«پشتیبانی و مانعزدایی» از کدام مسیر میگذرد
بازگشایی گره تولید با تحقق شعار سال
در راستای نامگذاری سال 1400 به عنوان سال «تولید؛ پشتیبانیها، مانعزداییها» از سوی مقام معظم رهبری، به نظر میرسد تولید و حمایت از آن همچنان در نگاه همه مسئولان کشور از اهمیت و جایگاه بالایی برخوردار است و همگی باز شدن گره مشکلات کشور را از این رهگذر میسر میدانند.
شعار سال
لحظه تحویل سال 1400 هجری شمسی، حضرت آیتالله العظمیخامنهای، رهبر معظم انقلاب امسال را به عنوان سال «تولید؛ پشتیبانیها، مانعزداییها» نامگذاری کردند. در حد انتظار نبودن جهش تولید و محسوس و مشهود نشدن آن در اقتصاد عمومی و معیشت مردم اما واقعیاتی است که رهبر انقلاب بر آن انگشت نهاده و خواستار بسیج شدن همه امکانات کشور به شکل حمایتهای همهجانبه قانونی، دولتی و حکومتی از تولید شدند. حضرت آیتالله خامنهای علت تحقق نیافتن کامل جهش تولید در سال ۹۹ را وجود موانع و همچنین حمایت نشدن تولید در همه بخشها دانسته و با اشاره به معضل واردات و قاچاق، گفتند: «ضعفهای قانونی و واردات رقیب خارجی محصولی که در داخل با همت جوانان در حال تولید است و یا قاچاق آن از طریق دستهای خیانتکار، مانع تولید است و موجب شکست خوردن آن میشود.» رهبر انقلاب اسلامی، ایجاد مشوقهایی از جمله مشوّقهای سرمایهگذاری را لازمه جهش تولید خوانده و افزودند: «اوضاع کسبوکار در کشور باید به گونهای باشد تا افراد به سرمایهگذاری در تولید تشویق شوند و از افزایش هزینههای تولید جلوگیری شود.» ایشان مشوقهای اندک در بخش تولید و همچنین بالاتر بودن شاخص هزینه تولیدکننده از هزینه مصرفکننده در برخی سالها را مانع پیشرفت تولید دانستند و گفتند: «حرکت انقلابی جهش تولید در سال ۹۹ آغاز و با استقبال مردم مواجه شد و این حرکت باید در سال ۱۴۰۰ که در واقع آغاز یک قرن جدید است، ادامه پیدا کند.» بازخوانی بیانات رهبری طی سالهای گذشته نشان میدهد که ایشان هرچند بخش مهمی از مأموریت رشد تولید را متوجه دستگاههای اجرایی دانستهاند، اما راه افتادن و شتاب گرفتن چرخهای تولید را فرایندی ملی دیده و نقش مردم و سایر نهادهای حاکمیتی را در گوشزد کردهاند.
برنامهریزی دقیق
در همین راستا، حسن روحانی - رئیسجمهور- نیز در نخستین روز امسال در دویست و دوازدهمین جلسه ستاد هماهنگی اقتصادی دولت، اظهار کرد: «بیتردید سال ۱۴۰۰ سال آغاز دوباره شکوفایی اقتصادی کشور و به ثمر رسیدن مقاومت سه ساله ملت در برابر جنگ اقتصادی دشمن خواهد بود.» وی افزود: «همه ارکان دولت بهویژه دستگاههای اقتصادی همانطوری که در یک سال گذشته بهرغم تحریمهای ظالمانه و ویروس کرونا برای مدیریت کشور و تحقق شعار جهش تولید، تلاش همهجانبه کردند تا آخرین روز فعالیت خود با همین نشاط و پویایی به کار ادامه خواهند داد.» روحانی، تأکید کرد: «این دولت همانطور که در یک سال گذشته با تحقق شعار جهش تولید همراه با مقاومت مردم بزرگ ایران دشمن را در جنگ اقتصادی شکست داد، امسال نیز همه تلاش خود را برای پشتیبانی و مانعزدایی از جهش تولید و تداوم روند توسعه و پیشرفت متوازن کشور انجام خواهد داد.» وی همچنین در این جلسه به وزیران اقتصادی و تولیدی دولت مأموریت داد تا در اسرع وقت، برنامهها و سیاستهای عملیاتی تنظیم شده برای رفع موانع تولید و پشتیبانی و حمایت از مراکز تولیدی کشور را با سرعتی بیش از پیش دنبال کنند. رئیسجمهوری با اشاره به اقدامات انجام گرفته در سال گذشته برای تحقق شعار «جهش تولید»، گفت: «بخشی از آنچه در سال ۹۹ در خصوص شعار سال انجام گرفت، در حوزه زیرساختهای توسعهای کشور بوده که اثرات آن در زندگی مردم به تدریج و در آینده مشاهده خواهد شد و رشد و آبادانی کشور در سالهای آتی رقم خواهد خورد.» روحانی با تأکید بر دستور مقام معظم رهبری در خصوص پشتیبانی و مانعزدایی از تولید با محوریت اثرگذاری بر معیشت و زندگی مردم، افزود: «در تحقق شعار امسال میبایست با اولویتبندی موضوعات مختلف مرتبط با حوزه تولیدات ضروری مورد نیاز مردم با شناسایی موانع و همچنین پشتیبانی تولید در این حوزه اقدامات سریع و فوری انجام گیرد.» وی همچنین با اشاره به اولویتهای اصلی و ضروری در زندگی و معیشت مردم، تأکید کرد: «باید برای مصارف و موارد ضروری در کشور با اولویت