بازار طلا در سایه جنگ وارد رکود شد
احمدرضا نقیپور روزنامه نگار
بازار طلا که در سالهای گذشته بهعنوان یکی از مطمئنترین و سودآورترین پناهگاههای سرمایهگذاری در اقتصاد ایران شناخته میشد، این روزها در سایه تحولات جنگی با وضعیتی کمسابقه از بلاتکلیفی روبهرو شده است؛ بازاری که نه خریداران با اطمینان وارد آن میشوند و نه فروشندگان تمایل چندانی برای عرضه دارند. همزمان با آغاز جنگ و تشدید نااطمینانیهای اقتصادی و سیاسی، قیمت طلا در بازارهای جهانی و داخلی وارد مسیری متفاوت شد و برخلاف انتظار بسیاری از فعالان اقتصادی، روندی کاهشی به خود گرفت. در همین چارچوب، تنها در هفته نخست جنگ قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار در بازار داخلی حدود دو میلیون و ۵۰۰ هزار تومان افت کرد؛ کاهشی قابل توجه که توجه تحلیلگران و فعالان بازار را به خود جلب کرده است. شرایط خاص کشور نیز بر این روند تأثیر گذاشت؛ بهگونهای که تنها یک روز پس از آغاز جنگ، کشور بهدلیل شهادت رهبر انقلاب وارد یک هفته تعطیلی و عزای عمومی شد و فعالیت بسیاری از بازارها متوقف گردید. با پایان این تعطیلات و بازگشایی بازارها در شانزدهم اسفندماه، معاملات از سر گرفته شد، اما قیمتها دیگر در سطوح پیشین قرار نداشتند. در حالی که هر گرم طلای ۱۸ عیار در روز نخست جنگ بیش از ۲۰ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان معامله میشد، این رقم در زمان بازگشایی بازار به حدود ۱۷ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان رسید و در روزهای بعد نیز در کانال ۱۷ میلیون تومان تثبیت شد؛ آن هم در شرایطی که اونس جهانی طلا طی همان هفته حدود ۷۶ دلار افزایش یافته بود.
وقوع جنگ و افت قیمت طلا
چند روز پس از بازگشایی بازارها، نشانههای رکود و افت قیمت در بازار طلا بیش از پیش نمایان شد؛ بازاری که به گفته فعالان صنفی همچنان در وضعیت نیمهتعطیل قرار دارد و از رونق معاملات فاصله گرفته است. در همین زمینه نادر بذرافشان، رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران، با اشاره به شرایط حساس این صنف اعلام کرد که بازار در روزهای اخیر با ریزش دستهجمعی قیمتها مواجه شده است.
به گفته او، تحولات ناشی از فضای جنگی و کاهش تقاضا موجب شده قیمت طلا در بازار داخلی حتی پایینتر از نرخهای جهانی قرار گیرد. بذرافشان توضیح داد که افت ۱۴ تا ۱۵ هزار تومانی نرخ ارز، نبود تقاضای مؤثر و نیمهتعطیل بودن بازار از مهمترین عوامل این کاهش قیمت به شمار میرود. رئیس اتحادیه طلا همچنین به شهروندان توصیه کرد معاملات خود را به زمانی موکول کنند که بازار به ثبات و آرامش بیشتری برسد و از خرید در فضاهای غیرمطمئن خودداری کنند.
طلا ارزان میشود؟
طلا که بهطور سنتی یکی از امنترین داراییها در دورههای بحران و بیثباتی اقتصادی به شمار میرود، در ماههای گذشته نیز همزمان با افزایش تنشهای سیاسی و اقتصادی در جهان رکوردهای متعددی را در بازارهای جهانی ثبت کرده بود. بسیاری از تحلیلگران حتی از احتمال رسیدن قیمت هر اونس طلا به حدود شش هزار دلار تا پایان سال ۲۰۲۶ سخن میگفتند. در جریان تحولات جنگی اخیر نیز در برخی روزها قیمت جهانی طلا از مرز پنجهزار و ۲۰۰ دلار عبور کرد. با این حال، روند کلی بازار در روزهای اخیر نشان میدهد که کاهش قیمتها، بهویژه در بازار داخلی، واقعیتی است که نمیتوان آن را نادیده گرفت. در همین زمینه، ۱۹ اسفند ماه رئیس پیشین اتحادیه طلا و جواهر تهران با اشاره به شرایط فعلی بازار تأکید کرد که نباید انتظار سقوط شدید قیمتها را داشت. ابراهیم محمدولی با بیان اینکه طلا در نهایت ممکن است حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد ارزانتر شود، وضعیت فعالیت واحدهای صنفی را نیز نامنظم توصیف کرد.
