printlogo


آچارفرانسه
مهارت‌آموزی، یک سرمایه‌گذاری زودبازده
ناهید معزز - مولف و مدرس آموزش‌های هنری صداوسیما

به نظر می‌رسد عموم مردم مسائلی مانند کمبود شغل و نبود درآمدزایی را مسئله‌ای می‌دانند که صرفا توسط مسئولان و  جامعه قابل‌حل است. در حالی که مهم‌ترین مسئله این است که افراد از بی‌مهارتی خود بی‌اطلاع هستند. یعنی بسیاری از افراد که حتی در رشته‌های دانشگاهی هم تحصیلاتی دارند، بیکارند. اما شاید آن‌ها از آموزش‌هایی که در کوتاه‌مدت می‌تواند آن‌ها را صاحب یک کارگاه تولیدی و درنتیجه درآمدزایی کند بی‌خبر باشند. کسانی هم که از آموزش‌ها و مهارت‌ها خبر دارند، هزینه‌ها را بالا می‌دانند. درواقع گاه دیدگاه‌هایی مبنی بر گرانی آموزش‌ها وجود دارد و این افراد نمی‌دانند بعد از مهارت‌آموزی چه آینده‌ای در انتظار آن‌هاست. بنابراین نگرانی‌هایی مبنی بر نبود بازار فروش محصولاتشان وجود دارد یا اصولا نمی‌دانند که چه ارگان‌هایی خواهان همکاری با آن‌ها هستند. اما بنا بر تجربیات، مشاغل زیادی وجود دارند که طی دوره‌های آموزشی کوتاه‌مدت و بعضا کمتر از یک سال آموخته می‌شوند و چون افراد در ارگان‌ها و سازمان‌های دارای هویت مشخص آموزش می‌بینند، این سازمان‌ها و آموزشگاه‌ها تعهد همکاری و فروش محصولاتشان را هم بر عهده می‌گیرند. از طرفی تسهیلات دولتی متنوعی در این مورد وجود دارد که ابزار کار و هزینه‌های وسایل مورد نیاز را پوشش می‌دهد.
اگر برای نمونه بخواهم به چند مورد اشاره کنم، در گام نخست باید به حوزه صنایع‌دستی اشاره کنم که از تنوع کالایی بسیار بالایی برخوردار است. مثلا تولید انواع و اقسام سیسمونی و تزئینات لوازم منزل که افراد می‌توانند با حضور در کلاس‌های آموزشی مرتبط با آن‌ها این مهارت‌ها را بیاموزند و به درآمدزایی برسند. مثلا برای آموزش تولید کالاهای خاص و تزئینات لوازم منزل یا تولید سیسمونی و ست‌هایی از این دست، با طی یک دوره آموزشی 6 تا 8 ماهه آموزش‌هایی را می‌بینند و درآمد کسب می‌کنند. چون در این دوره مهارت‌هایی که می‌آموزند به اندازه‌ای است که حتی خودشان می‌توانند به‌صورت مستقل واحد تولیدی راه‌اندازی کنند و مشغول به کار شوند.
در مورد هزینه‌های حضور در این دوره‌های آموزشی هم باید به این نکته اشاره کنم که حدود 8 میلیون تومان برای حضور در دوره‌های آموزشی از این دست لازم است که این هزینه هم هزینه آموزششان است و هم سرمایه در گردششان برای راه‌اندازی کسب‌وکار مستقل خود و خرید دستگاه‌ها و ابزارهای مورد نیاز برای کار. البته شاید این شبهه ایجاد شود که پرداخت این هزینه از عهده افراد زیادی خارج است. اما نهادهایی چون صندوق کارآفرینی امید این هزینه را به افراد می‌پردازند و این میزان هم کلیه هزینه‌هایشان را پوشش می‌دهد. افرادی که به این صورت و تحت نظر آموزشگاه‌ها با دریافت گواهینامه کار می‌کنند، معمولا با خود آموزشگاه‌ها وارد فاز کاری می‌شوند و محصولاتشان را خود آموزشگاه خریداری می‌کند و به فروش می‌رساند. ضمن اینکه معمولا این افراد طی یک دوره 5 ساله زیر نظر آموزشگاه‌ها فعالیت می‌کنند و آموزش‌های دوره‌ای در این 5 سال به آن‌ها داده می‌شود. آموزش‌ها شامل خیاطی، گلدوزی با دست، گلدوزی با چرخ و سرمه‌دوزی است. به‌طور کلی همه انواع تزئینات را در این دوره آموزش می‌بینند. این افراد با این آموزش‌ها و صرف این هزینه‌ها با انجام دقیق کار، تا روزی 50 هزار تومان درآمد دارند. از دیگر مشاغلی که با آموزش‌های کوتاه‌مدت می‌توان از آن‌ها درآمدزایی قابل‌توجهی داشت، تزئینات روی لباس است. افراد دارای این مهارت، مورد توجه مزون‌ها و تولیدی‌های لباس هستند. دوره آموزشی این مهارت هم بین 6 تا 8 ماه است اما هزینه‌ای که باید بابت این مهارت‌آموزی پرداخت شود تا 3 میلیون تومان است و افرادی که چنین آموزش‌هایی را می‌بینند و گواهینامه این مهارت‌ها را دریافت می‌کنند، تا ماهی یک‌میلیون تومان از این رهگذر درآمد خواهند داشت. همچنین آموزش ساخت گل‌های کریستالی نیز از دیگر مهارت‌هایی است که با هزینه بسیار کم یعنی بین 200 تا 300 هزار تومان و دوره آموزشی یک تا یک و نیم ماهه، آموزش داده می‌شود. با طی این دوره افراد می‌توانند کلیه تزئینات منزل را آماده کنند و درآمدزایی داشته باشند. بازار فروش محصولات این افراد هم در حوزه داخلی است هم بازارهای جهانی. در پایان اشاره به این نکته مهم ضروری است که در سال‌های اخیر رشد مشاغل کاذب که درآمدهای مقطعی را نصیب افراد می‌کند، موجب شده تا روی‌آوری به مهارت‌آموزی کمرنگ‌تر از سابق باشد. در حالی که افراد با مهارت‌آموزی می‌توانند به درآمد ثابت و شغل پایدار برسند.