کاهش نرخ تولد؛ چالش اجتماعی جدید کشور چین
بحران جمعیتی سرزمین اژدها آغاز شده است
براساس گزارشهای رسمی دولت چین، نرخ زادوولد این کشور در پایان سال گذشته میلادی به پایینترین نرخ خود از ابتدای سال2000 میلادی رسیده است. در این زمینه بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران بر این باورند که ادامه چنین روندی مهمترین چالش اجتماعی و اقتصادی سرزمین اژدها در دهه آینده خواهد بود، به این دلیل که تغییر هرم جمعیتی و پیرشدن جمعیت این کشور میتواند اثرگذاری مستقیمی بر هزینههای دولتی برای مدیریت جامعه ایجاد کند.کارشناسان معتقدند، بحران جمعیتی در این کشور ایجاد شده و بیتوجهی مسئولان نسبت به این روند میتواند مانع قابلتوجهی در مقابل رشد اقتصادی دومین اقتصاد بزرگ جهان باشد و هرگونه تغییر در معادلات اقتصادی این کشور، عاملی در ایجاد تحولات اقتصادی در سایر نقاط جهان است. آمارهای منتشرشده از سوی مرکز آمار چین درباره تعداد متولدان سال 2018 میلادی در این کشور بیانگر این نکته است که طی این دوره، 15میلیون تولد در چین ثبت شده که در مقایسه با تعداد متولدان سال قبل از آن، یعنی 2017، دومیلیون نفر کاهش یافته، این در حالی است که برنامهریزی دولت برای ثبت تولد، 20میلیون نفر بوده است.«یی فوژیان»، اقتصاددان در این زمینه میگوید: «سال گذشته میلادی نقطهعطف سقوط پایدار جمعیت در کشور چین بود و در صورت بیتوجهی به این روند، بدون تردید چین با چالش جمعیتی گستردهای روبهرو خواهد شد که میتواند دردسر بزرگی برای این اقتصاد جهانی بهشمار آید.» فوژیان معتقد است، تنظیم هرم جمعیتی و افراد فعال یک جامعه میتواند حیات اقتصادی آن منطقه را تضمین کند و اکنون چین با در نظر گرفتن برنامههای توسعهای که برای خود متصور شده در شرایط نگرانکنندهای قرار گرفته و باید برای دستیابی به اهداف اقتصادی تعیینشده این مهم را نیز بررسی و مدیریت کند. این اقتصاددان میگوید: «جمعیت چین تقریبا یکسوم کل جمعیت جهان است که هرگونه سیاستگذاری اقتصادی در این منطقه، نیازمند توجه به آمارهای جمعیتی و پراکندگی افراد در منطقه بوده، اما بیتوجهی مسئولان در دهههای گذشته به این مسئله مهم، همچنین سیاستهای کنترل جمعیت باعث شده در آستانه تحولات قرن جدید، دومین قدرت اقتصادی جهان با مشکلات عمده از نظر هرم جمعیتی روبهرو شود.»در همین حال، «هوآ چانگچون»، استاد اقتصاد معتقد است، در صورتی که نرخ تولد در کشور چین طی سالجاری کاهش 20درصدی نسبت به سال قبل را تجربه کند دومینوی مشکلات اقتصادی و اجتماعی در این کشور به حرکت در خواهد آمد. به این دلیل که جایگزینی جوانان با نیروی ازکارافتاده جامعه نیازمند زمان است و موضوع آموزش نیز وجود دارد. چانچون تاکید کرد: «نکته پنهانی که در این فرایند ایجاد میشود مربوط به هزینههای خدمات اجتماعی و سلامتی جامعه در دومین اقتصاد جهان است، چون هرچه هزینههای دولت در تامین نیازهای اجتماعی و سلامتی جامعه افزایش یابد، قطعا طرحها و پروژههای دیگری از اولویت خارج خواهند شد.»وی میگوید: «سیاستهای گذشته مدیریتی جمعیت که توسط دولت چین اجرایی شده، با در نظر گرفتن توسعه صنعتی این کشور و رونق سبک زندگی صنعتی در چین باعث شده، خانوادههای کمتری به فکر بچهدار شدن طی آن دوره باشند و همین روند موجب شده امروز چالش و بحران پیری جمعیت را تجربه کنیم، این در حالی است که متاسفانه نمیتوان این رویکرد و تفکر را از خانوادههای چینی در شرایط فعلی دور کرد.»
منبع: scmp