به گفته او، از میان حدود ۲۰ درصد طلافروشیهایی که در روزهای اخیر اقدام به بازگشایی کردهاند، تنها هفت تا هشت درصد در محدوده بازار بزرگ تهران فعالیت خود را از سر گرفتهاند و بقیه در پاساژها و مراکز تجاری سطح شهر پراکندهاند. محمدولی با اشاره به کاهش محسوس معاملات در بازار افزود که خرید و فروش طلا و سکه هنوز به شکل معمول جریان ندارد، زیرا از یک سو قیمتها ثبات لازم را پیدا نکرده و از سوی دیگر روند آنها همچنان کاهشی است. در چنین شرایطی بسیاری از خریداران ترجیح میدهند دست نگه دارند و منتظر کاهش بیشتر قیمتها بمانند. این فعال بازار طلا کاهش قیمت اونس جهانی، فضای جنگی حاکم بر اقتصاد و افت شدید تقاضای داخلی را از مهمترین عوامل افت قیمتها در بازار ایران عنوان کرد. او در عین حال پیشبینی دقیق روند قیمت طلا را دشوار دانست و توضیح داد که هر تحول سیاسی یا اقتصادی در هر نقطه از جهان میتواند بلافاصله بر بازار طلا اثر بگذارد. به گفته محمدولی، با توجه به همزمانی شرایط فعلی با ماه مبارک رمضان، شبهای قدر و تعطیلیهای پیش رو، در صورت تداوم وضعیت موجود احتمال ادامه روند کاهشی قیمتها وجود دارد؛ هرچند انتظار ریزش شدید چندان واقعبینانه نیست و در نهایت کاهش قیمتها میتواند در محدوده ۱۰ تا ۱۵ درصد باقی بماند. او تأکید کرد اگر جنگ پایان یابد و شرایط اقتصادی به حالت عادی بازگردد، قیمتها احتمالاً در همین سطوح با نوسانی میان هفت تا ۱۰ درصد کاهش یا حدود پنج درصد افزایش تثبیت خواهند شد.
اختلال اینترنت و آشفتگی قیمتها
قطعیهای گسترده اینترنت در روزهای اخیر، علاوه بر ایجاد اختلال در ارتباطات و فعالیتهای اقتصادی، روند شفافیت در بازار ارز و طلا را نیز با چالش جدی مواجه کرده است. در شرایطی که بخش مهمی از اطلاعرسانی قیمتها از طریق سامانهها و بسترهای آنلاین انجام میشود، از کار افتادن این ابزارها موجب شده فعالان بازار با کمبود اطلاعات دقیق درباره نرخهای واقعی روبهرو شوند.
در همین زمینه علی عقیلی، کارشناس حوزه طلا، با اشاره به وضعیت مبهم قیمتها تأکید میکند که بسیاری از سامانههایی که نرخ لحظهای دلار و طلا را اعلام میکردند در حال حاضر عملاً فعال نیستند و به همین دلیل تعیین یک نرخ مشخص بر اساس انس جهانی یا دلار رسمی با دشواری همراه شده است. به گفته او، در چنین فضایی تنها برخی شاخصهای غیررسمی مانند قیمت تتر میتواند تصویری تقریبی از بازار ارائه دهد؛ شاخصی که بر اساس آن قیمت دلار در محدوده ۱۵۰ تا ۱۵۱ هزار تومان برآورد میشود، رقمی که در مقایسه با نرخ ۱۶۶ تا ۱۶۷ هزار تومانی پیش از آغاز حملات اخیر کاهش قابل توجهی نشان میدهد.
