاستهای هوشمندانهای را اجرا کنند و با مدیریت صحیح امکان خدماترسانی مطلوب به شهروندان را فراهم سازند.