حسینعلی اکبری، دبیر اجرایی خانه کارگر استان سیستانوبلوچستان:
کارگران اجازه تضعیف تامیناجتماعی را نمیدهند
کارگران و نیروهای مولد جامعه که در دوران اشتغال ماهها و سالها حق بیمه پرداخته و منابع سازمان تامیناجتماعی از دسترنج آنها تجمیع شده، با وسواس و دلنگرانی خاصی حال و روز و آینده این سازمان را دنبال میکنند و موضعگیری آنها نسبت به چالشهایی که سازمان ناگزیر در آنها گرفتار شده، ناشی از این نگرانی است. حسینعلی اکبری، دبیر اجرایی خانه کارگر استان سیستانوبلوچستان با ابراز نگرانی از شرایط این روزهای سازمان تامیناجتماعی، خواستار حمایت بیشتر و جدیتر دولت و مجلس شورای اسلامی از این سازمان بیمهگر اجتماعی است. مشروح گفتوگوی ویژهنامه استانی آتیهنو با دبیر اجرایی خانه کارگر استان را در ادامه میخوانید.
تعامل ادارهکل و مدیریت درمان تامیناجتماعی استان با فعالان کارگری در اجرای اصل سهجانبهگرایی در سازمان تامیناجتماعی، چگونه است؟
در دوره مدیریت اخیر تامیناجتماعی استان، انرژی تازهای به کالبد خدمترسانی سازمان تامیناجتماعی در استان دمیده شده و خوشبختانه مدیران سازمان تامیناجتماعی چه در سطح کشور و چه در سطح استان، از بدنه این سازمان هستند و کاملا به مسائل و مشکلات این سازمان واقفند. خوشبختانه در این دوره شاهد تعامل بسیار مثبت و سازنده سازمان با تشکلها و فعالان کارگری و کارفرمایی هستیم.
از خدمات بیمهای و درمانی سازمان تامیناجتماعی در استان پهناور سیستانوبلوچستان تا چه اندازه راضی هستید؟
اگر شرایط کنونی سازمان تامیناجتماعی را در نظر بگیریم و به مسائلی که در ابعاد کشوری این سازمان را با چالش مواجه کرده توجه کنیم، خدمترسانی این سازمان در استان سیستانوبلوچستان مناسب است و نارضایتی خاصی مطرح نیست. اما اگر شرایط خاص محرومیت استان را در نظر بگیریم، به نظر میرسد خدمترسانی تامیناجتماعی در این استان چه در بخش بیمهای و چه در بخش درمانی باید افزایش و توسعه یابد. سیستانوبلوچستان استانی پهناور اما محروم است. درخواست ما از مدیران ارشد و استانی سازمان تامیناجتماعی این است که در ارائه خدمات خود، گستردگی و محرومیت استان را در نظر بگیرند. مثلا ما در سطح استان با محدودیت شعب و مراکز درمانی روبهرو هستیم و شاید بهتر باشد تامیناجتماعی نسبت به تاسیس شعب یا کارگزاریهای جدید اقدام کند. درخواست مهمتر جامعه کارگران استان از سازمان تامیناجتماعی این است که نسبت به اجرای تعهدات کارفرمایان در زمینه بیمه کارگران حساسیت بیشتری داشته باشد.
به حقوق بیمهای کارگران و ضرورت صیانت از آن اشاره کردید. به نظر شما سازمان تامیناجتماعی چگونه میتواند ضمن حمایت از نیروهای مولد، برای بهبود فضای کسبوکار تلاش کند؟
شاید بهترین راه این است که سازمان تامیناجتماعی، تلاش کند نوع نگاه و تلقی کارفرمایان نسبت به موضوع بیمه اجتماعی را اصلاح کند. متاسفانه برخی کارفرمایان، سازمان تامیناجتماعی و پرداخت حق بیمه را در مقابل خود و مانع تولید میدانند، در صورتی که در واقع اینطور نیست و سازمان تامیناجتماعی حامی تولید و در کنار کارفرمایان است. البته سازمان هم باید به شرایط خاص کارفرمایان و مشکلات آنها توجه کند و حداکثر انعطاف را ضمن حفظ منافع کارگران داشته باشد. انتظار ما از سازمان تامیناجتماعی این است که در زمینه حمایت از اشتغالزایی در استانهای محروم، نقش پررنگتری ایفا کند و حامی کارفرمایانی باشد که با وجود مشکلات بسیار در اینگونه مناطق، سعی در سرمایهگذاری و ایجاد اشتغال پایدار دارند؛ چراکه اشتغال پایدار در نهایت منجر به افزایش ورودیهای سازمان خواهد شد.
