جشن بیکران
نمادهای اسطورهای و روانشناسی زنان (و مردان)
شینودا بولن، مترجم: مینو پرنیانی انتشارات آشیان
مهرآذین بشیری راد
«تعبیر و درک اسطوره، چه از راه عقل و چه از طریق احساس، «بصیرتی» را بشارت میدهد. اسطوره همچون خواب است که ما بهرغم درک ناقص آن، بهدلیل معنای نمادینی که در آن نهفته، بهخاطرش میسپاریم. اگر خواب بهدرستی تعبیر شود و بیننده خواب به ارتباط آن با وضعیت خویش پی ببرد، آنگاه جرقهای از بینش درونی «آهان!» در او پدیدار میشود که او این جرقه را جذب کرده، در خود نگاه میدارد. وقتی شخص در برابر تعبیر یک اسطوره واکنش «آهان» داشته باشد، این اسطوره خاص به شیوهای نمادین به مسئلهای مهم در زندگی او اشاره میکند که میتوان بهدنبال واقعیت آن رفت.»
پس از خواندن این بخش از پیشگفتار کتاب «نمادهای اسطورهای و روانشناسی زنان...» از شینودا بولن، هرگز فکرش را هم نمیکنید که خواندن کتاب را بهصورت «آهان!»، «آهان!» گویان ادامه دهید! بهترین واکنش در برابر روشنگریهایی که بولن با استفاده از کهن الگوها انجام میدهد، چیزی نیست جز همانی که خودش در مقدمه کتاب به آن اشاره کرده، یعنی «آهان!» شینودا بولن، نویسنده و روانپزشک آمریکایی، با انتشار دو کتاب، نمادهای اسطورهای و روانشناسی زنان و مردان، به موفقیت چشمگیری دست یافت. کتابهای او صدها هزار نسخه تیراژ دارند و در جلسات «گروه درمانی» در کلینیکهای روانشناسی مورد استفاده قرار میگیرند.
در حین خواندن این کتاب، خواننده درمییابد که اگر زنان (همچنین مردان) از کهن الگوهای درون خود باخبر شوند، به این درک میرسند که چگونه نیروهای بیرونی یا الگوهای قالبی فرهنگی، برخی از نمونههای رفتاری خدابانوان (همچنین ربالنوعها) را تشویق و بعضی دیگر را سرکوب میکنند. به عقیده بولن، در درون هر زن کهن، الگویی با ابعادی اسطورهای نهفته است. از نظر او «ما زنان همان طور که در گذشته از تاثیرات پُرقدرت قالبهای فرهنگی بر خود ناآگاه بودیم، اکنون نیز از حضور نیروهای مسلط بر رفتار و احساسات خویش بیخبریم.» و اگر بخواهیم پیشاهنگان و قهرمانان زندگی خود باشیم باید خدابانوان درون خود را بشناسیم. «این شناخت موجب درک زنان از خود و نیز روابطشان با مردان و زنان دیگر، والدین و فرزندان میشود.» در این کتاب، هفت کهنالگو برای بانوان معرفی شده که به سه بخش، خدابانوان باکره شامل آرتمیس، آتنا و هستیا، خدابانوان آسیبپذیر شامل هرا، دیمیتر، پرسفونه و خدابانوی کیمیاگر (متحولکننده) که همان آفرودیت است، تقسیم شده. در ابتدای هر فصل شرح مفصلی از شجرهنامه و اسطورهشناسی کهنالگو آورده شده و در پایان نیز از مشکلات روانی همسانی با هر کهنالگو و طرق رشد و تحول کهنالگو در وجود هر زن صحبت شده است. این کتاب توسط آذر یوسفی، ترجمه و در انتشارات روشنگران و مطالعات زنان به چاپ رسیده است، اما چاپ هفتم آن، فاقد فصل مربوط به آفرودیت است! از این رو در عین ترجمه شیوا و روان کتاب انتشارات «روشنگران»، ناچار به پیشنهاد نشر «آشیان» و ترجمه مینو پرنیانی هستیم که تمام کتاب را با رعایت امانت منتشر کرده است. نشر آشیان، همچنین به قلم همین مترجم جلد دوم کتاب، یعنی «نمادهای اسطورهای و روانشناسی مردان» را به چاپ رسانده. شینودا بولن این کتاب را برای خوانندگانش که از او پرسیدهاند: «پس ربالنوعهای درون مردان چه؟!» نوشته و همچنین برای والدینی که پسر دارند و همین طور «همه کسانی که میخواهند پسران و مردان را بهتر بشناسند و در پی شناختهای کهنالگوهای مردانه هستند تا گرههایی را که در روابط خود با دیگران احساس میکنند، کشف و به خود و آنها کمک کنند.»