عقیلی معتقد است مجموعه تحولات ژئوپلیتیکی اخیر باعث شده بخشی از فعالان بازار احتمال دستیابی ایران به یک توافق یا پیروزی سیاسی را در نظر بگیرند؛ انتظاری که به کاهش قیمت ارز و طلا دامن زده و فضای روانی بازار را دگرگون کرده است. در نتیجه، برخی دارندگان طلا با نگرانی از افت بیشتر قیمتها به سمت فروش دارایی خود حرکت کردهاند، در حالی که خریداران نیز برای جلوگیری از زیان، پیشنهادهایی بسیار پایینتر از ارزش واقعی ارائه میدهند؛ بهگونهای که طلای ۱۸ عیار با وجود ارزش حدود ۲۰ میلیون تومان در هر گرم، در برخی معاملات غیررسمی حتی در محدوده ۱۳ تا ۱۴ میلیون تومان پیشنهاد میشود.
حراج طلا در دبی
تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه تنها بازارهای داخلی منطقه را تحت تأثیر قرار نداده، بلکه یکی از مهمترین مراکز مبادله طلا در جهان یعنی دبی را نیز با شرایطی متفاوت روبهرو کرده است. در روزهای اخیر گزارشها از عرضه طلا با تخفیف قابل توجه در بازار دبی حکایت دارد؛ پدیدهای که بیش از هر چیز به اختلال در زنجیره حملونقل و کاهش جریان معمول تجارت این فلز گرانبها بازمیگردد. در شرایط عادی، استاندارد «Dubai Good Delivery» که در بازار طلای امارات اعمال میشود، سبب میشود قیمت این فلز اندکی پایینتر از نرخ مرجع لندن معامله شود. دبی به دلیل جایگاه لجستیکی خود در شبکه تجارت جهانی طلا، همواره یکی از گلوگاههای اصلی انتقال شمش میان اروپا، آفریقا و بازارهای آسیایی بوده و همین موقعیت باعث شده تفاوت قیمتی محدودی میان بازار دبی و لندن شکل بگیرد. با این حال تحولات اخیر منطقهای و توقف بخشی از پروازها در خاورمیانه، جریان انتقال شمش طلا را با اختلال مواجه کرده و عرضهکنندگان را در رساندن محمولهها به مقصد با دشواری روبهرو ساخته است. امارات متحده عربی از دیرباز یکی از قطبهای اصلی تصفیه و صادرات طلا به بازارهای آسیایی به شمار میرود و دبی نیز مسیر انتقال شمشهایی است که از سوئیس، بریتانیا و برخی کشورهای آفریقایی وارد این شبکه تجاری میشوند. اما افزایش هزینههای حملونقل و بیمه در شرایط تنشهای منطقهای موجب شده بسیاری از خریداران از ثبت سفارشهای جدید خودداری کنند، زیرا حاضر نیستند بدون اطمینان از تحویل سریع، هزینههای سنگین جابهجایی را بپردازند. در نتیجه این وضعیت، طی روزهای اخیر طلا در بازار دبی با تخفیفی تا حدود ۳۰ دلار در هر اونس نسبت به قیمت مرجع لندن عرضه شده است. هرچند بسیاری از فعالان بازار این اختلال را موقتی میدانند، اما در صورت تداوم، معاملهگران در هند و سایر بازارهایی که به صادرات طلای امارات وابستهاند ممکن است با چالشهایی در تأمین این فلز گرانبها روبهرو شوند.
