printlogo


وضعیت بازنشستگی عکاسان بحرانی‌است
ابراهیم صافی - رئیس انجمن عکاسان میراث فرهنگی

چندی پیش در برنامه‌ای رادیویی، که از شبکه اقتصاد و فرهنگ پخش شد، به بحث نبود ساختار صنفی برای عکاسان و هنرمندان انتقاداتی داشتیم و در چهار جلسه موارد زیادی بین کارشناسان و فعالان این عرصه ردوبدل شد. ما عکاسان میراث تاریخی و طبیعی ایران‌زمین روزها و شب‌های بسیاری را در اماکن تاریخی و شهر به شهر یا در قلب طبیعت بکر و زیبایمان سپری می‌کنیم تا آثار درخوری از طبیعت و تاریخ ایران به مخاطبانمان در جهان و بیشتر در ایران بدهیم، اما سازمانی غیردولتی هستیم که هیچ ارتباطی با سازمان میراث فرهنگی نداریم. اساسا ما زیرمجموعه این سازمان نیستیم. بعد از همفکری و سال‌ها تجربه عکاسان بزرگ کشور سازمانی غیردولتی در وزارت کشور ثبت شد تا یک سازمان مردم‌نهاد در حوزه میراث فرهنگی فعالیت کند. ما به‌عنوان یک سازمان غیردولتی نمی‌توانیم مدعی مسائل حقوقی باشیم ولی تصمیم بر این داشتیم که اگر امکان قانونی آن وجود داشته باشد انجمن صنفی عکاسان میراث تاریخی را در وزارت کار ثبت کنیم تا مسائل صنفی ما از این طریق پیگیری و برطرف شود. با این حال اکنون در انجمن عکاسان میراث فرهنگی ایران، رویکردهای فرهنگی و هنری را پیگیری می‌کنیم و از این طرف سازمان ما هیچ مسئولیتی در قبال مسائل صنفی ندارد و نمی‌توانیم نسبت به این موضوع اقدامی کنیم، مسئله‌ای که کار را برای ما مشکل می‌کند و در بزنگاه‌هایی که نیاز به مداخلات حقوقی و پیگیری صنفی باشد ما اساسا سلاحی در اختیار نداریم. از سوی دیگر ما با سازمان میراث فرهنگی رابطه‌ای کاری داریم و قبلا پروتکلی بین ما در انجمن عکاسان ایران و این سازمان برای همکاری امضا شد ولی بعدها این ارتباط به خاطر تغییرات مدیریتی با مشکلاتی مواجه شد. در حال حاضر درخواست مجدد داده‌ایم تا بتوانیم با آن‌ها همکاری داشته باشیم و دو طرف را نسبت به همدیگر متعهد کنیم. به‌طوری که اگر کاری در حوزه تخصصی ما داشته باشند ما خدمات ارائه دهیم ولی اکنون کارمندان آماتور سازمان، کار عکاسی می‌کنند و این مسئله لطمه‌ای به حرفه عکاسی وارد می‌کند و آن‌ها را از کیفیت ما بی‌نیاز می‌کند. حقیقت ماجرا هم این است که آن‌ها مسئولیتی در قبال ما ندارند و پروتکل همکاری ما الزام‌آور برای همه دوره‌ها نیست. پروتکل همکاری میان عکاسان انجمن میراث فرهنگی و سازمان میراث فرهنگی، مربوط به ده سال پیش است و الان مدیران عوض شده‌اند و باید دوباره تلاش کنیم. اگر این اتفاق بیفتد این همکاری می‌تواند آن‌ها را مایل و حساس به همکاری کند. واقعیت این است که سازمان تامین‌اجتماعی از طریق صندوق حمایت از هنرمندان درواقع از کانال ورودی انجمن عکاسان ایران به انجمن‌های عکاسی دیگر درگاه درست کرده و برای اینکه مشخص شود هنرمند واجد شرایط است یا نه با انجمن عکاسان ایران توافق صورت گرفته است. البته مباحثی مربوط به بیمه عکاسان وجود دارد چراکه اغلب عکاس‌های ایران بیمه نیستند و این درد بزرگی است. اگر هم بیمه باشند وضعیت بیمه عکاسان در حداقل است. با این حال باید گفت که تسهیلاتی برای عکاسان در نظر گرفته نشده و وضعیت بازنشستگی آنان بحرانی است. اگرچه اکنون بیمه تامین‌اجتماعی در بحث درمان برای آنان وجود دارد اما حقیقتا این مسئله آینده‌نگرانه نیست و ما معتقدیم ساختار در کشور ما به‌گونه‌ای است که آن حمایتی که باید از یک هنرمند شود، صورت نمی‌گیرد. پیشکسوت‌های عکاس در وضعیت بسیاربدی هستند و کسانی که پایه هنری یک دارند به دلایلی که ناشی از معیوب بودن ساختار و یا ناشی از سهل‌انگاری است، مستمری کمی می‌گیرند و آینده‌ای برای دوران بازنشستگی خود نمی‌بینند؛ کسانی که سال‌های عمرشان را صرف معرفی و مستندنگاری زیبایی‌های وطن کرده‌اند.