یادداشت
اراده ناکافی برای اجرای کامل پزشک خانواده
دکتر محمدحسین قربانی - نایبرئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس
در شرایطی که حدود 13سال از اولین روزهای اجرای برنامه پزشک خانواده در کشور میگذرد، اما هنوز نظام ارجاع و برنامه پزشک خانواده فقط در سه استان کشور و آن هم با نواقص زیاد در حال اجراست. در حالی که انتظار داشتیم برنامه پزشک خانواده بهعنوان یکی از مهمترین برنامههای راهبردی نظام سلامت کشور، در اولویت برنامههای تولیت نظام سلامت قرار بگیرد، اما به دلیل نبود اراده کافی برای اجرای کامل این برنامه شاهد هستیم که برنامه پزشک خانواده با کندی در حال اجراست. بر اساس سیاستهای کلی نظام سلامت و قوانین بالادستی، باید برنامه پزشک خانواده در سراسر کشور اجرا شود تا علاوه بر کاهش هزینههای غیرضروری نظام سلامت، کیفیت خدمات بهداشتی و درمانی در کشور هم ارتقا پیدا کند، اما به دلایل مختلف از جمله نبود نیروی انسانی کافی و جدی نگرفتن اجرای پزشک خانواده از سوی دولت، شاهد اجرای محدود این برنامه هستیم. برنامه پزشک خانواده از جمله برنامههای کلان نظام سلامت است که اجرای آن صرفا وابسته به تامین منابع نیست، بلکه اجرای آن به همت ملی، عزم دولت و فرهنگسازی برای تغییر رفتار بیمار و پزشک نیاز دارد، بهگونهای که هم بیمار و هم پزشک به این باور برسند که با اجرای برنامه پزشک خانواده، نظام درمان کشور متحول میشود. در این راستا انتظار داریم دولت برای حضور پزشکان خانواده در مناطق محروم، مشوقهای لازم را پیشبینی کند که پزشکان به شکل خودجوش به خدمت در مناطق مرزی و محروم علاقهمند باشند. همچنین انتظار میرود سازمان امور اداری و استخدامی مجوز لازم برای جذب نیروی پزشک خانواده را صادر کند تا بتوان نیروهای تخصصی و موردنیاز برای اجرای پزشک خانواده را به مراکز بهداشتی و درمانی اعزام کرد. واقعیت این است که اگر میخواهیم هزینههای کمرشکن در نظام سلامت کنترل شود و به سمت اصلاح نظام سلامت حرکت کنیم، نیاز است که علاوه بر تشکیل پرونده الکترونیک سلامت برای ایرانیان و ابلاغ راهنماهای بالینی، اجرای برنامه پزشک خانواده را هم بهطور جدی پیگیری کنیم. هماکنون شاهد هستیم که برخی بیماران به دفترچههای درمانی خود به دید چک سفید امضا نگاه میکنند و با مراجعههای متعدد به مراکز درمانی، هزینههای غیرضروری را به نظام سلامت تحمیل میکنند که در نهایت، همه از این افزایش هزینهها ضرر میکنند.