نشست تخصصی «کارگران ساختمانی، تبیین و تشریح عملکرد سازمان تامیناجتماعی و اقدامات آتی» برگزار شد
فرایند اشتغال کارگران ساختمانی باید اصلاح شود
نشست تخصصی کارگران ساختمانی، بهمنظور تبیین و تشریح عملکرد سازمان تامیناجتماعی در این حوزه و اقدامات آتی آن، با حضور تعدادی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، مدیرعامل و اعضای هیئتمدیره سازمان تامیناجتماعی، اعضای کانون عالی انجمن صنفی کارگران کشور و نمایندگان انجمنهای صنفی کارگران سراسر کشور در مجتمع فرهنگی و ورزشی نگین غرب تهران برگزار شد. به گزارش «تامین24»، مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی در این نشست با بیان اینکه احراز هویت کارگران ساختمانی اقدام سادهای نیست، تصریح کرد: «شرط اصلی بهرهمندی از بیمه کارگران ساختمانی، اشتغال در شغل کارگری ساختمان است و اقداماتی کنترلی از طریق سامانه رفاهی برای احراز هویت متقاضیان انجامشده که نیازمند تکمیل است.» مصطفی سالاری افزود: «سازمان مشخصات و فهرست این بیمه شدگان را در اختیار سامانه قرار داده تا افراد منغیرحق شناسایی و افراد ذیحق جایگزین شوند. در نظر است این احراز هویت در دو مرحله انجام شود؛ نخست کنترل از طریق شناسایی پروانه کار افراد که از این طریق بهطور خودکار نوع مشاغل شناسایی شده و این اقدام در مدت کمی قابلیت اجرا دارد.» وی مرحله دوم را نظارت و بررسی دقیق متقاضیان دانست و تصریح کرد: «صلاحیت کسانی که در سامانه رفاهی کارگران ثبتنام کردهاند باید بهدقت موردبررسی قرار گیرد تا معلوم شود آیا واقعا کارگر ساختمانی هستند یا خیر.» سالاری در ادامه، بیمه کارگران ساختمانی را از نوع حمایتی برشمرد و گفت: «از نمایندگان مجلس تقاضا داریم تفاهمنامه بین کارفرمایان، جامعه کارگری و سازمان تامیناجتماعی را که براساس آن، همه ذینفعان و ذیمدخلان تفاهم کردهاند هزینه بیمه را کارفرمایان و پیمانکاران پرداخت کنند و به تصویب برسانند. بهویژه اینکه این هزینه قرار نیست از محل دیگری مانند بودجه دولت پرداخت شود.» وی ایجاد چنین سازوکارهایی را برای تامین منابع مالی بیمهها ضروری دانست و اظهارکرد: «این اقدامات مانع ایجاد کسری در منابع سازمان تامیناجتماعی میشود. درحال حاضر مشکلاتی که در بخش درمان سازمان بهلحاظ دیرکرد پرداخت به طرفهای قرارداد ایجاد شده، مربوط به کسری نقدینگی در اثر ناهماهنگیهاست و هرقدر کسری منابع نسبت به مصرف بیشتر شود، از کیفیت خدمات نیز کاهش مییابد.» وی افزود: «باید سراغ روشهایی برویم که شکاف بین منابع و مصارف با رعایت ملاحظات اجتماعی و حقوق کارگران و بازنشستگان و در قالبهایی چون اصلاحات پارامتریک ترمیم شود.» مدیرعامل سازمان تامیناجتماعی با اشاره به موضوع دریافت کارت مهارت از سازمان فنیوحرفهای توسط کارگران ساختمانی برای برخورداری از پوشش بیمه تامیناجتماعی، گفت: «قرار نیست بلافاصله پس از دریافت این کارت، افراد بتوانند زیر پوشش بیمه قرار گیرند، بلکه قرار است از طریق سازمان فنیوحرفهای در یکی از مشاغل ساختمانی تبحر بهدست آورند و مشغول فعالیت شوند و در این صورت زیر پوشش بیمه قرار بگیرند.» سالاری با اشاره به اقدامات انجامشده سازمان در راستای تسهیل در پرداخت مطالبات مراکز طرف قرارداد، تصریح کرد: «برای پرداخت بهموقع مطالبات، جلساتی با وزیر بهداشت برگزار کردیم و در بحث پروندههای الکترونیک از جامعه درمانی کشور، پزشکان، درمانگاهها، بیمارستانها، داروسازان و همه افرادی که خدمت میفروشند میخواهیم که خدمات خود را در پرونده الکترونیک و از طریق نسخه الکترونیک درج کنند تا کنترلها انجام شود.» وی ادامه داد: «بر این اساس بناست ۶۰ تا ۷۰ درصد پرداختها سرماه و بهموقع انجام شود و ۳۰ تا ۴۰درصد نیز در موعد توافقشده پرداخت شود تا اعتبار به دفترچههای درمانی بازگردد.»
