ضرورت همگرایی برای حفظ تولید
محمود نجفیعرب رئیس اتاق تهران
اقتصاد ایران در وضعیتی قرار گرفته که نه میتوان آن را جنگ نامید و نه صلح؛ بلکه مرحلهای فرساینده میان این دو است که پیامدهایش از یک جنگ تمامعیار نیز سنگینتر جلوه میکند. در چنین فضایی، هیچ بنگاهی توان برنامهریزی شفاف برای آینده ندارد و چشمانداز فعالیت اقتصادی در هالهای از ابهام فرو رفته است. خریدوفروش کالاهای صنعتی به کمترین حد رسیده و نرخ واقعی ارز نیز از ثبات و شفافیت فاصله دارد. رکودی که بازارها را دربرگرفته، همراه با نااطمینانی فزاینده نسبت به روزهای پیشرو، اقتصاد را در حالتی شکننده قرار داده است. با وجود این، بنگاههای بخش خصوصی تلاش کردهاند با بیشترین حد تابآوری سرپا بمانند، اما بدیهی است که دولت باید با تدابیر جدی، از فشار این دوران بکاهد. نظام مالیاتستانی، شبکه بانکی و شیوههای تأمین مالی باید بر اساس شرایط ویژه کشور بازتنظیم شوند و هیچ تصمیم مهم اقتصادی بدون مشورت با ذینفعان و بخش خصوصی نباید به مرحله اجرا برسد.
آنچه بر اهمیت این ملاحظات میافزاید، ضرورت پرهیز از تعدیل نیروی انسانی در نخستین مواجهه با بحران است. شرکتهای بزرگ، چه خصوصی و چه دولتی، سالها در این سرزمین فعالیت کرده و منابع قابلتوجهی اندوختهاند و نمیتوان با استناد به شرایط اضطراری، نان کارگران را برید. تاریخ ایران سرشار از دورههایی است که ملت با تحمل فشارهای سنگین، سرانجام با ایستادگی راه برونرفت را یافته است. امروز نیز چارهای جز تکیه بر همین روحیه وجود ندارد. شرایط کنونی کشور در یک قرن گذشته کمسابقه بوده است؛ کمتر زمانی تخاصم خارجی و تحریمهای شدید با چنین فشاری همزمان بر اقتصاد اعمال شده است. همین وضعیت ایجاب میکند مراقبت شود که تلاطمها به کمبود کالا یا تهدید معیشت خانوارها منجر نشود.
در این میان، تلاشهای فشرده دولت در هفتههای اخیر نقشی مهم در جلوگیری از اختلال در تأمین کالا و انرژی داشته است. هرچند این کوششها برای عموم مردم چندان قابل مشاهده نیست، اما اثر آن در تداوم عرضه و حفظ ثبات نسبی بازار آشکار است.
کاهش ناگزیر بخشی از بوروکراسی نیز نشان داد بسیاری از امور اقتصادی بدون مداخله گسترده دولت قابل انجام است؛ نکتهای که بخش خصوصی سالها بر آن تأکید داشت و این تجربه بازنگری در شیوه حکمرانی اقتصادی و تقویت همکاری دولت و بخش خصوصی نشان داد.
با وجود همه دشواریها، بخش خصوصی همچنان کنار مردم ایستاده و اجازه نداده فشارهای بیسابقه، چرخ تولید را از حرکت بازدارد. حملات دشمن به کارخانهها، شهرکهای صنعتی و مراکز علمی ـ که هیچیک کارکرد نظامی نداشتند ـ آشکارا معیشت و آرامش مردم را نشانه گرفت، اما فعالان اقتصادی با ایستادگی خود مانع از گسست جریان تولید شدند. این سرزمین بار دیگر نشان میدهد که ریشههایش عمیقتر از هر هجومی است و اقتصادش میتواند با اتکای به همافزایی دولت، مردم و بخش خصوصی از این دوره سخت عبور کند.
آنچه بر اهمیت این ملاحظات میافزاید، ضرورت پرهیز از تعدیل نیروی انسانی در نخستین مواجهه با بحران است. شرکتهای بزرگ، چه خصوصی و چه دولتی، سالها در این سرزمین فعالیت کرده و منابع قابلتوجهی اندوختهاند و نمیتوان با استناد به شرایط اضطراری، نان کارگران را برید. تاریخ ایران سرشار از دورههایی است که ملت با تحمل فشارهای سنگین، سرانجام با ایستادگی راه برونرفت را یافته است. امروز نیز چارهای جز تکیه بر همین روحیه وجود ندارد. شرایط کنونی کشور در یک قرن گذشته کمسابقه بوده است؛ کمتر زمانی تخاصم خارجی و تحریمهای شدید با چنین فشاری همزمان بر اقتصاد اعمال شده است. همین وضعیت ایجاب میکند مراقبت شود که تلاطمها به کمبود کالا یا تهدید معیشت خانوارها منجر نشود.
در این میان، تلاشهای فشرده دولت در هفتههای اخیر نقشی مهم در جلوگیری از اختلال در تأمین کالا و انرژی داشته است. هرچند این کوششها برای عموم مردم چندان قابل مشاهده نیست، اما اثر آن در تداوم عرضه و حفظ ثبات نسبی بازار آشکار است.
کاهش ناگزیر بخشی از بوروکراسی نیز نشان داد بسیاری از امور اقتصادی بدون مداخله گسترده دولت قابل انجام است؛ نکتهای که بخش خصوصی سالها بر آن تأکید داشت و این تجربه بازنگری در شیوه حکمرانی اقتصادی و تقویت همکاری دولت و بخش خصوصی نشان داد.
با وجود همه دشواریها، بخش خصوصی همچنان کنار مردم ایستاده و اجازه نداده فشارهای بیسابقه، چرخ تولید را از حرکت بازدارد. حملات دشمن به کارخانهها، شهرکهای صنعتی و مراکز علمی ـ که هیچیک کارکرد نظامی نداشتند ـ آشکارا معیشت و آرامش مردم را نشانه گرفت، اما فعالان اقتصادی با ایستادگی خود مانع از گسست جریان تولید شدند. این سرزمین بار دیگر نشان میدهد که ریشههایش عمیقتر از هر هجومی است و اقتصادش میتواند با اتکای به همافزایی دولت، مردم و بخش خصوصی از این دوره سخت عبور کند.
ارسال دیدگاه
ضمیمه