سرنوشت طلا چه میشود؟
آینده بازار جهانی طلا اکنون بیش از هر زمان دیگری به انتظارات سرمایهگذاران گره خورده است؛ انتظاراتی که از دو منبع اصلی تغذیه میشود: نخست، تحلیل فعالان بازار از تغییر موازنه قدرت در منطقه و دوم، اثرات اقتصادی ناشی از افزایش بهای نفت و هزینههای جنگ برای طرفهای درگیر. در روزهای اخیر برخی تحلیلها نشان میدهد که بهدلیل فشارهای اقتصادی و هزینههای روبهافزایش، احتمال دارد طرفهای متجاوز برای جلوگیری از تعمیق خسارات، ناگهان اعلام آتشبس کنند؛ سناریویی که در صورت تحقق، میتواند منحنی قیمت طلا را وارد مرحلهای تازه کند. تجربه تاریخی بازار طلا در بحرانهای ژئوپلیتیک نشان میدهد که این فلز گرانبها معمولاً سه مرحله متمایز را طی میکند: افزایش تدریجی پیش از بحران، جهش آنی در لحظه بروز درگیری و سپس حرکت تابع شرایط اقتصادی در دوره پسابحران. با این حال مسیر نهایی قیمت طلا صرفاً به وقوع جنگ محدود نمیشود. متغیرهایی همچون نرخ بهره واقعی، تورم جهانی، قدرت دلار، سیاست بانکهای مرکزی و وضعیت شاخصهای مالی از مهمترین عوامل شکلدهنده روند آتی بازار هستند.
تأثیر جنگ بر طلای جهانی
تحولات ژئوپلیتیکی و تشدید درگیریها در منطقه، بار دیگر بازار جهانی طلا را در کانون توجه سرمایهگذاران قرار داده است. بر اساس برخی پیشبینیها، بهای هر اونس طلا در کوتاهمدت میتواند در سطوح بالاتر از محدوده ۴۵۰۰ دلار باقی بماند. حتی برای سال ۲۰۲۶ نیز سقفهایی در حدود ۵۵۰۰ دلار در افق کوتاهمدت و نزدیک به ۶۰۰۰ دلار در چشمانداز بلندمدت مطرح میشود؛ هرچند تحلیلگران تأکید میکنند که اصلاحهای مقطعی بخشی طبیعی از مسیر صعودی بازار طلا خواهد بود.
در این میان، جهش بهای نفت به سطوحی بیش از ۱۰۰ دلار برای هر بشکه، فشار تازهای بر اقتصاد جهانی وارد کرده و نگرانیهای تورمی را افزایش داده است. افزایش هزینههای انرژی بهویژه در شرایط جنگی، معمولاً سرمایهها را به سوی داراییهای امنی همچون طلا سوق میدهد؛ با این حال فضای نااطمینانی نیز میتواند رفتار معاملهگران را محتاطانهتر کند.
فعالان بازار میگویند در چنین فضایی بسیاری از خریداران از ورود به معاملات جدید خودداری کردهاند و در مقابل، دارندگان طلا و سکه نیز تمایل چندانی به فروش ندارند. در نتیجه بخش قابل توجهی از معاملات کنونی به خرید و فروشهای اضطراری محدود شده است؛ معاملاتی که اغلب توسط افرادی انجام میشود که یا به نقدینگی فوری نیاز دارند یا از نوسانات احتمالی آینده نگرانند.
وقوع جنگ و افت قیمت طلا
چند روز پس از بازگشایی بازارها، نشانههای رکود و افت قیمت در بازار طلا بیش از پیش نمایان شد؛ بازاری که به گفته فعالان صنفی همچنان در وضعیت نیمهتعطیل قرار دارد و از رونق معاملات فاصله گرفته است. در همین زمینه نادر بذرافشان، رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران، با اشاره به شرایط حساس این صنف اعلام کرد که بازار در روزهای اخیر با ریزش دستهجمعی قیمتها مواجه شده است.
به گفته او، تحولات ناشی از فضای جنگی و کاهش تقاضا موجب شده قیمت طلا در بازار داخلی حتی پایینتر از نرخهای جهانی قرار گیرد. بذرافشان توضیح داد که افت ۱۴ تا ۱۵ هزار تومانی نرخ ارز، نبود تقاضای مؤثر و نیمهتعطیل بودن بازار از مهمترین عوامل این کاهش قیمت به شمار میرود. رئیس اتحادیه طلا همچنین به شهروندان توصیه کرد معاملات خود را به زمانی موکول کنند که بازار به ثبات و آرامش بیشتری برسد و از خرید در فضاهای غیرمطمئن خودداری کنند.
