پس از تصویب قانون تعیینتکلیف مصوب 17/7/1392 مجلس شورای اسلامی که درباره بازنشستگی بیمهشدگان دارای10سال سابقه پرداخت حقبیمه یا کمتر است، چنانچه بیمهشدهای بعد از 14/7/1390 به سن شصت سالگی رسیده باشد (55 سال برای خانمها) و 10سال سابقه بیمهپردازی آنها تکمیل شده باشد، برای بازنشستگی نیازی به دارا بودن حداقل 20 سال سابقه ندارند و میتوانند بازنشسته شوند. در این صورت حقوق بازنشستگی این افراد (اعم از زنان و مردان) بدون رعایت ماده 111 قانون تامیناجتماعی برقرار میشود، یعنی میزان حقوق بازنشستگی آنان الزاماً با حداقل دستمزد ماهانه هر سال افزایش نمییابد. در این شماره ضمن پاسخ به چند سوال در این زمینه به شرح و توضیح قانون مذکور میپردازیم.
قانون تعیینتکلیف اشخاصی که 10سال و کمتر حقبیمه پرداخت کردهاند شامل چه افرادی است؟
مشمولان این قانون برای ارائه درخواست بازنشستگی عبارتاند از:
الف- آندسته از بیمهشدگان متقاضی بازنشستگی که دارای حداقل 60 سال تمام سن برای مردان و 55 سال تمام سن برای زنان بوده و دارای حداقل 10 سال تمام سابقه پرداخت حق بیمه باشند.
ب- بیمهشدگانی که دارای حداقل 10 سال سابقه پرداخت حق بیمه بوده و در اجرای مقررات جاری طبق آرای کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده 91 قانون تامیناجتماعی از کارافتاده کلی شناخته شده، ولی حائز شرایط دریافت مستمری (بهعلت دارا نبودن شرایط ماده 75 قانون) نشده باشند و سن متقاضیان مرد کمتر از 60سال و زن کمتر از 55 سال باشد.
نکته: چنانچه میزان سابقه افراد فوق (بندهای الف و ب) کمتر از 10سال باشد، متقاضیان برقراری مستمری میتوانند با پرداخت حقبیمه سنوات کمتر از 10سال سهم بیمه شده و کارفرما طبق فرمول زیر به نسبت 10سال سابقه بازنشسته شوند.
33درصد* حداقل دستمزد روزانه سال پرداخت* مدت کسری 10سال سابقه به روز=مبلغ حق بیمه کسری 10 سال سابقه
بهعنوان مثال، مبلغ حق بیمه جهت کسری 10سال برای هر یک سال با نرخ سال 1397 مبلغ
44617450=33%*370423*365 ریال است که در آن عدد 370423 حداقل دستمزد روزانه امسال به ریال است.
حداقل مستمری قابلپرداخت به متقاضیان بازنشستگی بر اساس سنوات پرداخت حقبیمه چقدر است؟
حداقل مستمری ماهانه قابل پرداخت برابر است با یک سیام سنوات پرداخت حق بیمه ضربدر حداقل دستمزد سال تقاضا. بهعنوان مثال، فردی که امسال بخواهد با 10سال سابقه بازنشسته شود، میزان حقوق مستمری ماهانه وی حداقل 3704230=30÷ (370423*30*10) ریال خواهد بود. البته واضح است که هر قدر میزان سابقه اینگونه متقاضیان از 10 سال بیشتر باشد، میزان مبلغ مستمری ماهانه آنان از مبلغ 3704230 ریال بیشتر خواهد بود.
در صورتیکه فرد بازنشستهای که بر اساس قانون سنوات پرداخت حق بیمه بازنشسته شده فوت کند، میزان مستمری پرداختی به بازماندگان وی چقدر است؟
در اینصورت بازماندگان حائز شرایط وی عیناً از مستمری زمان فوت و سایر مزایای متعلقه (عیدی و ...) به نسبت سنوات پرداخت حق بیمه متوفی برخوردار خواهند شد. بهعنوان مثال، میزان عیدی پرداختی به فردی که با 10 سال سابقه بازنشسته شده، معادل یکسوم عیدی مستمریبگیران با حقوق کامل است.
اینجانب با 61 سال سن و 16 سال سابقه بر اساس سنوات پرداخت حقبیمه، بازنشسته شدم. حال با توجه به اینکه میزان مستمری بازنشستگی بنده کمتر از حداقل دستمزد سال است آیا میتوانم مجدداً بیمه خود را ادامه دهم تا با 20 سال سابقه و حداقل دستمزد سال بازنشسته شوم؟
بله، در صورت ارائه درخواست بازنشستگی و دریافت مستمری، میتوانید با انصراف کتبی از دریافت مستمری، نسبت به ادامه بیمهپردازی خود (از جمله اشتغال بهکار مجدد یا بیمهپردازی بهصورت بیمهاختیاری یا مشاغل آزاد و...) تا رسیدن به شرایط بازنشستگی فعلی، بازنشسته شوید.
آیا زن بیمهشده قالیباف که حداقل 55 سال سن و سابقه 10 ساله دارد که 4 سال آن مربوط به سابقه بیمه قالیبافان با نرخ 14درصد و 6 سال آن سابقه قالیبافان کددار با نرخ 27درصد است، میتواند بر اساس سنوات پرداخت حقبیمه بازنشسته شود؟
بله، البته بهشرط پرداخت مابهالتفاوت کسری 10سال سابقه یا کاملکردن سوابق بیمه قالیبافان 14درصد خود، توضیح اینکه سوابق «قالیبافان عادی 14درصد» با توجه به نرخ آن به میزان نصف سابقه با نرخ کامل محاسبه میشود و چنانچه کسی بخواهد سوابق قالیبافان 14درصد خود را تکمیل کرده تا کل مدت آن (بدون نصفشدن) در میزان سنوات بازنشستگی محاسبه شود، برای تکمیل کردن آن باید مبلغی را بهعنوان مابهالتفاوت پرداخت کند که فرمول آن به شکل زیر است:
میزان مابهالتفاوت برای تکمیل سابقه قالیبافان 14درصد به سابقه با نرخ کامل برابر است با دو برابر مجموع حق بیمههای پرداختی با نرخ 14درصد- (5/22درصد* حداقل دستمزد سال پرداخت تفاوت* مدت کل سابقه قالیبافان 14درصد به روز)
اما محاسبات ریاضی نشان میدهد در این شرایط مبلغی که بابت کسری 10 سال سابقه که با اولین فرمول این متن محاسبه میشود از مبلغی که با فرمول اخیر برای تکمیل سوابق قالیبافان به سوابق کامل باید پرداخت شود، کمتر است.
بنابراین بهتر است این بیمه شده با پرداخت حقبیمه کسری 10سال سابقه که بر اساس فرمول اول این نوشتار با نرخ امسال به میزان 89234900=44617450 *2 ریال است با 10سال سابقه بازنشسته شود.