کودکان؛ قربانیان بیصدای همهگیری
بچهها آینههای زندگی ما هستند. هر نوع رفتاری در روان بچهها منعکس میشود و عوارض مثبت و منفی به دنبال دارد. مهمترین راهکار برای حفظ سلامت روان کودکان این است که والدین آرام باشند. روانشناسان معتقدند این روزها خانهها، هم اداره و محل کار هستند و هم مدرسه و دانشگاه. یعنی مرزهای بین خانواده، کار و مدرسه درهم تنیده شده است. کودکان از همهگیری کرونا و آموزش در خانه و لزوم فاصله اجتماعی دچار نوعی انزوای اجتماعی شدهاند. آنها حتی از سرگرمیهای همیشگی و سادهای که داشتند نیز محروم هستند. دیگر نمیتوانند به پارک بروند، نمیتوانند با دوستانشان بازیهای دستهجمعی انجام دهند و یا حتی نمیتوانند بچههای فامیل را در مهمانیها ببینند. روانشناسان معتقدند والدین در این دوران باید برای حفظ روال عادی و استحکام روابط خود با فرزندانشان تلاش کنند. مهمترین نکته، آرامش خود پدر و مادر است. آرامش والدین در چنین شرایطی دشوار است، اما بچهها در چنین شرایطی به ثبات نیاز دارند. بچهها نگاهشان به والدینشان است. تحقیقات نشان داده آرامش والدین به فرزندان نیز منتقل میشود. بچهها گیرندههای قوی نسبت به مسائل و مشکلاتی دارند که اطراف آنها اتفاق میافتد. انتقال اضطراب و استرس و خشم از بزرگسالان به کودکان بسیار سریع رخ میدهد. یک فضای امن و آرام و رفتارهای متعادل و به دور از اضطراب و استرس به حفظ سلامت روان کودکان در این روزهای بحرانی ناشی از کرونا کمک زیادی میکند.
کودکان میبینند و تکرار میکنند
همان داستان آینه است. بچهها - بخصوص کودکان زیر شش سال- پدر و مادر را الگوی خود قرار میدهند و همیشه از آنها تقلید میکنند. وقتی کودک رفتارهای خشن و سرد و استرس والدین را میبیند، دچار تعارض و ناامیدی میشود. کودکان با دیدن دعواهای خانوادگی، دچار مشکلات فکری میشوند و مدام از خود میپرسند آیا پدر و مادرشان از هم طلاق میگیرند؟ رفتارشان با یکدیگر خوب میشود؟ روانشناسان معتقدند این سوالها و ابهامات فکری در آینده و در مسئولیتهای اجتماعی، تحصیلی و حرفهای آنها تأثیر منفی برجای خواهد گذاشت. حس بیاعتمادی در کودکان با مشاهده اختلافها و دعواهای پدر و مادر، کمکم شکل میگیرد. حتی ممکن است در کودکان بزرگتر این بیاعتمادی ادامه یابد و کودک نسبت به ازدواج و روابط زن و مرد باورهای غلطی را در ذهن خود شکل دهد. کودک، این الگوی ارتباطی والدین خود را درونی کرده و در بزرگسالی دقیقا به همان شیوه با همسرش رفتار کند.