طلا ارزان میشود؟
طلا که بهطور سنتی یکی از امنترین داراییها در دورههای بحران و بیثباتی اقتصادی به شمار میرود، در ماههای گذشته نیز همزمان با افزایش تنشهای سیاسی و اقتصادی در جهان رکوردهای متعددی را در بازارهای جهانی ثبت کرده بود. بسیاری از تحلیلگران حتی از احتمال رسیدن قیمت هر اونس طلا به حدود شش هزار دلار تا پایان سال ۲۰۲۶ سخن میگفتند. در جریان تحولات جنگی اخیر نیز در برخی روزها قیمت جهانی طلا از مرز پنجهزار و ۲۰۰ دلار عبور کرد. با این حال، روند کلی بازار در روزهای اخیر نشان میدهد که کاهش قیمتها، بهویژه در بازار داخلی، واقعیتی است که نمیتوان آن را نادیده گرفت. در همین زمینه، ۱۹ اسفند ماه رئیس پیشین اتحادیه طلا و جواهر تهران با اشاره به شرایط فعلی بازار تأکید کرد که نباید انتظار سقوط شدید قیمتها را داشت. ابراهیم محمدولی با بیان اینکه طلا در نهایت ممکن است حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد ارزانتر شود، وضعیت فعالیت واحدهای صنفی را نیز نامنظم توصیف کرد.
به گفته او، از میان حدود ۲۰ درصد طلافروشیهایی که در روزهای اخیر اقدام به بازگشایی کردهاند، تنها هفت تا هشت درصد در محدوده بازار بزرگ تهران فعالیت خود را از سر گرفتهاند و بقیه در پاساژها و مراکز تجاری سطح شهر پراکندهاند. محمدولی با اشاره به کاهش محسوس معاملات در بازار افزود که خرید و فروش طلا و سکه هنوز به شکل معمول جریان ندارد، زیرا از یک سو قیمتها ثبات لازم را پیدا نکرده و از سوی دیگر روند آنها همچنان کاهشی است. در چنین شرایطی بسیاری از خریداران ترجیح میدهند دست نگه دارند و منتظر کاهش بیشتر قیمتها بمانند. این فعال بازار طلا کاهش قیمت اونس جهانی، فضای جنگی حاکم بر اقتصاد و افت شدید تقاضای داخلی را از مهمترین عوامل افت قیمتها در بازار ایران عنوان کرد. او در عین حال پیشبینی دقیق روند قیمت طلا را دشوار دانست و توضیح داد که هر تحول سیاسی یا اقتصادی در هر نقطه از جهان میتواند بلافاصله بر بازار طلا اثر بگذارد. به گفته محمدولی، با توجه به همزمانی شرایط فعلی با ماه مبارک رمضان، شبهای قدر و تعطیلیهای پیش رو، در صورت تداوم وضعیت موجود احتمال ادامه روند کاهشی قیمتها وجود دارد؛ هرچند انتظار ریزش شدید چندان واقعبینانه نیست و در نهایت کاهش قیمتها میتواند در محدوده ۱۰ تا ۱۵ درصد باقی بماند. او تأکید کرد اگر جنگ پایان یابد و شرایط اقتصادی به حالت عادی بازگردد، قیمتها احتمالاً در همین سطوح با نوسانی میان هفت تا ۱۰ درصد کاهش یا حدود پنج درصد افزایش تثبیت خواهند شد.
اختلال اینترنت و آشفتگی قیمتها
قطعیهای گسترده اینترنت در روزهای اخیر، علاوه بر ایجاد اختلال در ارتباطات و فعالیتهای اقتصادی، روند شفافیت در بازار ارز و طلا را نیز با چالش جدی مواجه کرده است. در شرایطی که بخش مهمی از اطلاعرسانی قیمتها از طریق سامانهها و بسترهای آنلاین انجام میشود، از کار افتادن این ابزارها موجب شده فعالان بازار با کمبود اطلاعات دقیق درباره نرخهای واقعی روبهرو شوند.
