printlogo


بهبود
برای جلوگیری از ابتلا به آنفلوانزا باید واکسن زد؟
دکتر محمود صدوقی - متخصص و جراح گوش و حلق و بینی و دانشیار دانشگاه علوم پزشکی تهران

با شروع فصل پاییز و زمستان احتمال ابتلا به آنفولانزا به‌طور گسترده‌ای افزایش پیدا می‌کند و افراد زیادی به علت ترس از ابتلا به انواع خطرناک آن مثل آنفولانزای پرندگان یا آنفلوانزای خوکی و تجربه علائم دردناک ناشی از آنفلوانزا مثل تب، سرفه، ناخوشی، گرفتگی و آب‌ریزش بینی، مرخصی استعلاجی و... به این فکر می‌افتند که با تزریق یک واکسن از شر تمام این گرفتاری‌ها خلاصی پیدا کنند.
آنفلوانزا و انواع آن
ویروس آنفلوانزا انواع و اقسام مختلفی دارد و طیف وسیعی را دربرمی‌گیرد. بیماری ناشی از هرکدام از این ویروس‌ها علائم خاص خودش را دارد.  بیماری‌های میکروبی را می‌توان درمان کرد اما در برابر بیماری‌های ویروسی مثل آنفلوانزا یا باید از ابتلا به آن پیشگیری کرد یا در طول بیماری مراقبت‌های لازم را انجام داد تا علائم بیماری کاهش پیدا کنند.
واکسن آنفلوانزا
واکسن سرماخوردگی یا آنفلوانزا ویروس ضعیف‌شده این بیماری است که به بدن تزریق می‌شود و ورود این ویروس ضعیف‌شده به بدن سیستم دفاعی بدن را فعال می‌کند و در حالت آماده‌باش قرار می‌دهد. بدین ترتیب اگر ویروس سرماخوردگی یا آنفلوانزا به بدن حمله کند به علت فعال بودن سیستم دفاعی به‌سرعت شناسایی شده، از بین می‌رود. واکسن‌های موجود فقط ویروس‌های شناخته‌شده را پوشش می‌دهند بنابراین اگر فرد در معرض نوع جدیدی از ویروس قرار بگیرد که پادتن آن در واکسن موجود نباشد احتمال ابتلا به آنفلوانزا وجود دارد. بهتر است واکسن آنفلوانزا پیش از شروع فصل سرما و زمانی که فرد سلامت کامل دارد تزریق و سالیانه تکرار شود. اما از آنجا که به‌طور قطعی مانع ابتلا به آنفلوانزا نمی‌شود و می‌تواند عوارضی به همراه داشته باشد توصیه نمی‌شود افراد عادی آن را تزریق کنند.
در چه صورتی باید واکسن بزنیم؟ 
بسیاری از افراد جامعه نیازی به واکسن آنفلوانزا ندارند. مصرف این واکسن به افرادی توصیه می‌شود که سیستم ایمنی بدنشان به دلیل بیماری یا سن قادر به مقابله با ویروس‌های خطرناک بیماری نیست، مثل افرادی که نقص ایمنی دارند، افراد مسنی که مبتلا به بیماری‌های زمینه‌ای مانند آسم هستند و همچنین بیماران سرطانی. بنابراین سالمندان و کودکان و بیماران خاصی که بدنشان ضعیف‌تر است و سیستم دفاعی بدنشان در برابر ویروس‌های آنفلوانزا مقاومت کمتری از خود نشان می‌دهد و در صورت ابتلا علائم شدیدتری را تجربه می‌کنند، می‌توانند برای پیشگیری واکسن آنفلوانزا تزریق کنند.
مضرات تزریق خودسرانه
ازآنجاکه واکسن آنفلوانزا ویروس ضعیف‌شده این بیماری است نباید خودسرانه آن را تزریق کرد، چراکه اگر بدن شرایط مناسبی نداشته باشد ممکن است همین ویروس ضعیف‌شده عوارض خطرناکی در فرد ایجاد کند. بنابراین اگر برای پیشگیری از آنفلوانزا می‌خواهید واکسن بزنید باید به پزشک مراجعه کنید. پزشک با بررسی وضعیت سلامت و فهرست داروهای مصرفی‌تان تشخیص می‌دهد که تزریق آن برای شما لازم است یا خیر و اگر لازم است چه زمانی و در چه شرایطی باید آن را تزریق کنید. بنابراین از تهیه واکسن آنفلوانزا از داروخانه‌ها بدون نسخه پزشک و تزریق خودسرانه آن خودداری کنید.
راه‌های پیشگیری از آنفلوانزا
این ویروس‌ها پس از ورود به بدن در مخاط دستگاه‌تنفسی ایجاد بیماری می‌کنند و همراه با ترشحات دستگاه تنفسی از فردی به فرد دیگر منتقل می‌شوند. بنابراین دست دادن، بوسیدن عطسه و سرفه کردن در مکان‌های عمومی باعث انتقال آن می‌شود. برای پیشگیری از ابتلا به آنفلوانزا موارد زیر را حتما رعایت کنید.
- جلوگیری از تماس مستقیم و دست دادن و روبوسی کردن
- شست‌وشوی منظم دست‌ها با آب و صابون
برای درمان آنفلوانزا چه باید کرد؟
- تا جایی که می‌توانید استراحت کنید. سیستم ایمنی برای تجدیدقوا به استراحت نیاز دارد. توجه نکردن به علائم یک عفونت ویروسی و سعی در ادامه کار و فعالیت حین بیماری، مدت ابتلا را طولانی‌تر می‌کند.
- سیستم دفاعی بدن برای اینکه بتواند از ابتلا به سرماخوردگی و آنفلوانزا جلوگیری کند روزانه به 500 میلی‌گرم ویتامین C نیاز دارد، از این رو چه برای پیشگیری و چه برای درمان و بهبود علائم از میوه و سبزیجات تازه به میزان لازم مصرف کنید.
- در طول حملات شدید آنفلوانزا، بهتر است از مایعات مغذی مثل انواع سوپ‌ها و آش‌ها به‌عنوان جایگزین وعده اصلی غذا استفاده کنید.
- برای کاهش درد و علائم ناشی از آن می‌توانید از داروهای ضدتب استفاده کنید، اما آنتی‌بیوتیک برای پیشگیری از عفونت باکتریایی در صورت تجویز پزشک باید مصرف شود از این رو از مصرف خودسرانه آن خودداری کنید.