آمادهباش شبکه ریلی برای نوروز
پریدخت زرینکلک روزنامه نگار
در آستانه نوروز ۱۴۰۵، شبکه ریلی کشور خود را برای یکی از پرتقاضاترین دورههای سفر در سال آماده میکند؛ دورهای که همواره با افزایش چشمگیر جابهجایی مسافران همراه است. در حالی که آمارها از رشد ۱۸ درصدی تعداد لکوموتیوهای فعال راهآهن نسبت به ابتدای دولت چهاردهم حکایت دارد، برخی شرکتهای ریلی برای جبران هزینههای فزاینده ناوگان و خدمات ناچار شدهاند قیمت بلیت قطارهای مسافری را تا ۲۵ درصد افزایش دهند. این وضعیت در شرایطی رقم میخورد که صنعت حملونقل کشور، همزمان با افزایش تقاضای سفرهای نوروزی، با فشارهای تورمی و محدودیتهای مالی نیز مواجه است.
فشار تقاضای سفر نوروزی
نوروز امسال در فضایی متفاوت از سالهای گذشته فرا میرسد. رشد شتابان تورم در سال گذشته، در کنار برخی تنشهای سیاسی در عرصه بینالمللی و فضای روانی نهچندان مساعد حاکم بر جامعه، شرایطی خاص برای اقتصاد و زندگی روزمره شهروندان ایجاد کرده است. با این حال تجربه سالهای گذشته نشان داده که حتی در چنین شرایطی نیز میل به سفر در ایام نوروز کاهش چشمگیری پیدا نمیکند. نشانههای این موضوع را میتوان در تعطیلات چندروزه بهمنماه امسال مشاهده کرد؛ زمانی که جادههای شمالی کشور با ترافیک قابل توجهی مواجه شدند و بار دیگر از پویایی تقاضای سفر در میان خانوارهای ایرانی حکایت داشتند.
در چنین فضایی، شبکه ریلی کشور همچنان یکی از امنترین و قابل اتکاترین شیوههای جابهجایی مسافران به شمار میرود و هر ساله سهم قابل توجهی از سفرهای نوروزی از طریق قطار انجام میشود. بر اساس آمارهای رسمی، در ایام اجرای طرح سفرهای نوروزی سال گذشته ـ از ۲۳ اسفند ۱۴۰۳ تا ۱۷ فروردین ۱۴۰۴ ـ حدود یک میلیون و ۹۰۰ هزار مسافر از طریق ناوگان ریلی جابهجا شدند که نسبت به مدت مشابه سال پیش از آن رشد ۸ درصدی را نشان میدهد. در همان دوره نیز حدود دو میلیون و ۲۷۰ هزار صندلی برای مسافران نوروزی فراهم شد که آن هم افزایشی ۸ درصدی را ثبت کرد.
اکنون و در آستانه تعطیلات نوروز ۱۴۰۵، در شرایطی که افزایش قیمت بلیت هواپیما انتقادات گستردهای را در پی داشته است، پیشبینی میشود شبکه ریلی کشور بار دیگر با موج گستردهای از تقاضای سفر روبهرو شود. بر همین اساس شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران و مجموعه شرکتهای فعال در این صنعت از هفتههای گذشته برنامهریزیهای گستردهای را برای آمادهسازی ناوگان و زیرساختها آغاز کردهاند.
بازگشت لکوموتیوهای متوقف
در ماههای گذشته یکی از محورهای اصلی برنامهریزی در شبکه ریلی کشور، تسریع در انجام تعمیرات اساسی و بازگرداندن لکوموتیوهای متوقف به چرخه بهرهبرداری بوده است. در همین راستا، تعمیرات لکوموتیوهای مسافری و باری در مراکز تعمیرات اساسی با جدیت بیشتری دنبال شده و مدیران حوزه ناوگان نیز بر ضرورت تسریع در آمادهسازی لکوموتیوهای خارج از سرویس تأکید کردهاند؛ اقدامی که میتواند نقش مهمی در افزایش ظرفیت حملونقل ریلی، بهویژه در دورههای پرتقاضایی مانند سفرهای نوروزی ایفا کند.
محمدهادی ضیایی مهر، معاون ناوگان راهآهن، نیز در هفتههای گذشته از افزایش ۱۸ درصدی تعداد لکوموتیوهای آمادهبهکار شبکه ریلی در دولت چهاردهم خبر داد. به گفته وی، با وجود محدودیتهای مالی کشور، بخشی از منابع مورد نیاز برای نگهداری و تعمیرات لکوموتیوها، بهویژه از محل منابع تهاتر نفت تأمین شده است. او تأکید کرد که این اقدامات، در شرایط دشوار ناشی از تحریمها، زمینه بهبود قابل توجه شاخص آمادهبهکاری لکوموتیوها را فراهم کرده و تداوم تأمین منابع مالی برای تجهیز و ارتقای کمی و کیفی ناوگان ریلی، شرطی ضروری برای تحقق اهداف حملونقل ریلی در برنامه هفتم پیشرفت کشور به شمار میرود.
ضیایی مهر همچنین با اشاره به تدوین یک برنامه مالی و عملیاتی با هماهنگی سازمان برنامه و بودجه گفت: تمرکز بر افزایش آمادهبهکاری لکوموتیوها به عنوان یک ضرورت فوری در دستور کار قرار گرفت و اجرای این برنامه موجب شد تعداد لکوموتیوهای آمادهبهکار روزانه از ۴۸۹ دستگاه در مرداد ۱۴۰۳ به ۵۸۰ دستگاه در اواخر دیماه سال جاری برسد. به گفته وی، آثار این روند را میتوان در کنار سایر سیاستهای دوره تحول در راهآهن، در رشد عملکرد حمل بار و جابهجایی مسافر طی سال ۱۴۰۴ مشاهده کرد.