مواد اولیه کارخانجات و تولید کالاهای ضروری تعیینکننده، برنامهریزی دقیق صورت گیرد.» رئیسجمهوری در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه این دولت توانسته در سه سال جنگ اقتصادی بیسابقه و فشار حداکثری آمریکا علیه ملت ایران در سختترین شرایط چرخ اقتصاد کشور را بگرداند و کشور را اداره کند، گفت: «همه دستگاهها بهویژه وزارتخانههای اقتصادی و تولیدی موظف هستند برای تحقق شعار «تولید؛ پشتیبانیها، مانعزداییها» و همچنین تکمیل و راهاندازی پروژههای کلان ملی با هماهنگی حداکثری با سایر دستگاهها نسبت به رفع موانع تولید اقدام کرده و به صورت ماهیانه گزارش اثربخشی اقدامات خود را به ملت ارائه کنند.» روحانی افزایش تولید را مستلزم همکاری، اتحاد و انسجام قوای سهگانه و همه دستگاههای ذیربط و همراهی مردم در حمایت از مراکز تولیدی و کمک به رفع موانع تولید عنوان کرد و گفت: «بخش خصوصی میتواند نقش مهمی در این زمینه ایفا کند.» رئیسجمهوری با تأکید بر تداوم اقدامات در حوزه تولید، توزیع و نظارت بر عرضه گسترده کالا و کنترل قیمتها، گفت: «حفظ آرامش بازار و وجود هماهنگی لازم میان دستگاههای مرتبط با این موضوع ضروری است و رسانهها نیز با اطلاعرسانی دقیق برنامهها و اقدامات در زمینه همکاری و مشارکت گسترده مردمی را فراهم کنند.» پس از این جلسه بود که بسیاری از وزارتخانهها و دستگاههای اجرایی عزم خود را بر تنظیم و تدوین برنامههای ویژه برای تحقق شعار امسال قرار دادند و هر یک از اعضای کابینه اقتصادی دولت دوازدهم نیز برنامهها و رئوس محورهای پیشروی خود را اعلام کرد.
رفع موانع تولید
محمدباقر نوبخت- رئیس سازمان برنامه و بودجه – نیز در همین زمینه تأکید کرد که شعار سال ۱۴۰۰ تنها یک نام نیست، بلکه راهبرد مورد نیاز کشور است. وی افزود: «واقعیت این است برای اینکه کشور بتواند بر پایه ظرفیتهای خود عمل کند و حتی اگر نفت را از اقتصاد ما جدا کنند، برای اینکه کشور و اقتصادمان بتواند رشد داشته باشد، ما راهی جز تولید نداریم.»
رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور خاطرنشان کرد: «سال گذشته پس از آنکه مقام معظم رهبری شعار و نام سال را مطرح کردند، ما در روز دوم فروردینماه جلسه برنامهریزی را برای جهش تولید را برگزار کردیم. در حال حاضر هر استان یک برنامه برای جهش تولید دارد و مشخص کردهایم که در استان چه طرحهای تولیدی وجود دارد و ظرفیتهای خالی آنها چیست که اگر بتوانیم حرکتی به آنها بدهیم و با مبالغی سرمایهگذاری، بتوانند کار را شروع کنند؛ چراکه اگر بنا بر این باشد که کاری از صفر شروع شود، اینقدر زمان خواهد برد که به جهش نمیرسند، اما اگر بتوانیم با یک حرکت کوچک طرحهای موجودی که در مراحل پایانی هستند را تکمیل کنیم و آنها وارد چرخه تولید شوند، ناگهان مقدار زیادی از تولیدات وارد چرخه اقتصاد ما میشود.» نوبخت افزود: «به همین جهت مقام معظم رهبری به درستی بر این کار شروع شده تأکید کردند؛ کاری که نه از سال گذشته آغاز شده بلکه از سالهای پیش سند چشمانداز 20 ساله و اساس سیاستهای اقتصاد مقاومتی ما توجه به افزایش تولید بوده است. بنابراین آنچه که از سوی مقام معظم رهبری بیان شد نیاز کشور است و تردید نداشته باشید اتفاقی که این رویکرد را رقم میزند مبنی بر اینکه ما از یکسو پشتیبانی کنیم و از سوی دیگر موانع موجود تولید را رفع کنیم، پول چندانی نیاز ندارد بلکه مدیریت نیاز دارد.» وی در پاسخ به این سؤال که آیا با تکیه بر دستاوردهایمان در مقاومت و مدیریت در قبال سختترین جنگ اقتصادی و تحریمی که علیه ما رخ داد و مدیریت کرونا، میتوانیم در سال ۱۴۰۰ وضعیت بهتری را شاهد باشیم گفت: «سومین سالی است که ما نه در تحریم بلکه در محاصره اقتصادی به سر میبریم؛ اگرچه دشمنان باید بدانند که ما راههای دور زدن تحریمها را بلد هستیم و بخشی از آن را هم انجام دادهایم، اما از نظر تحریمکنندگان، نه اجازه دادند نفت بفروشیم و فراتر از آن، در سیستم بانکداری دنیا اجازه جابهجایی ارز را هم نداشتیم؛ در حالی که کشوری هستیم که نیاز داریم در سال چند 10 میلیارد دلار واردات و صادرات داشته باشیم و اگر سیستم بانکی را بر روی این کار بسته شود در واقع بخش غیرنفتی ما را هم بستهاند که از این کار هم مضایقه نکردند.»