براساس اصول اقتصادی، صندوقهای بازنشستگی برای حفظ ارزش داراییهایشان اقدام به سرمایهگذاری در بخشهای مختلف اقتصادی داخل یا خارج از کشور مطبوع خود میکنند، اما این نوع از سرمایهگذاری با استفاده از اطلاعات و مشاورههای مختلف کارشناسان صورت میگیرد تا اندوخته پرسنل از بین نرود.در این زمینه کارشناسان تاکید میکنند، اولویت سرمایهگذاری صندوقهای بازنشستگی براساس شرایط زمان و تعاملات مختلف است که اصولا برپایه سبک زندگی، میزان تولید و میزان مصرف شهروندان تعیین میشود. بهعنوان مثال، در دورهای سرمایهگذاری در بخش نفت و دورهای سرمایهگذاری در اکتشاف معادن فلزات گرانبها، بهترین سوژه برای صندوقهای بازنشستگی بوده، اما بهمرور با تغییر معنادار سبک زندگی اهالی دهکده جهانی، نوبت به بازارهای مالی و حتی فناوریهای نوین رسید.در این زمینه بعضا نوع سرمایهگذاری صندوقها باعث شگفتی برخی افراد میشود که چطور یک صندوق بازنشستگی سر از این نوع سرمایهگذاری درآورده است.
زمان، تعیینکننده نوع سرمایهگذاری است
«ژانت برگان»، رئیس بخش سرمایهگذاریهای شرکت «KLP» درباره نحوه سرمایهگذاری صندوقهای بازنشستگی، معتقد است، مدیران بخش سرمایهگذاری باید با اشراف کامل در بخشهایی سرمایهگذاری کنند که حداقل ریسک را برای صندوق و سهامداران ایجاد کند. برگان در ادامه میافزاید: «اصولا سرمایهگذاری در بخشهای مختلف اقتصادی بستگی به زمان ورود صندوقها به بازار دارد. بهعنوان مثال، اکنون در بخش فناوریهای نوین یا خودروهای الکتریکی، سرمایهگذاری منطقی است و شاید زمان ورود به بخش انرژیهای فسیلی گذشته باشد.» رئیس بخش سرمایهگذاری شرکت «KLP» میگوید: «امروز بسیاری از مدیران سرمایهگذاری با واژه «سرمایهگذاری سبز» آشنا هستند و قطعا میدانند چه فرصتهای بزرگی در این بخش از اقتصاد دهکده جهانی برای ورود موجود است، به همین دلیل اگر شاهد مهاجرت سرمایهها به این سمت باشیم تعجبی ندارد.» بازنگری در سوژههای سرمایهگذاری الزامی است «جو تیلور»، مدیرعامل صندوق سرمایهگذاری برنامه بازنشستگی معلمان «انتاریو» (OTPP) با اشاره به تحولات عصر دیجیتال، میگوید: «تا ابتدای سال2000 شاید هنوز بسیاری از شرکتهای سرمایهگذاری، اهمیت ورود به دنیای دیجیتالی را درک نکرده بودند، اما از اوایل سال 2009 و بعد از بحران اقتصادی، این مهم موردتوجه قرار گرفت.» «تیلور» در این زمینه میافزاید: «امروز وقتی میبینیم بسیاری از صندوقهای بازنشستگی مشغول برنامهریزی برای ورود به این دنیای صفر و یکی شدهاند تا بتوانند ارزش داراییهایشان را حفظ کنند، متوجه میشویم زمان بازنگری در سیاستهای سرمایهگذاری کل صندوقهای بازنشستگی فرارسیده و باید در این زمینه دقت عمل بالایی داشته باشیم. مدیرعامل صندوق سرمایهگذاری برنامه بازنشستگی معلمان انتاریو (OTPP) میگوید: «این صندوق نزدیک به 200میلیارد دلار کانادا اندوخته معلمان را در اختیار دارد که از اوایل سال2017 میلادی، نزدیک به 60درصد آن در بخشهای فناوریهای نوین و ارتباطات سرمایهگذاری شده و آخرین مورد، خرید بخشی از سهام شرکت گوگل است.» «تیلور» معتقد است، نوع و بخش سرمایهگذاری را میزان داراییهای صندوق تعیین میکند، بنابراین مدیران باید دقت عمل داشته باشند که در بخشهای دقیقی ورود کنند که مبادا سرمایه سهامداران از دست برود. به گفته این کارشناس سرمایهگذاری، ورود به بخش دنیای مجازی احتمالا برای همه صندوقهای بازنشستگی میسر نیست، اما این به معنی ناتوانی آنها برای سرمایهگذاری در بخش فناوریهای نوین نیست، چون استارتآپهایی هستند که میتوان روی آنها سرمایهگذاری کرد و بهدنبال موفقیتشان سهم بالایی از این بخش بهدست آورد.
