همیشه گزارش پزشکی قانونی و شدت کبودی و شکستگی و طول درمان، نشاندهنده همسرآزاری نیست، چون همسرآزاری فقط به جسم محدود نمیشود و ممکن است سلامت روح و روان یک نفر را به طور کامل از بین ببرد. همسرآزاری روانی شاید مثل همسرآزاری جسمی نشانه مشخصی نداشته باشد، اما کسانی که هر دو نوع همسرآزاری را تجربه کردهاند، معتقدند آزار جسمی برای آنها به مراتب قابل تحملتر از شنیدن حرفهای آزاردهنده و فحشها و توهینهای رکیک و شرمآور است؛ اما همسرآزاری روانی را چگونه باید تشخیص بدهیم؟
صدا زدن همسر با القاب نامناسب
صدا زدن همسر به شیوهای که باعث آزار و تحقیر او شود یک آزار روانی است. بعضی اوقات ویژگیهای ظاهری همسر در قالب یک اسم به شیوه تحقیرکنندهای بیان میشود. القابی مثل خیکی، نیقلیون، کرم خاکی، خرس گریزلی و یا هر اسم و صفتی که باعث ناراحتی طرف مقابل میشود، همسرآزاری روانی است. روانشناسان معتقدند لحن این واژهها اصلاً مهم نیست. این القاب و نامها در هر شرایطی که ادا شوند، به ارتباط زن و مرد آسیب زیادی میرسانند.
حصار کشیدن دور همسر
حصار کشیدن و محدود کردن شاید بیشتر از طرف مردها اعمال شود، اما گاهی اوقات زنان هم میتوانند برای همسرانشان محدودیتهایی ایجاد کنند که باعث آزار او شود. اینکه همسرتان با چه کسانی رفتوآمد داشته باشد، بعد از ازدواج حق ندارد دوستان دوران مجردیاش را ببیند، دیگر تنهایی به خرید و حتی خانه پدرش هم نمیتواند برود، مصداق آزار روانی است. اینکه مرد یا زن در روابطاش آزاد باشد، اما طرف مقابل را در هر رفتوآمد و روابطی محدود کند برای یکی از آنها همسرآزاری از نوع روانی رخ میدهد؛ چون ایزوله کردن همسر و دور کردن او از روابطی که قبل از ازدواج داشته در رفتارهای آزارگری جای میگیرد.
کنترل تو دست من است
بعضی وقتها رئیس بودن هم در رفتارهای آزارگری جای میگیرد. وقتی کسی همه امور خانه را در دست میگیرد و حتی روی حساب بانکی همسرش هم نظارت میکند و حرف اول و آخر را در خانه میزند و برای هر کاری خودش و بدون مشورت تصمیم میگیرد، باعث آزار روانی همسرش میشود. رئیسبازی درآوردن و نادیده گرفتن همسر حتی در مهمانی گرفتن و سفر رفتن و خرید فرش و مبل و یخچال و انتخاب نام فرزند و... مصداق کامل همسرآزاری است؛ حال چه از طرف مرد باشد و چه زن، هیچ فرقی نمیکند.
تهدید کردن
خط و نشان کشیدن و مدام تهدید کردن همسر هم یک نوع آزار روانی آسیبزننده است. کسی که مدام با صدای بلند همسرش را تهدید میکند که مثلاً حق نداری به فلان مهمانی بروی، یا دوستات حق ندارد...