مردادماه امسال کرونا بالاترین رکوردهای ابتلا و فوتیهای در ایران را برجای گذاشت، اما مردم با شتاب گرفتن واکسیناسیون عمومی و دستور مسئولان برای تسریع در تأمین و واردات واکسن، امید بیشتری نسبت به آینده و بهبود اوضاع پیدا کردهاند. طی هفتههای گذشته، آمارهای منتشر شده از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درباره وضعیت شیوع ویروس کرونا آنهم از نوع دلتا سبب شد دوباره همه کشور در وضعیت قرمز قرار گیرد و هر روز شاهد افزایش آمارهای ابتلا و نرخ مرگومیر باشیم. اما در همین ایام، واردات و تأمین واکسن و واکسیناسیون عمومی شتاب بیشتری گرفت و گروههای سنی و شغلی بیشتری واکسینه شدند؛ به گونهای که برخی آمارها نشان میداد در مردادماه امسال به اندازه شش ماه قبل از آن واکسن کرونا وارد ایران شده است.
نویدی برای تسریع در واکسیناسیون عمومی
رییس دولت سیزدهم از همان ابتدای شروع به کار خود، دستور داد تا واردات واکسن و واکسیناسیون در کشور تسریع شود. آیتالله سید ابراهیم رییسی در جلسه اخیر کمیتههای تخصصی ستاد ملی مقابله با کرونا در هفته گذشته، اهمیت مشارکت و همکاری همدلانه آحاد مردم در رعایت اصول بهداشتی به منظور کنترل ویروس کرونا را مورد تأکید قرار داد و افزود: «یقین دارم اگر مردم به درستی در جریان خطرات وضعیت کنونی ویروس قرار گیرند، با رعایت همهجانبه دستورالعملهای بهداشتی و با اعمال کنترلها و محدودیتهای بیشتر، شرایط مناسبی در کنترل و غلبه بر این بیماری خواهیم داشت و از مردم میخواهم در این مسیر دولت را یاری کنند.» وی با تأکید بر اطلاعرسانی شفاف و دقیق در زمینه کرونا و تلاش دشمنان برای فضاسازیهای منفی در این خصوص اظهار داشت: «سخنگوی ستاد ملی کرونا، کمیته اطلاعرسانی و همچنین صداوسیما باید روند اطلاعرسانی را مدیریت کنند تا مردم به صورت دقیق، شفاف و سریع و از طریق مراجع رسمی در جریان اخبار مربوطه قرار گیرند.» رییسجمهور با تأکید بر اینکه صفهایی که در رابطه با واکسیناسیون و تهیه دارو شکل میگیرد، باید سریعاً جمع شوند و ما با مدیریت مناسب شاهد اینگونه صفها نباشیم، تصریح کرد: «دارو به اندازه کافی وجود دارد و روند واکسیناسیون نیز سرعت خواهد گرفت.» رییسی ادامه داد: «برای اختصاص ارز به واردات واکسن کرونا هیچ مشکلی وجود ندارد و واردات واکسن، همزمان با تولید واکسن داخلی سرعت گرفته و این موضوع جزو اولویتهای دولت است که معاون اول رییسجمهور با جدیت آن را پیگیری میکند. امید است با وارداتی که انجام میشود در زمان کوتاهی شاهد واکسینه شدن درصد زیادی از مردم باشیم.»
دستور برای واردات 20 میلیون دوز واکسن
این اظهارات پس از آن صورت گرفت که محمد مخبر - معاون اول رییسجمهور - اعلام کرد باید 20 میلیون دوز واکسن وارد شود تا واکسیناسیون در ایران شدت بیشتری به خود گیرد. وی در جلسه مربوط به تأمین واکسن کرونا افزود: «استمرار روند فعلی واکسیناسیون نیازمند واردات 10 میلیون دوز واکسن است که باید تا پایان مردادماه انجام شود و این روند باید در کنار حمایت از تولید واکسن داخلی و افزایش واردات واکسن مورد نیاز با قوت اجرایی شود.»
