printlogo


قصه‌های من و بابام، تصویرگر: اریش اُ زر، نویسنده: ایرج جهانشاهی نشر واژه (بخش کودک و نوجوان انتشارات فاطمی)
تصاویر آلمانی، قصه‌های ایرانی

اریش اُ زر در سال 1903 در آلمان به‌‌ دنیا آمد. در دانشکده هنر، نقاشی آموخت و بیست و هشت ساله بود که پسرش کریستیان به دنیا آمد. او در روزنامه‌های آلمانی کاریکاتورهای سیاسی می‌کشید و از این طریق با حکومت دیکتاتوری و استبدادی هیتلر مبارزه می‌کرد. هنگامی که اریش اُ زر، همسرش را از دست داد، برای سرگرم‌کردن تنها فرزند خردسالش، قصه‌های دلنشین و خنده‌داری طراحی کرد که همین تصاویر به‌سرعت با استقبال عمومی مواجه و تبدیل شدند به آثاری ماندگار در ادبیات کودکان! در فاصله دسامبر ۱۹۳۴ و دسامبر ۱۹۳۷ نزدیک به ۱۵۷ طرح از داستان‌های پدر و پسر، هفتگی در مجله مصور برلین منتشر شد. در سال ۱۹۳۵، انتشارات «اول اشتاین» اولین مجموعه تصویری قصه‌های من و بابام را که مشتمل بر ۵۰ داستان می‌شد، به چاپ رساند که تا آغاز جنگ جهانی به ۹۰هزار نسخه رسید. در سال‌های ۱۹۳۶ و ۱۹۳۸ دو جلد دیگر از این مجموعه به چاپ رسید. 
اریش اُ زر در سال 1940 زندانی شد و چون می‌دانست به دست فاشیست‌ها کشته خواهد شد، در زندان به زندگی خود پایان داد. بسیاری از کودکان در آلمان و سایر کشورها در سوگ او گریستند و نامه‌های تسلی‌بخش فراوانی برای پسرش، کریستیان فرستادند. کودکان ایرانی اولین‌ بار در مهرماه 1346 با «قصه‌های من و بابام» آشنا شدند و از آن پس تا فروردین 1353، هرماه یکی از این قصه‌ها بر پشت مجله «پیک نوآموز» نقش می‌بست. مجموعه کتاب «قصه‌های من و بابام» بالاخره در سال 1361 توسط «واژه»، بخش کتاب کودک و نوجوان انتشارات فاطمی، در سه جلد با نام‌های «بابای خوب من»، «شوخی‌ها و مهربانی‌ها» و «لبخند ماه» به چاپ رسید. مرحوم ایرج جهانشاهی، به طرزی متواضعانه برای این کمیک استریپ‌ها، داستان نوشت و همه تا سال‌های سال بر این باور بودند که شرح تصاویر را هم اریش اُ زر نوشته، در صورتی که اصل کتاب فاقد داستان است و متن‌ها صرفا برای کودکان ایرانی نوشته شده تا بتوانند راحت‌تر با تصاویر، ارتباط برقرار کنند. یکی از بازی‌هایی که می‌توان با این کتاب برای بالابردن خلاقیت در کودکان انجام داد این است که از بچه‌ها بخواهیم دستشان را روی نوشته‌ها بگذارند و پیش از خواندن داستان‌ها، از روی تصاویر اولین قصه‌ای که به ذهنشان می‌رسد را تعریف کنند.