خدمات بیمهای در بنای زیبای ایرانی؛ گزارشی از شعبه یک تامیناجتماعی شهر یزد
شعبهای که به یک پنجم یزدیها خدمات بیمهای ارائه میکند
شعبه یک تامیناجتماعی شهر یزد، ساختمان خاص و بنای بزرگ و زیبایی است که در ساخت آن نمادهای سنتی یزد اجرا و استفاده شده است؛ دو طرف ورودی اصلی در خیابان شهید رجایی، دو بادگیر بزرگ ساخته شده که نمای ورودی ساختمان و بادگیرها و بخشهایی از داخل ساختمان، روکشی از آجر بهمنی دارد، در نماهای داخلی ساختمان هم از عناصر تزیینی معماری سنتی نظیر قوسها و مقرنسها، طاقهای ضربی و شمسه استفاده شده است. درها و پنجرههای اتاقهای اداری همگی چوبی است و ساختمان، سقف مرتفعی دارد. دکوراسیونی هم که مدیریت شعبه برای مبلمان آن استفاده کرده، نظیر تعبیه آکواریوم بزرگی در وسط سالن شعبه و قفس پرندههایی که گهگاه صدای چهچهه زدنشان در سالن بزرگ اصلی میپیچد، بر جذابیتهای محیط این شعبه افزوده است.
محمدحسین جلالزاده، رئیس شعبه یک تامیناجتماعی یزد در گفتوگو با ویژهنامه استانی آتیهنو درباره خدمات و عملکرد این شعبه گفت: «شعبه یک تامیناجتماعی شهر یزد یکی از شعب تیپ ممتاز تامیناجتماعی در کشور است.»
وی با بیان اینکه 2684 کارگاه به شعبه یک تامیناجتماعی یزد بدهی اجرایی دارند، ادامه داد: «این شعبه، از شعب اصلی تامیناجتماعی شهر یزد است و شعب پنجگانه یزد بعد از این شعبه، فعالیت خود را آغاز کردند، از این رو بیشترین کارگاههای قدیمی و دچار بحران شهر در محدوده عملکرد شعبه یک هستند.»
رئیس شعبه یک تامیناجتماعی یزد افزود: «همکاران ما در کمیته وصول بسیار خوب عمل کردهاند به نحوی که توانستیم در 6 ماهه ابتدای سال جاری از نظر تعداد کارگاههایی که بدهیهایشان تقسیط یا مختومه شده، شعبه اول در سطح استان باشیم.»
وی با اشاره به وجود دو کارگاه عمده در محدوده عملکرد شعبه یک، گفت: «74 میلیارد تومان طلب معوقه از کارگاهها داریم که از این مبلغ، 60 میلیارد تومان آن متعلق به دو کارگاه است. همین موضوع باعث شده تا این شعبه بهرغم کسب رتبه اول استانی در تقسیط و مختومه کردن بدهیهای معوقه از نظر تعداد، از نظر مبلغ وصولی متاسفانه نتواند انتظارات را برآورده کند.»
رئیس شعبه یک تامیناجتماعی یزد تعداد بیمهشدگان اصلی تحت پوشش این شعبه را بیش از 36 هزار نفر، تعداد افراد تبعی تحت پوشش را 58هزار نفر و مجموعا 94 هزار نفر ذکر کرد و افزود: «مستمریبگیران تحت پوشش شعبه بیش از 12هزار و 500 نفر هستند که 15 هزار نفر تبعی دارند و مجموعا تعداد مستمریبگیران اصلی و تبعی تحت پوشش شعبه 27 هزار و 500 نفر است.»
وی افزود: «جمع کل بیمهشدگان، مستمریبگیران و افراد تبعی آنها که تحت پوشش خدمات شعبه یک تامیناجتماعی شهر یزد هستند 121 هزار و 500نفر است. در واقع بیش از 12 هزار خانوار شهر یزد، مستمریبگیر این شعبه هستند و بیش از 500 نفر از این شعبه مقرری بیمه بیکاری دریافت میکنند.»
جلالزاده با اشاره به وجود بیش از 3 هزار کارگاه فعال در محدوده شعبه یک افزود: «چون ما با بیش از 3هزار کارفرما هم در ارتباط هستیم، در نتیجه مجموع مخاطبان شعبه یک یزد، حدود 125 هزار نفر، یعنی بیش از یکپنجم ساکنان این شهر 600 هزار نفری هستند.» وی با اشاره به تعامل مطلوب شعبه یک تامیناجتماعی یزد با کارفرمایان محدوده عملکردی این شعبه، گفت: «ما افرادی را که از شعبه مقرری بیمه بیکاری دریافت میکنند به کارفرمایانی که قصد جذب نیرو داشته باشند معرفی میکنیم. از این طریق تا به حال تعدادی از مقرریبگیران مشغول به کار شده و به تازگی هم قرار است یک شرکت بزرگ از این طریق بیش از 150 نیرو جذب کند.»
