اگر کرواسی می‌توانست در فینال برابر فرانسه به پیروزی برسد، پازل شگفتی‌های جام بیست‌ویکم تکمیل می‌شد. چه کسی پیش‌بینی می‌کرد که آلمان در گروه خود و پایین‌تر از کره‌جنوبی چهارم شود، آرژانتین به لطف گل‌زنی نیجریه از گروهش صعود کند و پرتغال با ضعف گل‌زنی شماره 17 ایران از صعود جا نماند. حذف اسپانیا، برزیل، و یاران مسی و رونالدو باعث شد تا در مراحل نهایی تا حدی از جذابیت‌‌های جام برای مخاطبان کاسته شود، ولی به هر روی، این فرانسه بود که رویای دو دهه قبل را مجددا به حقیقت بدل کرد و «دشان» در کنار «زاگالو» و «بکن باوئر» به سومین کاپیتانی بدل شد که به‌عنوان مربی هم فاتح جام‌جهانی می‌شود.

سیستم VAR، مهمان جدید جام بود. اتفاقی که پیش‌بینی می‌شد از ضریب اشتباهات داوران بکاهد، اما خود سبب‌ساز چالش مضاعف شد، تا جایی که کی‌روش در آخرین مصاحبه خود در جام، اعلام کرد که از آن ناامید شده است. در این میان و در بحث داوری، حضور موفق تیم داوری ایران دلگرم‌کننده بود و دست‌آخر هم حسرت حضور آن‌ها در فینال بر دلمان ماند.

دو برنده مهم جام در کنار فرانسه، «دالیچ» و «ساوتگیت» بودند. انتخاب مربی که هفت‌سال را در میان تیم‌های عربی گذرانده بود برای تیم ملی کرواسی به همان اندازه عجیب بود که اعتماد به مربی موفق تیم ملی جوانان انگلیس. «گرت ساوتگیت» 47ساله توانست بدل به پدیده جدید مربی‌گری در انگلیس شود و امروز هم توانسته تیم ملی این کشور را به نیمه‌نهایی لیگ ملت‌های اروپا ببرد. اگر کمی بخت با او و تیمش یار بود، رسیدن به فینال پس از 52سال کار سختی نبود، ولی نشد که بشود. «زلاتکو دالیچ» اما به توفیقی فراتر از انتظار رسید. کروات‌ها 20سال قبل در نیمه‌نهایی مقهور فرانسه شده بودند و این بار با غلبه بر انگلیس، باز برای رسیدن به افتخار، خروس‌ها را برابر خویش می‌دیدند. نایب قهرمانی برای شطرنجی‌ها افتخار بزرگی بود و با شایستگی به آن رسیدند. حضور رئیس‌جمهور این کشور در زمان اهدای جام، بدل به یکی از تصاویر به‌یادماندنی این جام شد.

سه بازیکن را باید مهم‌ترین بازیکنان این دوره دانست، «مودریچ» از کرواسی، «هری کین» از کرواسی و البته «امباپه»ی جوان از فرانسه؛ بازیکنی که در زمان فتح قبلی جام در پاریس، هنوز به دنیا نیامده بود. از او به‌عنوان ستاره دهه بعد یاد می‌شود و «پاری‌سن‌ژرمن» به این راحتی‌ها حاضر به از دست دادنش نیست.

در کنار همه ناکامان جام، باید یادی هم از تیم پرمهره بلژیک بکنیم. تیمی که یکی از گران‌ترین‌ها در جام 2018 بود، ولی نتوانست از پس شاگردان «دشان» در نیمه‌نهایی برآید. شاید تا سال‌ها نتوان به یک ترکیب دلچسب با حضور ستارگانی چون فلینی، دبروین، دمبله، لوکاکو، آزار، کورتوا و... دست یافت و آرزوی سرخ‌ها به آینده محول شد. 

حاشیه‌های این جام هم کم نبودند. از سوژه شدن موهای «نیمار» تا تمسخر تمارض‌های اغراق شده وی توسط «اریک کانتونا». در کنار جمع‌کردن زباله‌ها توسط ژاپنی‌ها و رفتارهای «میلاد محمدی» خودمان؛ چه در کورس گذاشتن لب‌ خط و چه پرتاب اوت با پشتک خاص!