در همین زمینه علی عقیلی، کارشناس حوزه طلا، با اشاره به وضعیت مبهم قیمتها تأکید میکند که بسیاری از سامانههایی که نرخ لحظهای دلار و طلا را اعلام میکردند در حال حاضر عملاً فعال نیستند و به همین دلیل تعیین یک نرخ مشخص بر اساس انس جهانی یا دلار رسمی با دشواری همراه شده است. به گفته او، در چنین فضایی تنها برخی شاخصهای غیررسمی مانند قیمت تتر میتواند تصویری تقریبی از بازار ارائه دهد؛ شاخصی که بر اساس آن قیمت دلار در محدوده ۱۵۰ تا ۱۵۱ هزار تومان برآورد میشود، رقمی که در مقایسه با نرخ ۱۶۶ تا ۱۶۷ هزار تومانی پیش از آغاز حملات اخیر کاهش قابل توجهی نشان میدهد.
عقیلی معتقد است مجموعه تحولات ژئوپلیتیکی اخیر باعث شده بخشی از فعالان بازار احتمال دستیابی ایران به یک توافق یا پیروزی سیاسی را در نظر بگیرند؛ انتظاری که به کاهش قیمت ارز و طلا دامن زده و فضای روانی بازار را دگرگون کرده است. در نتیجه، برخی دارندگان طلا با نگرانی از افت بیشتر قیمتها به سمت فروش دارایی خود حرکت کردهاند، در حالی که خریداران نیز برای جلوگیری از زیان، پیشنهادهایی بسیار پایینتر از ارزش واقعی ارائه میدهند؛ بهگونهای که طلای ۱۸ عیار با وجود ارزش حدود ۲۰ میلیون تومان در هر گرم، در برخی معاملات غیررسمی حتی در محدوده ۱۳ تا ۱۴ میلیون تومان پیشنهاد میشود.
حراج طلا در دبی
تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه تنها بازارهای داخلی منطقه را تحت تأثیر قرار نداده، بلکه یکی از مهمترین مراکز مبادله طلا در جهان یعنی دبی را نیز با شرایطی متفاوت روبهرو کرده است. در روزهای اخیر گزارشها از عرضه طلا با تخفیف قابل توجه در بازار دبی حکایت دارد؛ پدیدهای که بیش از هر چیز به اختلال در زنجیره حملونقل و کاهش جریان معمول تجارت این فلز گرانبها بازمیگردد. در شرایط عادی، استاندارد «Dubai Good Delivery» که در بازار طلای امارات اعمال میشود، سبب میشود قیمت این فلز اندکی پایینتر از نرخ مرجع لندن معامله شود. دبی به دلیل جایگاه لجستیکی خود در شبکه تجارت جهانی طلا، همواره یکی از گلوگاههای اصلی انتقال شمش میان اروپا، آفریقا و بازارهای آسیایی بوده و همین موقعیت باعث شده تفاوت قیمتی محدودی میان بازار دبی و لندن شکل بگیرد. با این حال تحولات اخیر منطقهای و توقف بخشی از پروازها در خاورمیانه، جریان انتقال شمش طلا را با اختلال مواجه کرده و عرضهکنندگان را در رساندن محمولهها به مقصد با دشواری روبهرو ساخته است. امارات متحده عربی از دیرباز یکی از قطبهای اصلی تصفیه و صادرات طلا به بازارهای آسیایی به شمار میرود و دبی نیز مسیر انتقال شمشهایی است که از سوئیس، بریتانیا و برخی کشورهای آفریقایی وارد این شبکه تجاری میشوند. اما افزایش هزینههای حملونقل و بیمه در شرایط تنشهای منطقهای موجب شده بسیاری از خریداران از ثبت سفارشهای جدید خودداری کنند، زیرا حاضر نیستند بدون اطمینان از تحویل سریع، هزینههای سنگین جابهجایی را بپردازند. در نتیجه این وضعیت، طی روزهای اخیر طلا در بازار دبی با تخفیفی تا حدود ۳۰ دلار در هر اونس نسبت به قیمت مرجع لندن عرضه شده است. هرچند بسیاری از فعالان بازار این اختلال را موقتی میدانند، اما در صورت تداوم، معاملهگران در هند و سایر بازارهایی که به صادرات طلای امارات وابستهاند ممکن است با چالشهایی در تأمین این فلز گرانبها روبهرو شوند.
