سهم کارگران از فضای مجازی و ارتباطی
سارا رشادیزاده
وقتی اپلیکیشنهای موبایلی جان گرفتند و سهمی از بازار رقابت را به خود اختصاص دادند، اپاستورها نیز با هدف اختصاص سهمی از بازار پا به میدان گذاشتند. امروزه فروشگاههای مجازی زیادی در ایران و جهان وجود دارد که بر اساس سیستمعاملهای موبایلی به عرضه اپلیکیشن میپردازند. فرقی ندارد این فروشگاههای مجازی ایرانی باشد یا خارجی، نگاهی به موجودی اپلیکیشنهای آنها کافی است تا با رقمی سرسامآور مواجه شویم و حتی فراتر از آن شاید هیچوقت نتوانیم تخمین دقیقی از تعداد اپلیکیشنهای موجود در این فروشگاهها داشته باشیم. اما در این دنیای بیانتها، سهم کارگران از اپلیکیشنها چقدر است؟
کاریابی در قفسههای اپاستورها
اگر قرار باشد اپلیکیشنها را در دستههای تخصصی جای دهیم، توسعهدهندگان برنامههای موبایلی تا چه اندازه از نگاه یک کارگر دنیا را رصد کردهاند و نیازهای آنان را در اولویت کاری خود قرار دادهاند؟ بهویژه آنکه اکثر جامعه ایرانی و بهخصوص جامعه کارگری از گوشیهایی با سیستمعامل اندروید استفاده میکند و بر همین اساس هم باید برنامههای اندرویدی بیشتری برای آنان وجود داشته باشد.
نگاهی به اپاستورهای ایرانی نشان میدهد، هنوز تفکر تولید اپلیکیشنهای رایگان در حوزه بازی و سرگرمی اولویت برنامهنویسان ایرانی است. با این حال در میان هزاران اپلیکیشن بازی، چند اپلیکیشن خوب برای جامعه کارگری پیدا میشود، که نشان میدهد مشاغل تخصصی کمی بیش از قبل مورد توجه قرار گرفتهاند و میتوان امیدوار بود که در آیندهای نهچندان دور وضعیت بهتر از پیش شود.در میان قفسههای موجود در گوگل استور، میتوان اپلیکیشنهای رایگانی مانند «Lone Worker» را یافت که به طور ویژه برای کارگران در محیط کاری طراحی شده است. بسیاری از کارگران در محیط کارگاهی تنها هستند و همیشه با دغدغه سقوط از ارتفاع و مجروح شدن در تنهایی دستوپنجه نرم میکنند. Lone Worker به گونهای طراحی شده که اگر فرد در پایان زمان مشخص به سراغ گوشی تلفن همراه خود نرود، به طور خودکار با شمارههای ضروری تماس میگیرد و بقیه را برای کمک مطلع میکند.
در کنار این برنامه، اپلیکیشنهای رایگانی هم برای کاریابی ایجاد شده که فرصتهای شغلی متعدد را به آنان یادآور میشود.
«LR Worker»، «JobStack Worker» و «FindWorker -Hire nearby worker» ازجمله این برنامهها هستند که بر اساس قابلیت اطمینان، تواناییهای فردی و امنیت، مشاغل خانگی یا حرفهای را به کارگران پیشنهاد میدهد.
محاسبه حقوق و دستمزد براساس قانون کار
در اپاستورهای ایرانی مانند کافه بازار، بحث قوانین بیش از سایر نیازهای کارگری توجه برنامهنویسان را به خود جلب کرده است. اپلیکیشنهایی مانند «قانون کار» هرچند برای کارفرمایان و کارگران ایجاد شده است، اما میتواند بیش از همه به درد کارگران بخورد و گرهگشای بسیاری از مشکلات آنان باشد. اپلیکیشن «مرجع کامل قانون کار و تامیناجتماعی» نیز برنامه دیگری است که بهعنوان نخستین و کاملترین سامانه هوشمند قانون کار و تامیناجتماعی در کافه بازار قرار گرفته است. این اپلیکیشن که هزینه دسترسی به آن ۲ هزار تومان است، قادر به محاسبه بیمه، دستمزد و مزایای کارگران براساس قانون کار است و میتواند به دغدغههای مالی کارگران در این زمینه پایان دهد. در کنار قوانین، «اصول محیط کار» نیز از اولویتهای نیاز کارگران به شمار میآید. برهمین اساس هم برنامهای به همین نام در کافه بازار قرار دارد که البته هزینه دسترسی به آن کمی گرانتر از سایر برنامههای موبایلی است. این برنامه با پرداخت ۴۰ هزار تومان دسترسی به الفبای محیط کار ازجمله اصول ایمنی، نظم و نظافت، حقوق کارگر و کارفرما و دستمزد و حقوق را در اختیار کاربران خود قرار میدهد. البته در همه اپاستورها، اپلیکیشنهای رایگان و بعضا پولی وجود دارد که فارغ از سن، جنسیت و نوع کسبوکار برای همه کاربران از کارایی و جذابیت بالایی برخوردار است. نخست باید از پرطرفدارترینهای اپاستورها یعنی اپلیکیشنهای بازی و سرگرمی شروع کرد، برنامههایی که در ایام فراغت میتواند روحیه افراد در محیط کار را بهبود دهد. پس از آن نوبت میرسد به اپلیکیشنهایی مانند پیشبینی وضعیت آبوهوا، تنظیم ساعت خوابوبیداری، یادآوری مصرف آب و دارو، کنترل تغذیه و برنامههای ورزشی برای کمک به سلامت افراد در محیط کار. برنامههایی که همگی جز اپلیکیشنهایی است که توجه مخاطب عام را در تمام اپاستورها به سوی خود جلب کرده است و میتواند علاوه بر سرگرمی، کاربردهایی را در جهت بهبود کیفیت زندگی برای آنان فراهم آورد.