مخبر تأکید کرد: «اولویت اول و اصلی امروز کشور، کرونا و تسریع در روند واکسیناسیون مردم است که تحقق این هدف با تأمین واکسن مورد نیاز از طرق تقویت تولید داخل و افزایش واردات با جدیت پیگیری میشود.» معاون اول رئیسجمهور، واردات 20 میلیون دوز واکسن کرونا تا پایان شهریورماه را اولویت بعدی برای استمرار واکسیناسیون در کشور دانست و به مسئولان ذیربط از وزارت بهداشت، درمان و آموزشی پزشکی، جمعیت هلالاحمر و وزارت امور خارجه مأموریت داد با جدیت موضوع واردات واکسن کرونا را دنبال کنند تا همزمان با سرعت گرفتن تولید واکسن داخلی، شاهد واکسیناسیون هرچه سریعتر گروههای هدف و قطع زنجیره انتقال بیماری باشیم. مخبر همچنین با اشاره به بیانات مقام معظم رهبری در خصوص لزوم مقابله با بیماری کرونا و ضرورت تأمین واکسن و داروهای مورد نیاز مردم از هر طریق ممکن، خواستار اتخاذ راهکارها و تدابیر لازم برای برونرفت از وضعیت موجود و فروکش کردن شدت بیماری کرونا در کشور شد. معاون اول رئیسجمهور در ادامه بر لزوم حمایت از کادر درمان و دستاندرکاران بیمارستانها برای کنترل موج فعلی کرونا تأکید کرد و از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواست تدابیر و تصمیمات لازم را برای پرداخت مطالبات معوق کادر درمان و پرسنل بیمارستانها اتخاذ کنند تا با ایجاد انگیزه و روحیه مضاعف در این عزیزان، شاهد بهبود روند رسیدگی به بیماران باشیم. وی با اشاره به گزارش معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه در خصوص اقدامات و پیگیریهای این وزارتخانه برای واردات واکسن از هر کشوری که ممکن بوده، از تلاشهای صورت گرفته توسط وزارت امور خارجه قدردانی کرد و گفت: «انصافاً سفرای جمهوری اسلامی ایران در کشورهای تأمینکننده واکسن به صورت مجدانه و دلسوزانه پیگیری کردهاند که جا دارد از آنها قدردانی شود.»
رهنمودهایی که راهگشا شد
البته این تکاپو در مسئولان از زمانی ایجاد شد که مقام معظم رهبری بر همین مسأله و ضرورت تأمین واکسن برای مردم تأکید کردند. ایشان در سخنانی تلویزیونی درباره وضعیت و طغیان بیماری کرونا، لازمه مقابله با تغییر شکل و جهش ویروس را بهکارگیری آرایش و شیوههای دفاعی جدید و محکم خواندند و گفتند: «جانباختن بیش از ۵۰۰ تن در یک روز و داغدار شدن خانوادههایشان و همچنین ابتلای دهها هزار نفر به بیماری و مشکلات درمانی آنها حقیقتاً بسیار دردناک است و دل هر مسلمان و هممیهنی از این واقعه آتش میگیرد، بنابراین ما برای مقابله با این وضع وظایفی داریم.» حضرت آیتالله خامنهای، ضربالاجل یک هفتهای رئیسجمهور برای جمعآوری پیشنهادها و تصمیمگیری درباره آنها را کاری خوب برشمردند و افزودند: «در رأس زمان تعیینشده، جواب قضیه با دقت سنجیده و برای هر اقدام لازم با قاطعیت تصمیمگیری و به آن عمل شود.» رهبر انقلاب همچنین خستگی شدید کادر درمان و فشارهای جسمی و روحی وارد به آنها را نگرانی بزرگی دانستند و افزوند: «از صمیم قلب از پزشکان، پرستاران و مجموعههای درمانی که واقعاً در حال جهاد هستند، تشکر میکنم؛ اگرچه تشکر اصلی از آن خداوند شاکر و علیم است.»
