دریچه
بوئینگ، الهامبخش دیگر سرمایهگذاران میشود
در حالی که ادامه تحریمهای مالی مانع بهرهمندی کامل ایران از منافع برجام شده است، تحلیلگران معتقدند نهایی شدن قراردادهای مهمی نظیر قرارداد با بوئینگ یا ایرباس موجب افزایش قابلتوجه اعتماد سرمایهگذاران خارجی به تجارت با ایران میشود.
بسیاری امیدوار بودند پس از امضای توافق هستهای و لغو تحریمها، تعداد زیادی از شرکتهای بینالمللی و سرمایهگذاران خارجی انبوهی از سرمایهها را وارد ایران کنند. اما باقی ماندن برخی محدودیتهای مالی که عمده آنها از سوی آمریکا اعمال میشود، روند ورود این سرمایهها به ایران را دشوار کرده است.
کارشناسان میگویند، تحریمهایی که آمریکا همچنان به اعمال آنها ادامه میدهد موجب شده تا تحریمهای بینالمللی نتوانند مبادلات مالی مرتبط با قراردادهای منعقده با ایران را تسهیل کنند.
هنری اسمیت، تحلیلگر دفتر موسسه کنترل ریسک در دبی، گفت: «عملا برخی محدودیتهای مالی موجب شده بخشی از تحریمهای تجاری علیه ایران همچنان پابرجا بماند. دولت آمریکا تحریمهای هستهای علیه ایران را در 16 ژانویه متوقف کرده، اما تحریمهای دیگر ازجمله تحریمهای مالی در زمینه برنامه موشکی ایران همچنان پابرجا باقی مانده است.»
بانکهای بزرگ بینالمللی نمیخواهند دسترسی خود به بازار دلار را به قیمت همکاری با ایران به خطر بیندازند و یا خود را در معرض جریمههای سنگین قرار دهند. آنها میگویند: «قوانین آمریکا در این زمینه مبهم است و ممکن است در معرض خطر قرار بگیرند.» مدیر یکی از بانکهای فعال در کشورهای حاشیه خلیجفارس در این باره گفت: «دلار در سیستم بانکی نقشی حیاتی دارد و دشوار میتوان دور مبادلاتی که قرار است انجام شود و هیچ دلاری در آنها ردوبدل نشود، حصار کشید.» اسمیت افزود: «اکنون توانایی یا ناتوانی در تامین مالی قراردادهای مرتبط با ایران به مانعی بر سر راه آنهایی تبدیل شده که به دنبال ورود به بازار این کشور هستند.» او گفت: «آنها تلاشهای لازم را انجام دادهاند و وضعیت حقوقی خودشان را بررسی کردهاند. شرکایی یافتهاند و تنها مشکلشان این است که چگونه باید پول را به داخل و خارج از ایران انتقال دهند.» رهام الوندی، تحلیلگر مدرسه اقتصاد و علوم سیاسی لندن، میگوید: «اگر قراردادهای مهمی نظیر قرارداد با بوئینگ یا ایرباس نهایی شود، موجب افزایش قابلتوجه اعتماد سرمایهگذاران خارجی به تجارت با ایران میشود.» او افزود: «اگر چنین قراردادهای مهمی به شکلی موفقیتآمیز به سرانجام برسد، قطعا موجب گشوده شدن درها برای دیگران خواهد شد.»
رادیو ملی آمریکا نیز در وبسایت خود نوشت: «قرارداد بوئینگ-ایرانایر طلسم سرمایهگذاری شرکتهای بینالمللی را در ایران خواهد شکست.»
در این گزارش همچنین آمده است: «عملی شدن چنین قراردادی شرکتهای بینالمللی را که در خصوص انجام معاملات با شرکتهای ایرانی مرددند، برای سرمایهگذاری در این کشور تشویق خواهد کرد. بوئینگ نخستین شرکت بزرگ آمریکایی است که پس از لغو تحریمهای هستهای ایران در ژانویه گذشته، برای معامله تجاری با این کشور اقدام کرده است.»
پیش از این نیز کارشناسان این نکته را خاطرنشان کرده بودند که همکاری شرکتهای آمریکایی با ایران میتواند به برخی نگرانیهای شرکتهای بینالمللی در زمینه تجارت با تهران پایان دهد. زیرا آمریکا محدودیتهای مالی یکجانبهای را علیه ایران اعمال میکند و اینکه شرکتهای آمریکایی قراردادهای سنگین و طولانیمدتی با ایران امضا کنند، بهمنزله نشان دادن چراغ سبز به دیگر شرکتها خواهد بود.
* مطالب انتخاب شده از منابع خارجی الزاما بیانکننده دیدگاههای «آتیهنو» نیست