بحث داغ شبکههای اجتماعی
کمپینی برای شهرپاک،در ماه محرم
جواد حیدریان
در شهر شوری برپاست. شوری که از دل عاشقان حسین برمیآید و در لابهلای کوچهها و خانهها میپیچد. شور و حال معنوی مردم در این ایام دیدنی و شنیدنی است. اما در کنار سوگواریهای خالصانه و نذرونیازهای عاشقانه، چه خوب است از پاک نگاه داشتن محیط عزاداریها در مساجد، حسینیهها، تکایا و نیز فضاهایی که به آمادهسازی غذا برای نذری اختصاص دارد غفلت نشود؛ که پاکیزگی صفتی خدایی است.
در مراسم عزاداری محرم بهخصوص روزهای تاسوعا و عاشورای حسینی که بازار پخش غذای نذری میان دروهمسایه و هیئتهای عزاداری گرم است، در کنار سیل سوگنامهها و مطالب مناسبتی مربوط به بزرگداشت این ایام، برخی از گروهای فعال در شبکههای اجتماعی اقدام به نشر مطالبی در رابطه با نریختن زباله در سطح شهر با هشتگ «آشغال نریزیم» کردهاند. در کانالهای تلگرامی مثل «پویش حیات» به مناسبت محرم نسبت به محیطزیست واکنشهای زیادی وجود دارد. روز شنبه خبری از سوی سازمان مدیریت پسماند شهرداری همدان در کانالهای تلگرامی دستبهدست میشد که از حذف لیوانهای پلاستیکی از تکیه هیئت محمد رسولالله(ص) همدان خبر میداد. همچنین در توییتر کمپین مبارزه با ریختن زباله و ظروف یکبارمصرف در سطح شهر و کوچه و خیابان در ماه محرم و مراسم عزاداری عاشورا و تاسوعا، طی اطلاعیهای شهروندان را به نریختن زباله تشویق کرده است. در این اطلاعیه آمده: «جمعآوری زباله از سطح شهر وظیفه نیست. نریختن زباله در شهر وظیفه است و شاید بهتر باشد تغییر را از خودمان شروع کنیم.»
دلنوشته دختربچه یک رفتگر نیز این روزها در شبکههای اجتماعی میان کاربران دستبهدست میشود. در این دلنوشته آمده است: «بابای من تا صبح از خستگی و کمردرد خوابش نمیبره، کاش موقع نذریدادن و نذری گرفتن به فکر پدر من هم باشند.»
تنوع در محتوای مطالب کاربران بسیار بالاست. «هانیبال» از کاربران شبکههای اجتماعی هم عکسنوشت پشت ماشینی را در صفحه خود منتشر کرده که در آن با ذکر «یا حسین» نوشته شده: «هموطن آشغالت را زمین نریز.» پگاه کاربر توییت کرده: «به جای اینکه کامنتها یتان متوجه برگزاری فوتبال ایران و کره شود، اینقدر آشغال نریزید.»
نفیسه نیز محترمانه نوشته: «پسره تو پیادهرو پاکت سیگارشو انداخت زمین. بهش گفتم یه چیزی از دستت افتاد زمین. لبخند زد و گفت خودم انداختمش. گفتم این جاش تو سطل آشغاله!» دینگدینگ در پاسخ به این کاربر نوشته: «برش دارید و بگید «این رو لازم ندارید؟» من امتحان کردم. مجبور میشید آشغال رو برمیدارید، ولی اثرگذاره و واکنشهای جالبی رو میبینید.»
کاربر دیگری به نام سوپور خطاب به کسانی که در این ایام نذر خود را در قالب غذای نذری ادا میکنند توئیت کرده: «ظروف یکبارمصرف اصولا بازیافت نمیشوند، سعی کنید از ظروف خونگی استفاده کنید و باقیمانده غذا رو برای کبوترها بریزید.»
هشتگ «آشغال نریزیم» پیش از آغاز ماه محرم هم فعال بود. امیر پیش از آغاز محرم نوشته: «محرم و توزیع نذری نزدیک است.شاید بهتر باشد حواسمان باشد که رفتگران هم از جنس خود ما هستند؛ پس آشغال نریزیم.»
بهروز کاظمی هم که فعال فیسبوکی است قبلتر در مطلبی نوشته بود: «کاش یک چلنج راه میانداختیم و سه نفر از دوستانمان را هم دعوت میکردیم که هر نفر یک کیسه از زبالههای خیابانها و طبیعت پر کنند. شاید زمین هم دوباره بتواند نفس بکشد.» بعد هم در اصلاحیهای نوشته: «ظاهرا راهاندازی شده با هشتگ بیزباله...»
کلاغ کوچیکه هم که کاربر توییتر است هشتگ «آشغال نریزیم» را سوژه کرده و نوشته: «فکر نمیکنم آشغال نریزیم مسئلهاش فراگیر شدن در توییتر باشه و در ضمن آشغال نریختن روشنفکری نیست. به نظرم بهتره بیشتر فکر کنیم.»
مسئله زباله و تولید انبوه آن به نظر میرسد بیشازپیش مورد توجه گروههای گردشگری نیز هست. شرکت گردشگری «ژیوار» با همین نام کاربری در توییتر مخاطبان خود را دعوت کرده که در طول ایام سال از زبالهها عکس بگیرند و در این رابطه فرهنگسازی کنند. یکی از کاربران در جایی نوشته است: «طرف زبالهشو از ماشینش انداخت بیرون؛ تا آشغال رو برداشتم گفت: آقا شرمنده کردید!»
کاربرانی هم هستند که عکسهای منتشرشده از خبرگزاری ایسنا را دستبهدست و بازنشر میکنند که در آنها تصاویری از زبالههای سطح شهر نشان داده شده است.
همچنین کاربری مسافرتهای احتمالی را بهانه کرده و با انتشار تصویری از زبالههای انبوه کنار جادههای استان مازندران نوشته است: «پشت دریا شهری است پر از زباله... روزانه در مازندران سه هزار تن زباله تولید میشود.»