لحظة آها
کسبوکار در دوران تحریم
مهران امیری
هفتههای اخیر برای صاحبان کسبوکارها به سختی و همراه با نگرانی سپری شده، در شرایطی که راههای ادامه متعارف یا توسعه برای برخی فعالیتها مسدود یا دشوارشده، بهراستی در چنین موقعیتی چه باید کرد؟
اینکه تحریمهای تحمیلی موجب بروز اختلال در زندگی و کسبوکارهای مردم میشود را نه میتوان و نه باید انکار کرد. علاوه بر محدودیتهای خارجی، برخی محدودیتهای داخلی نیز صاحبان کسبوکارها را با مشکلات مضاعف روبهرو کرده، اما پاسخ فعالان حوزههای مختلف به این محدودیتها باید چیزی متفاوت از ناامیدی و دلسردی باشد.
در این شرایط میتوان ناامید شد یا انگیزه کار را از دست داد، اما بد نیست به خودمان یادآوری کنیم، همیشه فشارها و محدودیتها انگیزه لازم برای یافتن راههای تازه و بروز خلاقیتها را فراهم کرده؛ هرچند این موقعیت همراه با دشواری و نیاز به تلاش بیشتر است، اما چرا بهگونهای عمل نکنیم که برای ما منجر به رشد و بالندگی شود؟
در ماههای اخیر موضوع اعمال محدودیت روی پیامرسانهای اینترنتی بحثهای داغ و پردامنهای را ایجاد کرده. در نهایت انجام این محدودیتها هم منجر به تعطیلی برخی از انواع کسبوکارهای وابسته به این پیامرسانها شد. اما آیا در این نوع امور مجاز هستیم تنها درباره کسبوکار خود گلایه کرده و افول یا تعطیلی کارها را بپذیریم؟ به نظر میرسد صاحبان این نوع مشاغل باید از این محدودیت بهعنوان فرصتی برای ارتقای کسبوکار خود بهره ببرند و راههای تازهای را بررسی و دنبال کنند که شاید بدون وجود این محدودیتها هرگز به فکر دنبالکردن آنها نمیافتادند. گرچه تجربه این مشکلات به ما میآموزد که در تهیه و تدوین برنامه کسبوکار خود دقیقتر باشیم، واقعبینانه اقدام کنیم و تهدیدهای کسبوکارمان را شناخته و برای مواجهه با آنها آماده شویم، اما از همه مهمتر اینکه میآموزیم ما هستیم تا مشکلات را حل کنیم و در جریان همین فعالیتهاست که پیشرفت میکنیم همچنان که زندگی همواره بر همین مدار چرخیده.
چه نوع پیشرفت و موفقیتی را میتوان نام برد که در نتیجه تلاش برای رفع محدودیتها و غلبه بر موانع نبوده باشد؟ آیا اگر قرار بود همه امور طبق خواست ما و بدون مشکل انجام شود، چه نیازی به آموزشهای جدید، بهسازی روشهای کار، اختراعات و ابتکارات فنی و... هست؟ با این نگاه به کسبوکار، ما همواره باید آماده مواجهه با موانع باشیم و بروز مشکل را پدیدهای نگرانکننده و موجب تعطیلی فعالیتها ندانیم.
از طرفی در موضوع مشخصی همچون فیلترینگ و مسدودشدن برخی پیامرسانهای اینترنتی یا مشکلات حوزه آی. تی که در اثر بروز تحریمها پیش آمده و احتمالا پیش خواهد آمد، همه صاحبان کسبوکارها و البته مدیران و برنامهریزان نیز مقصر هستند. اگر کسبوکار ما مبتنی بر امکانات و ابزارها و منابع مشخص و محدودی هست، چرا به فکر جایگزین برای آن امکانات نبودهایم؟ این نوع وضعیتها را بایستی در زمان شروع به برنامهریزی برای اجرای هر کسبوکار بشناسیم و در فهرست تهدیدها و نقاطضعف خود یادداشت و هر روز برای رفع آنها فکر و اقدام کنیم، اگر تا به حال چنین نکردهایم، خود را مخاطب نخست گلایهها بدانیم و مشکلات اخیر را فرصتی برای شروع رفع این نقایص ببینیم.
تحریم و فیلترینگ را افرادی خارج از کسبوکارمان به ما تحمیل کردهاند، اما آسیبپذیری در مقابل این وضعیتها، ساخته و پرداخته خود ماست. پیش و بیش از همه باید نقایص خودمان را مرتفع سازیم. بدانیم و به خود یادآوری کنیم که کسبوکار در دوران تحریم و برخی فیلترینگها در عین دشواربودن، میتواند لذتبخش باشد، چراکه منتهی به ارتقای توان و رفع نقایص و ضعفها خواهد شد.