امروزه بیمه درمانی نقش مهمی در امید به زندگی، سلامت و وضعیت بهداشتی و روانی مردم ایفا می‌کند. حتی ارتباط مستقیمی بین بهبود وضعیت معیشتی خانواده‌ها و بهره‌مندی از پوشش بیمه درمانی مناسب برقرار است. هرچه سهم مردم از پرداخت هزینه‌های درمانی کمتر باشد، آن‌ها می‌توانند صرفه‌جویی در این هزینه را صرف دیگر هزینه‌های زندگی کنند. اما دولت نیز نمی‌تواند بیش از میزان معینی هزینه خدمات درمانی مردم را تقبل کند. میزان مشارکت دولت‌ها در این امر بستگی به سیاست‌گذاری‌ها و البته سطح رفاه و شرایط اقتصادی کشورها دارد.

در کشوری مانند چین که یکی از فراگیرترین پوشش‌های بیمه در سطح جهان را دارد، مردم 40 درصد هزینه‌های درمانی را پرداخت می‌کنند. البته دولت امیدوار است تا پایان سال جاری میلادی سهم مردم را به 30 درصد کاهش دهد. این در حالی است که ژاپنی‌ها تنها 7/18 درصد هزینه‌های درمان را پرداخت می‌کنند. سیستم بیمه درمان ژاپن دسترسی همگان را به خدمات بیمه امکان‌پذیر می‌کند و با وجود هزینه‌های بالای بهداشت و درمان در این کشور، فشار هزینه‌های درمانی بر دوش خانواده‌ها نیست. از مجموع 5/1 میلیون تخت بیمارستانی در ژاپن، یک‌سوم دولتی و بقیه خصوصی هستند. هرچند 80 درصد بیمارستان‌های این کشور خصوصی است اما بیمارستان‌های دولتی نیز از سطح کیفیت و خدمات مطلوبی برخوردار هستند. یکی از ویژگی‌های سیستم بیمه درمانی ژاپن این است که دولت از طریق اخذ مالیات به تامین بودجه این بخش کمک می‌کند.

اما در میان همسایگان ایران، مردم ترکیه یکی از پایین‌ترین سهم‌ها را برای بیمه درمانی پرداخت می‌کنند. 41 درصد از هزینه سلامت مردم این کشور با دریافت مالی و 31 درصد از طریق شرکت‌های بیمه تامین می‌شود و مردم نیز 28 درصد این هزینه را می‌پردازند. نظام بیمه درمانی ترکیه بر دو اصل بیمه‌های ملی و بیمه‌های خصوصی استوار است و دولت بیش از 80 درصد هزینه‌های خرید داروی بیماران را پرداخت می‌کند.

در کشورهای همسایه ایران در خلیج‌فارس، مردم کویت و امارات متحده عربی هزینه کمی برای خدمات درمانی پرداخت می‌کنند. مردم کویت که یکی از ثروتمندترین کشورهای منطقه به شمار می‌رود 22 درصد از هزینه‌های بهداشت و درمان را می‌پردازند و سهم اماراتی‌ها از این هزینه‌ها نیز 30 درصد است. در مقابل لبنانی‌ها 72 درصد، مردم مصر 62 درصد و مردم اردن 51 درصد از هزینه‌های درمانی را پرداخت می‌کنند. قطر نیز یکی از ضعیف‌ترین سیستم‌های خدمات درمانی منطقه را دارد.

این در حالی است که اغلب کشورهای اروپایی سیستم بیمه درمانی مناسبی دارند. در آلمان و فرانسه مردم هم از بیمه‌های عمومی (88 درصد) استفاده می‌کنند و هم از بیمه‌های خصوصی. سهم مردم در پرداخت هزینه‌های درمانی 23 درصد است و این بیمه خدماتی مانند جراحی‌ها، داروها، آزمایش‌ها و دندان‌پزشکی را شامل می‌شود. بیمه حوادث، سالمندان و ازکارافتادگی نیز شامل بیمه دولتی می‌شود.

در انگلیس نیز پوشش بیمه همگانی اجباری است و سهم هرکس از پرداخت حق‌بیمه با توجه به وضعیت شغلی و درآمدش مشخص می‌شود. مالیات 80 درصد هزینه‌های بهداشت و درمان را تامین می‌کند و 9/15 درصد تولید ناخالص داخلی به هزینه‌های درمانی اختصاص دارد.

اما یکی از بهترین سیستم‌های بیمه درمانی در کاناداست. بیمه دولتی اغلب هزینه‌های درمانی را پرداخت می‌کند و سهم مردم در پرداخت هزینه‌ها 30 درصد است. در ایالات‌متحده آمریکا نیز مردم بیش از 50 درصد از هزینه‌های درمانی را پرداخت می‌کنند و بیمه‌های خصوصی طرفداران زیادی دارند. البته افراد بالای 65 سال، معلولان و ازکارافتادگان تحت پوشش بیمه درمانی قرار دارند که بیش از 95 درصد از هزینه‌ها را پرداخت می‌کند. آمریکا و سوئیس از جمله کشورهایی هستند که بیشترین سهم از تولید ناخالص داخلی را به تامین هزینه‌های درمانی مردم اختصاص داده‌اند.

نکته جالب در بیمه درمانی کشورهای جهان این است که برخلاف تصور رایج کمترین سهم در پرداخت هزینه‌های درمانی توسط مردم مربوط به کشورهای ثروتمند و توسعه‌یافته نیست. دولت کوبا، کشوری که دهه‌ها در انزوای بین‌المللی قرار داشت و به‌تازگی روابط خود را با آمریکا از سر گرفته، 5/91 درصد از هزینه‌های درمانی را پرداخت می‌کند و سهم مردم تنها 5/8 درصد است.