نشست «روزنامهنگاری تخصصی و آینده مطبوعات» با حضور سیدعلی میرفتاح، علی میرزاخانی ، آرش خوشخو و رضا خجستهرحیمی به میزبانی آتیه نو برگزار شد
مطبوعات و فضای مجازی ؛رقابت یا تقسیم کار؟!
مسعود شاهحسینی
آیا پایان روزنامهنگاری را میتوان پیشبینی یا اعلام کرد؟ این شاید پرمناقشهترین پرسشی باشد که روزنامهنگاران و روزنامهداران از غرب تا شرق عالم با آن دستبهگریبان هستند. بهنظر میرسد مطبوعات چاپی در برخی حوزههای خبررسانی از رقابت با رسانهها و پلتفرمهای جدید که با سرعتی سرسامآور در حال قدرتنمایی و جابهجایی مرزها و تعاریف و سلایق و ذائقهها هستند، بازماندهاند. گفته میشود، مطبوعات هماکنون یکی از شکنندهترین دوران این سنت را تجربه میکنند. بخش اعظمی از منابع درآمدی روزنامهها را پلتفرمهای دیجیتال از آن خود کردهاند؛ مرجعیت خبری آنها از دست رفته و از طرفی نیز منابع انسانی کارآمد مطبوعات جذب کسبوکارهای دیگری شدهاند. از همین رو مدتهاست روزنامهنگاران و فعالان و اساتید ارتباطاتی به این صرافت افتادهاند که کاری کنند تا قافیه را بیش از این به فضای مجازی نبازند. در ایران اما وضع مطبوعات چندان رضایتبخش نیست. تندبادی که از فضای مجازی به راه افتاده حالا با سیاستگذاریهای بعضا، نادرست و غیراصولی ادغامشده و با شدت بیشتری بر پیکر نحیف مطبوعات برخورد میکند. بحران کمبود و گرانی کاغذ، برخی موارد ابهام در توزیع یارانهها، تنها دو مورد از معضلات این روزهای مطبوعات در کشور هستند که صدای همه را هم درآورده است. در این میان هر کسی برای خروج از وضع فعلی، نسخهای میپیچد، عدهای بر نقش و رسالت خبرنگاران و روزنامهنگاران تاکید میکنند و میگویند باید جدیتر پای کار بیایند و سهم و مرجعیت از دست رفته خود را بازپس گیرند، عدهای نیز مطبوعات و اصحاب آن را به تخصصگرایی دعوت میکنند و... ترجیعبند تمام راهکارها هم یک جمله است: اگر نهادهای متولی پای خود را از کفش مطبوعات بیرون بکشند، میتوان آینده بهتری برای مطبوعات رقم زد. اینها شرطوشروطی هستند که باور عمیقی نسبت به آن وجود دارد. فعالان مطبوعاتی میگویند با روشهای کنونی روزنامهها و نشریات کشور حرفهای و استاندارد که نمیشوند، هیچ، بلکه همواره هم سایه تحدید و تهدید را هم بالای سر خود خواهند دید. این همان چیزی است که چهار سردبیر مطرح چهار نشریه چاپی کشور، هفته گذشته در نشستی تخصصی بر آن صحه گذاشتند. هفتهنامه «آتیهنو»، نشریه تخصصی حوزه رفاه و تامیناجتماعی یک هفته بعد از روز خبرنگار، میزگردی با عنوان «روزنامهنگاری تخصصی و آینده مطبوعات» برگزار کرد تا از سیدعلی میرفتاح، سردبیر روزنامه «اعتماد»، علی میرزاخانی، سردبیر روزنامه «دنیای اقتصاد»، آرش خوشخو، سردبیر روزنامه «هفت صبح» و رضا خجستهرحیمی، سردبیر ماهنامه «اندیشه پویا» بپرسد چراغ روزنامهنگاری را چطور باید زنده نگه داشت و برای حفظ درخت تناور روزنامهها چه سناریوهایی باید در پیش گرفت. مدعوین در این نشست، همگی از بحران سیاستگذاری روزنامهها داد سخن دادند و گفتند رشد و پیشرفت مطبوعات نیازمند فضای حرفهای رقابتی واقعی است. فضایی که به گفته میرفتاح سرانجام آن، عبور از گردنه بحرانهای فعلی است و به باور میرزاخانی با برندسازی و آزادسازی مجوز انتشار، تسهیل میشود و از نظر خوشخو، از مسیر تحلیل و تخصص و سرگرمی، شدنی و در نهایت هم از نظر خجستهرحیمی روزی اگر نهاد دولت به عهد خود وفادار بماند، دوباره مرجعیت به روزنامهها بازخواهد گشت. در ادامه گزیدهای از اظهارات سخنرانان را در قالب چهار گفتار مجزا میخوانید.