رئیس شعبه یک تامیناجتماعی یزد افزود: «مجموع مقرری بیمه بیکاری که در این شعبه پرداخت میشود ماهانه بیش از 600 میلیون تومان است و از ابتدای سال تاکنون هم بیش از 6 میلیارد تومان در این قالب پرداخت شده است.»
وی ادامه داد: «مستمری ماهانه پرداختی شعبه یک تامیناجتماعی یزد هم 17 میلیارد تومان در ماه است و در مجموع از ابتدای سال جاری تا پایان آبانماه، بیش از 141 میلیارد تومان مستمری پرداخت شده است. مجموع مبالغ پرداختی بابت غرامت دستمزد و غرامت بارداری هم از ابتدای سال تا انتهای آذر ماه بیش از یک میلیارد و 700 میلیون تومان است.»
وی به شروع آزمایشی طرح بازرسیهای الکترونیک در شعبه یک تامیناجتماعی شهر یزد از اسفند سال گذشته اشاره کرد و افزود: «اطلاعات موجود کارفرمایان به سیستمهای همراه بازرسان منتقل شده و هر بازرس در مراجعه به هر کارگاه، اطلاعات قبلی را به همراه خود دارد ولی اطلاعات لیست جدید را ندارد. باید این اشکال رفع شود تا هنگامی که بازرس به کارگاه مراجعه میکند، اطلاعات لیست جدید کارفرما را هم داشته باشد.»
رئیس شعبه یک یزد تصریح کرد: «طرح بازرسی الکترونیک و حذف کاغذ کار بسیار خوبی است که مزایای زیادی دارد. ما این کار را پیگیری کرده و اکنون در مرحله شناسایی اشکالات احتمالی اجرایی آن هستیم.»
وی تاکید کرد: سازمان تامیناجتماعی باید برای رضایت بیشتر مراجعان و مخاطبان خود، خدمات غیرحضوری را بیش از پیش از طریق گسترش زیرساختهای آی.تی و هوشمندسازی نرمافزارهای موجود توسعه دهد.رئیس شعبه یک تامیناجتماعی یزد یکی از چالشهای عمده را بازنشستگیهای پیش از موعد بر اساس قانون مشاغل سخت و زیانآور دانست و افزود: «این موضوع تبعات سنگینی هم برای سازمان و هم برای اقتصاد کشور به دنبال دارد و متاسفانه موجب کاهش متوسط سن بازنشستگی شده است. بررسیها نشان میدهد بسیاری از این افراد، بعد از بازنشستگی کماکان اشتغال دارند و تنها حق بیمه نمیپردازند.»
جلالزاده تصریح کرد: شاید برخی اقدامات اصلاحی، باعث برخی تنشهای مقطعی شود ولی تنش اصلی زمانی است که سازمان تامیناجتماعی پولی نداشته باشد تا به بازنشستگان پرداخت کند و از حالا باید به فکر آن روز بود.»
***
خیلی خوشاخلاق هستند
محمدرضا گل - بنا هستم و بیش از 20 سال است که برای شهرداری یزد بنایی میکنم. به این شعبه آمدهام تا درخواست بازنشستگی بدهم. ابهاماتی در مورد دو ماه از سابقه بیمهپردازیام در سالهای اشتغال وجود داشت که کارکنان اینجا محبت کردند و با راهنماییهای آنها، این ابهام برطرف شد. کارکنان این شعبه، خیلی خوشاخلاق هستند و کار مراجعان را سریع راه میاندازند.
کاش راهنمایی تلفنی هم وجود داشت
مهندس عزیزی - کلینیک تغذیه دارم و 5 نفر از کارمند کلینیک، بیمه تامیناجتماعی هستند. خودم بیمه مشاغل آزاد دارم و کارهای بیمهایام را عموما اینترنتی و بهطور غیرحضوری پرداخت میکنم. تامیناجتماعی، نرمافزار خوب و بدون مشکلی دارد. چون مدتی پیش پدرم فوت کرده، امروز برای کارهای مستمری خانواده پدریام به شعبه آمدهام. کارمندان شعبه، راهنماییهای لازم را ارائه کردند و معطلی و شلوغی هم وجود نداشت. کاش این راهنمایی حضوری را تلفنی هم داشتند.