ایشان در توصیهای به مسئولان، مسأله تأمین گسترده واکسن را مورد تأکید قرار دادند و گفتند: «خوشبختانه با تولید واکسن در داخل، مسیر واردات خارجی آن نیز هموار شد، در حالی که تا قبل از آن با وجود پرداخت بهای واکسن، فروشندگان خارجی بدعهدی میکردند. واکسن چه از راه واردات و چه با تولید داخلی باید با تلاش مضاعف و به هر شکل ممکن تأمین شود و در اختیار همه مردم قرار گیرد.» رهبر انقلاب درباره مسأله تأمین دارو برای بیماران نیز گفتند: «با وجود کمبود یا نبود دارو در داروخانهها و بیمارستانها، گفته میشود همان داروها در بازار آزاد با قیمت چند برابری فروخته میشود که این نشاندهنده مشکل در شبکه توزیع است و این مشکل نیز باید حل شود.» حضرت آیتالله خامنهای همچنین دو سه ماه تحمل محدودیتها و رعایت کامل شیوهنامهها را موجب فروکش کردن بیماری و تنفس کادر درمان دانستند و افزودند: «انشاءالله با همت دستاندرکاران، تا چند ماه دیگر واکسن به بهترین وجه در اختیار مردم قرار میگیرد و پس از آن، حتی با وجود بیماری، بحران و خطر مرگومیر و مصیبتزده شدن خانوادهها کاهش خواهد یافت.» در همین راستا، اخیراً مسئولان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز از برنامهریزی برای واردات 120 میلیون دز انواع واکسن به کشور تا شش ماه آینده خبر دادند. کیانوش جهانپور- سخنگوی سازمان غذا و دارو –در این باره اظهار کرد: «در حال حاضر بیش از ۱۶ میلیون و ۸۰۰ هزار دوز واکسن کرونا در کشور تزریق شده و بیش از 5/13 میلیون نفر از مردم کشور یک دوز و در حدود ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار نفر از شهروندان نیز دومین دوز واکسن خود را نیز دریافت کردهاند در سه ماه آینده بیش از حدود ۱۲۰ میلیون دوز واکسن فراهم میشود و در صورت خوشقولی طرفهای خارجی تا پایان تابستان ۴۰ میلیون دوز واکسن وارد کشور خواهد شد.»
آخرین وضعیت واکسیناسیون و واردات واکسن
آمارهای اعلام شده از سوی گمرک نشان میدهد که تاکنون حدود 26 میلیون دوز واکسن کرونا وارد کشور شده است. مهرداد جمال ارونقی، معاون فنی گمرک در این باره اعلام کرد که تاکنون ۳۸ محموله واکسن وارداتی به تعداد ۲۵ میلیون و ۵۴۴ هزار و ۶۱۰ دوز از کشورهای مختلف از جمله چین، ژاپن، روسیه، ایتالیا، کرهجنوبی و هند وارد کشور و از پای پرواز به صورت حمل یکسره ترخیص شده و در اختیار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی قرار گرفته است. از سوی دیگر نیز بنابر اعلام وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تا روز شنبه ۳۰ مردادماه مجموعاً ۱۶ میلیون و ۴۷۶ هزار و ۲۵۷ نفر دوز اول واکسن کرونا و 5 میلیون و ۵۳۱ هزار و ۲۵۷ نفر دوز دوم واکسن را نیز دریافت کردهاند؛ بنابراین تعداد مجموع دوزهای واکسن تزریق شده در کشور به شمار ۲۲ میلیون و 7 هزار و ۵۱۴ مورد رسیده
است.
رشد قابل توجه واکسیناسیون در حالی اتفاق افتاد که بسیاری از گروههای شغلی نیز از جمله دانشگاهیان، دریانوردان، خبرنگاران، معلمان، کارمندان و پرسنل بانکی، کارگران و... واکسینه شده یا در حال واکسیناسیون هستند. از سوی دیگر، حتی در برخی شهرهای کوچک واکسیناسیون به گروههای سنی جوانان نیز رسیده است. به عنوان مثال 29 مردادماه سعید نمکی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ۱۵ مردادماه سال جاری دستور شروع واکسیناسیون ساکنان بالای ۱۸ سال کیش و قشم را صادر کرد و اکنون این طرح با آغاز فرایند ثبتنام واجدان شرایط این طرح در سامانه واکسیناسیون آغاز شده است. در همین راستا، مرکز توسعه سلامت جزیره کیش نیز در اطلاعیهای اعلام کرد جمعیت بومی جزیزه کیش میتوانند با ورود به سامانه مربوطه وزارت بهداشت و انتخاب استان هرمزگان، بندرلنگه، جزیره کیش ثبتنام و بعد از دریافت پیامک مبنی بر زمان و مکان واکسیناسیون به مرکز تزریق واکسن مراجعه کنند. گرچه اخیراً واردات واکسن و موانع آن چالشها و حاشیههایی در میان مسئولان ایجاد کرده و بالاخره مشخص نشد که اگر قصور یا کوتاهی در این زمینه صورت گرفته مقصر کدام نهاد یا دستگاه متولی بوده است، اما مردم امیدوارند تا در شرایطی که قرنطینهها و پروتکلهای سختگیرانه مانند ممنوعیت سفر در کشور در حال اعمال است با واکسیناسیون سراسری و سریعتر، آینده روشنتری برای خود و کشورشان متصور باشند.