کمبود منابع دو هزار میلیارد تومانی بیمه کارگران ساختمانی
رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی با بیان اینکه سازمان تامیناجتماعی سالیانه حدود دو هزار میلیارد تومان برای پوشش بیمه کارگران ساختمانی از محل سهم کارفرمایی کمبود منابع دارد، افزود: «امید است ماده «۵» قانون بیمه کارگران ساختمانی اصلاح شود تا مشکل تامین منابع از بین برود.» اکبر شوکت اظهارکرد: «در حال حاضر سازمان تامیناجتماعی بدون دریافت حقبیمه سهم کارفرمایی، همچنان کارگران ساختمانی را زیر پوشش بیمهای قرار داده است.» وی با اشاره به تصویب سه قانون مرتبط با کارگران ساختمانی در مجلس در سالهای اخیر، گفت: «یکی از این موارد، قانون بیمههای اجتماعی کارگران ساختمانی است که در زمان تصویب یکی از قوانین نوین دنیا بود، چراکه برای اولینبار حقبیمه سهم کارفرمای کارگران از طریق عوارض و مالیات اخذ میشد، اما این قانون دستکاری و باعث ایجاد ضرر برای سازمان تامیناجتماعی شد.» عضو هیئتامنای سازمان تامیناجتماعی تصریح کرد: «پیش از این اگر کارگری دچار حادثه میشد، همسر و فرزندان او زیر پوشش سازمان بهزیستی و کمیته امداد قرار میگرفتند، اما امروزه چنانچه کارگری در اثر حادثه فوت کند، خانواده وی مستمری دریافت میکند.» رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی در ادامه، به حوادث ناشی از کار اشاره کرد و گفت: «۵۰ درصد از حوادث کار کشور و ۶۵درصد فوتیهای این حوزه را کارگران ساختمانی تشکیل میدهند.» شوکت افزود: «در سال۹۲ که اوج حوادث کشور بهشمار میرفت، حدود ۱۴۰۰ فوتی از میان ۱۹۰۰فوتشده مربوط به کارگران ساختمانی بود. همچنین بهطور میانگین در ۱۰سال گذشته هر سال حدود ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ فوتی از میان کارگران ساختمانی داشتیم که تقریبا به همین میزان نیز قطع نخاع و قطع عضو بهوجود آمده است.» وی با اشاره به اقدامات پیشگیرانه سازمان تامیناجتماعی در زمینه حوادث ناشی از کار کارگران ساختمانی، گفت: «سال گذشته ۵۰هزار نفر سهمیه به ادارات تامیناجتماعی کشور ابلاغ شد که آموزشهای ایمنی و عمومی در حوزه مشاغل ساختمانی ارائه دهند و نیز تدوین فیلمهای آموزشی تخصصی ساختمان مانند آرماتوربندی، جوشکاری و... انجام شده است.»
رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی تصریح کرد: «پس از این اقدامات، شاهد کاهش حوادث ناشی از کار ساختمانی بودهایم. هر حادثه مستقیما حدود یک میلیارد تومان به سازمان تامیناجتماعی ضرر وارد میکند و اگر قطععضویها را نیز اضافه کنیم، این هزینه چندبرابر میشود.»
حدود ۷میلیون نفر از شاغلان کشور بیمه نیستند
مدیرکل دفتر بیمههای اجتماعی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز در این نشست، با بیان اینکه حدود ۹۰درصد از جمعیت مزد و حقوقبگیر کشور زیر پوشش بیمههای اجتماعی قرار دارند، افزود: «حدود هفت میلیون نفر از جمعیت شاغل کشور زیر پوشش بیمههای اجتماعی قرار ندارند.» اسماعیل گرجیپور گفت: «یکی از دلایلی که این پوشش بیمهای ایجاد نشده است به طراحی نظام بیمهای بازمیگردد که مبتنی بر الگوی بیمههای اجباری است، بر این اساس غیرمزد و حقوق بگیران که مشاغل غیررسمی و کارکنان مستقل دارند با همان نرخ بیمه و همان شرایط بیمه اجباری میخواهیم که زیر پوشش قرار بگیرند، در حالی که باید با توجه به درآمد و شغل آنها منعطف برخورد کرد.» وی با بیان اینکه چنین رویهای منجر به این شده که فشارهای اجتماعی برای پوشش بیمههای اجتماعی بر سازمان تامیناجتماعی زیاد شود، افزود: «در نتیجه گروههای مختلف شغلی از جمله رانندگان، قالیبافان، طلاب و غیره براساس یارانههایی که طراحی شده زیر پوشش بیمه تامیناجتماعی قرار گرفتهاند.»