تا به حال به مشکلی برنخوردهام
سیدامیر حاجی میرزاده - بیش از 15 سال است که بیمه تامیناجتماعی هستم. به تازگی خودم در حال راهاندازی یک مجموعه تاسیساتی با دو نفر پرسنل هستم و چون کارگاهی که در آن کار میکردم عوض میشود، آمدهام کد کارگاهی جدید بگیرم. پاسخگویی به مراجعان در این شعبه خیلی خوب است و من تا به حال به مشکلی برنخوردهام.
آمدهام سابقه بیمهام را جمع کنم
کاظم بابایی - 22 سال است که راننده تریلر هستم. تریلر متعلق به من نیست ولی خودم حق بیمهام را میپردازم و الان هم دنبال بازنشستگیام هستم. کار در جادهها در گرما و سرما خیلی مشکل است. سه تا چهار سال حق بیمه نپرداختم و حدود 6 میلیون تومان هم جریمه شدم که مقداری از آن را پرداختم و بخشی از آن هم شامل بخشودگی شد. الان به شعبه آمدهام تا سابقه بیمهام را جمع کنم. پسرخاله خودم 38 سال دارد و چون شغلش نجاری بود، بازنشسته شده ولی من که راننده بیابان هستم، هنوز بازنشسته نشدهام.
تعدد، تفاوت و تناقضهای برخی دستورالعملها
عباسعلی رعیتی افضلی، معاون بیمهای شعبه یک یزد - روزانه بین 400 تا 500 نفر با پرسشهای مختلف به دفتر معاونت بیمهای شعبه مراجعه میکنند. البته این شعبه دستگاه نوبتدهی ندارد، چون مجموعه بزرگ و در طبقات مختلف و راهروهای گوناگون است، امکان استفاده از دستگاه نوبتدهی فراهم نیست. مهمترین مشکل فعلی ما، تعدد، تفاوت و گاهی برخی تناقضهای دستورالعملهای اجرایی است. ما این مشکلات را طی روندی به مدیران بالاتر ارجاع و اطلاع میدهیم تا روال اجرایی شفاف و روانسازی شود.
دیسک کمرم به پایم زده
محمدرضا فرهنگ - 42 سال دارم و در پشتیدوزی، کارگر هستم. از 13 سالگی کار کردهام ولی آن موقع وقتی مامور بیمه میآمد، ما را مخفی میکردند. با حدود 21 سال سابقه بیمه برای بازنشستگی پیش از موعد مراجعه کردم و مامور بهداشت آمد و از محل کار من بازدید کرد. برای بازنشستگی پیش از موعد باید بین 15 تا 20 میلیون تومان بهخاطر آن 4 درصد حق بیمه اضافی سهم کارفرما پرداخت کنم.
مشاوره همراه با بروشور
خیراندیش کارشناس مشاوره شعبه - به مراجعان در مورد مسائل بیمهای، مشاوره و راهنمایی میدهیم. بیشترین سئوالات مراجعان درباره بیمههای اختیاری، مشاغل آزاد، قالیبافی و بیمههای خاص، بیمه بیکاری، غرامت دستمزد و وام ازدواج است. ما هم با توجه به سن افراد و سوابق بیمهپردازی، بهترین بیمهای را که مناسب آن افراد باشد، به آنها پیشنهاد میدهیم. خوشبختانه بروشورهایی هم وجود دارد که در صورت نیاز به مراجعان ارائه میدهیم تا مطالعه کنند و با قوانین و مقررات آشنا شوند.
بازهم بازنشستگی پیش از موعد
محمدحسین خدیوی - 20 سال در کوره آجرپزی کار کردم و حالا برای کارهای مربوط به بازنشستگی به شعبه تامیناجتماعی آمدهام. راننده لودر هستم که شغلم سخت و زیانآور محسوب میشود، ولی چون کارفرما سهم اضافی حق بیمه را برای بازنشستگی پیش از موعد من نمیپردازد، مجبورم خودم آن را بپردازم. کل مبلغ حدود 10 تا 12 میلیون تومان میشود. چون کمردرد دارم و نمیتوانم کار کنم، چارهای ندارم.
آمدهام مشاوره بگیرم
خانم آزادی - 14 سال سابقه بیمهپردازی دارم. محل کارگاهی که در آن کار میکنم، جابهجا شده و چون ظاهرا درگیر گرفتن مجوز و سایر مدارک اداری بودهاند، چهار ماه برای من حق بیمه پرداخت نشده است. به شعبه مراجعه کردم و گفتند میتوانم با مشاور بیمهای صحبت کنم. الان میخواهم ببینم سابقه بیمهای این چهار ماه را چطور میتوانم احیا کنم. خودم قبلا زیاد به این شعبه نیامدهام و فقط یکبار برای گرفتن رمز سیستم رایانهای مشاهده سوابق بیمهای به شعبه مراجعه کردهام.