بازنشستگان نروژی سهامدار «اکسون موبیل»
صندوق بازنشستگی کارمندان بخش خدماتی دولت نروژ «KLP» بهعنوان یکی از صندوقهای ثروتمند بازنشستگی در قاره اروپا برای حفظ منابع 900هزار نفر از اعضای خود همواره بهدنبال یافتن راهی برای سرمایهگذاری دقیق بوده است. این صندوق از ابتدای دهه 90 میلادی تا سال گذشته، بیشترین بخش از منابع موجود صندوق را در بخش انرژیهای فسیلی سرمایهگذاری کرده بود تا جایی که در آخرین گزارشهای مالی نزدیک به 35 درصد از درآمدهای صندوق یادشده حاصل سرمایهگذاریهای آن در بخش انرژی بوده است. اغلب شرکتهایی که موردتوجه مدیران ارشد صندوق بازنشستگی کارمندان بخش خدمات دولت نروژ بوده، عبارتاند از: ExxonMobil، Tatneft Husky Energyو Imperial Oil . این صندوق در اقدامی غیرمنتظره در سال 2017، برای حمایت از تفاهمنامه پاریس جهت حفظ محیطزیست و کاهش انتشار گازهای گلخانهای، اعلام کرد، بخشی از سهام خود را در شرکتهای یادشده که ارزشی معادل 2 میلیارد دارد را به مبلغ 580میلیون دلار برای فروش عرضه میکند و بهجای آن در بخش انرژیهای پایدار و پروژههای آبرسانی سرمایهگذاری خواهد کرد. هیئتمدیره این صندوق تاکید میکند، این نقلوانتقال هیچ پیام سیاسی نداشته، اما یک پیام مهم برای دولتمردان خواهد داشت که عبارت است از: سهامداران این صندوق هرگز منابع خود را برای از بین بردن محیطزیست فرزندان خود سرمایهگذاری نخواهند کرد.
آزادراه اندونزی سوژهای برای سرمایهگذاری بازنشستگان کانادایی
هیئت سرمایهگذاری برنامه بازنشستگی کانادا «CPPIB» در آخرین مورد از سرمایهگذاریهای خود اعلام کرده، تصمیمگرفته 45 درصد از سهام شرکت «LMS» مدیریت آزادراه «سیپالی» را خریداری کند. «اسکات لارنس»، مدیرعامل «CPPIB» در این زمینه میگوید: «سرمایهگذاری در زیرساختهای حملونقل بهخصوص برای کشورهای توسعهیافته یکی از بهترین سوژههای سرمایهگذاری است که تقریبا بازدهی آن تضمین شده است. لارنس در ادامه افزود: «این اولین سرمایهگذاری درباره زیرساختهای حملونقلی است که با توجه به روند توسعه کشور اندونزی قطعا ارزشافزوده بالایی برای صندوق ایجاد میکند که میتواند الگویی برای سایر صندوقهای بازنشستگی باشد.» براساس آمارهای منتشرشده، این هیئت درواقع پسانداز بازنشستگی 20 میلیون کارگر را مدیریت و سرمایهگذاری میکند که تا سال گذشته سهام شرکتهای مختلفی در سراسر جهان با ارزشی معادل 400میلیارد دلار را مدیریت میکند.
اژدها در صنعت غذا وارد میشود
«برایان تد»، مشاور امور سرمایهگذاری با اشاره به افزایش تعداد ساکنان زمین و همچنین کمبود منابع غذایی، میگوید: «بررسیها بیانگر این است که تا نیمقرن آینده روند تقاضای غذا در سراسر جهان دو برابر خواهد شد و نکته اینجاست که تغییرات اقلیمی، بسیاری از سرزمینها را بیحاصل خواهد کرد.» «تد» در ادامه میگوید: «این موضوع باعث شده برخی از صندوقهای بازنشستگی که اتفاقا منافع مالی بالایی هم ندارند در بخش غذا سرمایهگذاریهایی انجام دهند به امید اینکه در آینده سطوح بالایی از درآمد را تجربه کنند.» وی تاکید میکند: «چین بهعنوان یکی از کشورهایی که اکنون برای تامین خوراک کشور درگیر مشکلاتی شده در این زمینه پیشگام بوده و از طریق صندوقهای بازنشستگی سرمایهگذاری هدفمندی در بخشهایی از آفریقا و هندوستان انجام داده است.» «تد» با اشاره به آخرین قرارداد خرید صندوق بازنشستگی کارکنان شهرداری شانگهای، میگوید: «این شرکت نزدیک به 200میلیون دلار در شرکت Premium Brands Holdings Corp سرمایهگذاری کرده که با این قرارداد نزدیک به هفت درصد سهام این شرکت را در اختیار خواهد داشت. این مشاور امور سرمایهگذاری معتقد است، از ابتدای سال 2020 میلادی بخش غذا و خوراک همچون فناوریهای نوین برای سرمایهگذاری صندوقهای بازنشستگی جذاب خواهد بود و شاهد تغییرات معناداری دراین بخش خواهیم بود.