سرنوشت طلا چه میشود؟
آینده بازار جهانی طلا اکنون بیش از هر زمان دیگری به انتظارات سرمایهگذاران گره خورده است؛ انتظاراتی که از دو منبع اصلی تغذیه میشود: نخست، تحلیل فعالان بازار از تغییر موازنه قدرت در منطقه و دوم، اثرات اقتصادی ناشی از افزایش بهای نفت و هزینههای جنگ برای طرفهای درگیر. در روزهای اخیر برخی تحلیلها نشان میدهد که بهدلیل فشارهای اقتصادی و هزینههای روبهافزایش، احتمال دارد طرفهای متجاوز برای جلوگیری از تعمیق خسارات، ناگهان اعلام آتشبس کنند؛ سناریویی که در صورت تحقق، میتواند منحنی قیمت طلا را وارد مرحلهای تازه کند. تجربه تاریخی بازار طلا در بحرانهای ژئوپلیتیک نشان میدهد که این فلز گرانبها معمولاً سه مرحله متمایز را طی میکند: افزایش تدریجی پیش از بحران، جهش آنی در لحظه بروز درگیری و سپس حرکت تابع شرایط اقتصادی در دوره پسابحران. با این حال مسیر نهایی قیمت طلا صرفاً به وقوع جنگ محدود نمیشود. متغیرهایی همچون نرخ بهره واقعی، تورم جهانی، قدرت دلار، سیاست بانکهای مرکزی و وضعیت شاخصهای مالی از مهمترین عوامل شکلدهنده روند آتی بازار هستند.
تأثیر جنگ بر طلای جهانی
تحولات ژئوپلیتیکی و تشدید درگیریها در منطقه، بار دیگر بازار جهانی طلا را در کانون توجه سرمایهگذاران قرار داده است. بر اساس برخی پیشبینیها، بهای هر اونس طلا در کوتاهمدت میتواند در سطوح بالاتر از محدوده ۴۵۰۰ دلار باقی بماند. حتی برای سال ۲۰۲۶ نیز سقفهایی در حدود ۵۵۰۰ دلار در افق کوتاهمدت و نزدیک به ۶۰۰۰ دلار در چشمانداز بلندمدت مطرح میشود؛ هرچند تحلیلگران تأکید میکنند که اصلاحهای مقطعی بخشی طبیعی از مسیر صعودی بازار طلا خواهد بود.
در این میان، جهش بهای نفت به سطوحی بیش از ۱۰۰ دلار برای هر بشکه، فشار تازهای بر اقتصاد جهانی وارد کرده و نگرانیهای تورمی را افزایش داده است. افزایش هزینههای انرژی بهویژه در شرایط جنگی، معمولاً سرمایهها را به سوی داراییهای امنی همچون طلا سوق میدهد؛ با این حال فضای نااطمینانی نیز میتواند رفتار معاملهگران را محتاطانهتر کند.
فعالان بازار میگویند در چنین فضایی بسیاری از خریداران از ورود به معاملات جدید خودداری کردهاند و در مقابل، دارندگان طلا و سکه نیز تمایل چندانی به فروش ندارند. در نتیجه بخش قابل توجهی از معاملات کنونی به خرید و فروشهای اضطراری محدود شده است؛ معاملاتی که اغلب توسط افرادی انجام میشود که یا به نقدینگی فوری نیاز دارند یا از نوسانات احتمالی آینده نگرانند.