گرجیپور با اشاره به ماده «۶» قانون ساختار نظام جامع رفاه و تامیناجتماعی مبنی بر اینکه کمک و سهم دولت هرجا که انجام میشود باید بهصورت سرانه برابر باشد، تصریح کرد: «همه گروههای غیرمزد و حقوقبگیر باید با یک مدل منعطف با سرانه برابر با نگاه منابع پایدار زیر پوشش بیمههای اجتماعی قرار بگیرند.»
گرجیپور با اعلام اینکه از حدود ۲۴میلیون جمعیت شاغل کشور، حدود ۴۵درصد این جمعیت شاغل غیرمزد و حقوقبگیر هستند، گفت: «براساس آمار سال۹۷ به بخش غیررسمی و غیرمزد و حقوقبگیر کشور دودرصد افزوده شده است.» مدیرکل دفتر بیمههای اجتماعی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اظهارکرد: «این افزایش برخلاف سیاست و اصول تدوینشده برای برنامههای کلان کشور به سمت رسمیسازی اشتغال است.» مدیرکل دفتر بیمههای اجتماعی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با بیان اینکه حدود ۸۰۰ هزار نفر بیمهشده کارگر ساختمانی وجود دارد، عنوان کرد: «حدود ۲۴۳هزار نفر منغیرحق شناسایی شده که اگر ۱۴۰هزار کارگر در انتظار بیمه جایگزین شود، در مجموع حدود یک میلیون نفر زیر پوشش بیمه تامیناجتماعی قرار میگیرند.» وی گفت: «برآوردها نشان میدهد بیش از ۴ هزار میلیارد تومان سهم ۲۰درصدی دولت، بودجه نیاز است؛ باید دید که آیا این میزان بودجه از ۱۵درصد عوارض شهرداری عاید میشود یا خیر.» گرجیپور با بیان اینکه هر طرحی در حوزه بیمههای اجتماعی قرار میگیرد باید از سه منظر مالی، اجتماعی و اقتصادی واکاوی شود، افزود: «از منظر مالی هر طرح بیمهای باید دو ویژگی داشته باشد؛ یکی داشتن استطاعت مالی و نقدینگی کوتاهمدت است که باید در تعادل باشد و دیگری مسئله پایداری مالی مربوط به محاسبات بیمهای و نظام اکچوئری است که باید موردتوجه قرار گیرد.»
بیمه کارگران ساختمانی از مترقیترین بیمهها در دنیاست
عبدالرضا مصری، نایبرئیس مجلس شورای اسلامی نیز در این نشست، گفت: «پیش از اجرای قانون بیمه کارگران ساختمانی، این عزیزان از مظلومترین اقشار جامعه بودند و هیچ تشکلی نداشتند. این کارگران اگر هر روزی کار نکنند، حقوق ندارند و هیچ پناهی نداشتند.» وی ادامه داد: «ما برای اینکه کاری برای کارگران ساختمانی بکنیم، جلسات مرتبی تشکیل دادیم تا این افراد را که کارفرما ندارند، بیمه کنیم و از محل زیربنای پروانه ساختوساز حقبیمه ۲۰ درصد سهم کارفرما را محاسبه و دریافت کنیم.» مصری اظهار کرد: «با تصویب قانون بیمه کارگران ساختمانی، این عزیزان از یکی از بدیهیترین حقوق شهروندی که بیمه اجتماعی است، برخوردار شدند.» وی بیمه کارگران ساختمانی را از مترقیترین بیمهها در دنیا برشمرد و گفت: «حقبیمه کارگران ساختمانی سهم اندکی در هزینه تمامشده ساختمان دارد و هیچ نقشی در افزایش قیمت مسکن یا رکود ساختوساز ندارد.»
بیمه تامیناجتماعی برای کارگران ساختمانی اهمیت بسیار بالایی دارد
علیرضا محجوب، رئیس فراکسیون کارگری مجلس شورای اسلامی نیز در این نشست گفت: «انجمن صنفی کارگران ساختمانی از تشکلهای صنفی موفق است و تلاش زیادی برای فعالیت انجمنهای صنفی صورت گرفت و امیدواریم در این زمینه شاهد تلاش سازمانیافتهتری باشیم.» وی با بیان اینکه بیمه تامیناجتماعی برای کارگران ساختمانی اهمیت بسیار بالایی دارد، گفت: «باید از سوءاستفاده از این مزیت توسط افراد غیر جلوگیری شود، اما به بهانه سوءاستفاده نباید حق کارگران واقعی پایمال شود.» محجوب تأکید کرد: «بیمه کارگران ساختمانی در بلندمدت به نفع سازمان تامیناجتماعی است و دولت و مجلس باید از تامیناجتماعی در این زمینه حمایت کنند.»