اگر موافق باشید به چالشهای کنونی سازمان تامیناجتماعی بپردازیم که شما در پاسخ به سوال قبل، به یکی از این چالشها یعنی کاهش ورودیها اشاره کردید. حال و روز سازمان را چگونه ارزیابی میکنید؟
متاسفانه سازمان تامیناجتماعی این روزها، حال و روز خوشی ندارد زیرا مشکلات مختلف، رمق آن را گرفته است. کاهش تعداد بیمهپردازان نسبت به مستمریبگیران و برهم خوردن تعادل منابع و مصارف از یک طرف و مطالبات بسیار زیاد و انباشته از نهاد دولت و برخی کارفرمایان از طرف دیگر، این سازمان را دچار مشکل کرده است. یکی از انتظارات جامعه کارگری از مسئولان سازمان تامیناجتماعی این است که کنترل هزینه را به صورت جدیتر در دستور کار خود قرار دهد. بزرگترین بدهکار به سازمان تامیناجتماعی، نهاد دولت است. دولتمردان باید بدانند که بین میزان بدهی دولت و توان سازمان تامیناجتماعی، نسبت معکوس برقرار است و هر اندازه دولت به تامیناجتماعی بدهکارتر شود، این سازمان در عمل به وظایف قانونی خود و خدمترسانی به جامعه هدف که نیمی از جمعیت کشور هستند، ضعیفتر میشود. دولت برای حمایت از اقشار مختلف مانند قالیبافان، کارگران ساختمانی و رانندگان، آنها را تحت پوشش بیمه تامیناجتماعی درآورده است. این اقدام حمایتی، پسندیده و قابل تحسین است اما اگر دولت، حق بیمه این اقشار را نپردازد، انگار مهمانان ناخواندهای را بر سر سفره کارگران نشانده و از حق بیمههای دیگران برای اقشار خاص هزینه میکند. در ارتباط با بدهکاران حوزه کارفرمایی هم باید این را در نظر داشته باشیم که بزرگترین بدهکاران کارفرمایی، کارفرمایان و شرکتهای دولتی هستند.
علت به وجود آمدن این شرایط را در چه میدانید؟
بخش اعظم شرایط حال حاضر، خصوصا انباشته شدن مطالبات سنگین تامیناجتماعی از دولت و کارفرمایان، به برخی تصمیمات و طرحهای دولتی و مصوبات بدون پشتوانه مجلس شورای اسلامی برمیگردد. هر اندازه که سازمان درپی تصمیمگیریهای غیرکارشناسی و بیتوجه به اصول بیمهای تضعیف شود، احتمال به وجود آمدن چالشهای عظیم اجتماعی در آینده بیشتر خواهد شد. انتظار جامعه کارگری از نمایندگان محترم مجلس و دولت محترم این است که در ارتباط با بازگشت منابع و پرداخت بدهیها به سازمان تامیناجتماعی تدبیری بیندیشند. باید تاکید کنیم که هرگونه غفلت در بازپرداخت این منابع، بیش از نیمی از جمعیت کشور را با چالش مواجه خواهد کرد. البته امیدواریم دولت ایده واگذاری شرکتهای ورشکسته به سازمان تامیناجتماعی در قبال بدهیهای بیمهای را کنار بگذارد؛ چراکه واگذاری این شرکتها
نه تنها کمکی به افزایش توان مالی سازمان تامیناجتماعی نمیکند، بلکه هزینههای گزافی نیز به این سازمان تحمیل خواهد کرد. البته حتی با فرض اینکه دولت بتواند تمامی دیون خود به سازمان تامیناجتماعی را در مدت کوتاهی بپردازد، بازهم مشکلات این سازمان به صورت کامل حل نخواهد شد. بازنشستگیهای پیش از موعد و کاهش بیمهپردازان به دلیل مشکلات اقتصادی از جمله چالشهایی است که باقی میماند.
به نظر شما جامعه کارگری چگونه میتواند از سازمان تامیناجتماعی در مقابل هجمهها حمایت کند؟
از جامعه کارگری این انتظار میرود که ارتباط و تعامل مستمر و سازندهای با نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی داشته باشند و در این تعاملات، مسائل سازمان را روشن و دغدغههای خود را مطرح کنند. اگر گروه یا افراد خاصی درپی جداسازی بخش درمان از بدنه سازمان تامیناجتماعی یا حتی به فکر گرفتن حق بیمه سهم درمان کارگران هستند، به عنوان یک بیمهشده تامیناجتماعی و نماینده گروهی از کارگران، مخالفت خود را با این طرحها اعلام کرده و تاکید میکنم که هیچ نهادی حق استفاده از اموال و منابع سازمان تامیناجتماعی را ندارد. سازمان تامیناجتماعی بدون کمک دولت، نیمی از جمعیت کشور را تحت پوشش قرار داده است. انتظار ما از تصمیمگیران کشور این است که اگر توان حمایت و کمک به تامیناجتماعی را ندارند، لااقل چوب لای چرخ آن نگذارند زیرا جامعه کارگری با تمام وجود، مدافع و پشتیبان منابع سازمان تامیناجتماعی است.