صدیقه پاکبین - عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا، طراح لباس، بنیانگذار انجمن صنفی طراحان لباس
یکی از مهمترین عوامل در صنعت پوشاک و در واقع نقطه شروع این صنعت، طراحی لباس است. مد تغییرپذیر است و تداوم ندارد. مد در زمانها و فصول مختلف تغییر شکل میدهد، بنابراین طراحان لباس باید در جای جای کارخانجات پوشاک قرار بگیرند و در تماممدت به کار طراحی بپردازند که بتوانند تغییراتی در صنعت پوشاک ایجاد کنند.
صنعت مد میتواند حتی فرهنگ و نوع نگاه افراد را تغییر دهد، چراکه افراد بنا به شخصیتی که دارند لباس خود را انتخاب میکنند، چراکه پوشاک دارای بُعد مفهومی است و از طرف دیگر در تمام دنیا این صنعت بر سایر صنایع هم تاثیرگذار است. در صنعت پارچه، اروپا موتور محرکه این صنعت بوده است.
دغدغه همیشگی اساتید طراحی، ایجاد جایگاه برای دانشجویان این رشته بوده و از اینکه جایگاه صنعت مد در کشور ما ارتقا پیدا کند و چشم جوانان به دروازههای وارداتی نباشد، بنابراین اگر طراحان لباس در این صنعت در جایگاه واقعی خود قرار بگیرند برگ برندهای برای این صنعت و کشور ایجاد خواهد شد.بهخصوص با توجه اینکه در سالی قرار داریم که با شعار «حمایت از تولید داخلی» مزینشده، باید طراحان و تولیدکنندگان مورد حمایت دولت قراربگیرند، چراکه در طرف دیگر زنجیره این صنعت، تولید و توزیع قرارگرفته است، بنابراین توجه به این صنعت میتواند حجم عظیمی از کسبوکار را هم برای طراحان و هم برای سایر افراد که در ادامه این زنجیره قرار دارند ایجاد کند، بنابراین کمکهایی مانند بیمه و حذف مالیات چرخه صنعت پوشاک را پویا میکند. در این رشته فعالیتهای زیادی انجامشده از جمله در سال ۱۳۸۳ انجمن صنفی، بنیان گذاشته شد و هیئتمدیرهای از اساتید برتر این حوزه تشکیل شد که حرکتهای عظیمی به لحاظ سمینارها، کلاسهای آموزشی، کلاسهایی در خصوص تولید و کارآفرینی و آموزشهای آکادمی جامعهشناسی به علاقهمندان این حوزه ارائه شد. اما هنوز جایگاه اصلی طراحان لباس در ایران مشخص نیست، چراکه طراحان یا نیازمند سرمایه اولیهاند یا جایگاهی در کارخانجات صنعتی، تا مورد حمایت قرار گیرند. هر کارخانه میتواند از ۱۰ طراح استفاده کند تا با همفکری یکدیگر تغییرات مد را ایجاد کنند. یکی از نیازهای اصلی طراحان این است که خلاق و پژوهشگر باشند و این مسئله نیازمند آموزشهای صحیح به این افراد است تا این صنعت را به جایگاهی صادراتی برساند، البته این موضوع در بخش پوشاک مردانه در حال رخ دادن است، اما هنوز در بخش زنانه چنین اتفاقی رخ نداده که یکی از ضعفهای اصلی آن، در حوزه تولید پارچه است، چراکه تولید پارچه، طراحی لباس، تولید خرجکار، زیورآلات و کیف و کفش همگی به یکدیگر وابسته است و با تحقق این مهم شاهد راهاندازی کسبوکارهای ایرانی خواهیم بود و هزینه تمامشده محصولات هم برای مشتری بسیار مقرونبهصرفه خواهد بود.
باید به این نکته توجه داشت که در دسترسبودن مواداولیه کامل و باکیفیت در هر کارخانهای باعث خواهد شد طراحان به خلاقیت برسند، البته وجود الگوی کار و سایزبندی دقیق، تولید بهتری را رقم خواهد زد. از طرفی مسئله استفاده از پوشاک دو بُعد متفاوت و متمایز دارد؛ یکی محتوا و دیگری شکل ظاهری و تجسمی لباس است، محتوا یا داستان لباس اطلاعات مربوط به لباس را به بیننده انتقال میدهد که عموما طراحان با استفاده از نمادهای خاص، هویتهای فرهنگی را مطرح میکنند. حوزه پوشاک تاریخ و گذشتهای بسیار پربار و خاص در ایران دارد، از طرفی جمعیت کشور در حال افزایش است و ما باید بتوانیم نیازهای خود را بدون واردات پوشاک و بهواسطه جوانان خوشذوقی که در زمینههای مختلف مانند طراحی لباس درس خواندهاند، رفع کنیم.