هماهنگی خدمات در شبکه
غلامحسین کریمی، سرپرست معاونت مسافری شرکت راهآهن، با تأکید بر ضرورت آمادگی همهجانبه شبکه ریلی برای استقبال از سفرهای نوروزی اظهار داشت: از منظر ساختاری و خدماتی، تمامی مناطق راهآهن باید در بالاترین سطح آمادگی قرار گیرند تا پاسخگویی مطلوبی به تقاضای فزاینده سفر در ایام نوروز فراهم شود. به گفته وی، تحقق این هدف مستلزم برنامهریزی دقیق و مبتنی بر برآورد واقعبینانه حجم تقاضای سفر است؛ بر همین اساس مجموعه خدمات پذیرایی در قطارها و همچنین خدمات ایستگاهی، متناسب با نیاز مسافران و گردشگران نوروزی پیشبینی و سازماندهی شده است.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت هماهنگی کامل میان بخشهای مختلف شبکه ریلی افزود: مدیران ستادی و مدیران کل مناطق موظفاند بهصورت مستمر و حتی لحظهای روند ارائه خدمات و وضعیت ظرفیتها را رصد کنند تا هیچگونه خلأ یا ناهماهنگی میان ظرفیتهای ثبتشده در سامانههای فروش بلیت و ظرفیت واقعی ناوگان و زیرساختهای موجود ایجاد نشود. به اعتقاد کریمی، صیانت از اعتماد مسافران و حفظ نظم در ارائه خدمات حملونقل ریلی در ایام پرتردد نوروز، مستلزم نظارت دقیق، هماهنگی سازمانی و مدیریت هوشمند ظرفیتها در سراسر شبکه ریلی کشور است.
اتمام طرحهای نیمهتمام
با نزدیک شدن به ایام نوروز و افزایش تقاضا برای سفرهای ریلی، شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران نیز با هدف مدیریت منسجم خدمات و ارتقای کیفیت سفر مسافران، فعالیت ستاد نوروزی خود را از هفتههای گذشته آغاز کرده است. در این چارچوب، مجموعهای از برنامههای اجرایی و نظارتی برای آمادهسازی زیرساختها، ناوگان و ایستگاههای مسافری در دستور کار قرار گرفته تا شبکه ریلی کشور بتواند با آمادگی بیشتری به استقبال موج سفرهای نوروزی برود. در همین راستا، محمدهادی ضیائی مهر، معاون ناوگان راهآهن، در دومین جلسه ستاد نوروزی با تأکید بر ضرورت ارتقای سطح آمادگی شبکه ریلی برای ایام نوروز اظهار داشت: مدیران مناطق باید با انجام بازدیدهای میدانی مستمر و اتخاذ تصمیمهای سریع و مؤثر، نسبت به بهسازی و بازسازی مراکز خدماترسانی به مسافران اقدام کنند. به گفته وی، رفع تقلیل سرعت در محورهای ریلی، تعطیلی موقت و ایمنسازی کارگاههای توسعه و بازسازی خطوط و ابنیه فنی با همکاری ادارات کل ستادی ذیربط، از جمله اقداماتی است که باید پیش از آغاز برنامه حرکت قطارهای نوروزی در اولویت قرار گیرد. وی همچنین تأکید کرد که مدیران مناطق موظفاند تمامی اقدامات اصلاحی و پروژههای نیمهتمام را با برنامهریزی فشرده و در صورت لزوم با اجرای عملیات شبانهروزی، حداکثر تا پیش از نیمه اسفندماه به سرانجام برسانند تا مسافران در ایام نوروز بتوانند از خدمات بهبود یافته در شبکه ریلی بهرهمند شوند.
چالش قیمت بلیت قطار
در کنار برنامهریزیهای گسترده برای مدیریت سفرهای نوروزی، موضوع هزینه سفر با قطار نیز به یکی از نکات قابل توجه در آستانه تعطیلات نوروز تبدیل شده است. در حال حاضر، علاوه بر شرکت رجا بهعنوان زیرمجموعه راهآهن جمهوری اسلامی ایران، چندین شرکت خصوصی نیز در حوزه حملونقل ریلی مسافری فعالیت دارند و بخشی از خدمات جابهجایی مسافران را بر عهده گرفتهاند. در همین چارچوب، بر اساس نامهای که در سامانه فرابورس منتشر شده، یکی از شرکتهای فعال در این حوزه اعلام کرده است که با مجوز شرکت راهآهن، قیمت بلیت برخی قطارهای مسافری تا سقف ۲۵ درصد افزایش یافته و این تغییر از ابتدای اسفندماه در سامانه فروش بلیت اعمال شده است. این موضوع در حالی مطرح میشود که هزینه سفر در آستانه نوروز همواره از عوامل اثرگذار بر تصمیمگیری مسافران به شمار میرود و هرگونه تغییر در نرخ بلیت میتواند بر الگوی تقاضای سفرهای ریلی تأثیرگذار باشد.
فشار تقاضای سفر نوروزی
نوروز امسال در فضایی متفاوت از سالهای گذشته فرا میرسد. رشد شتابان تورم در سال گذشته، در کنار برخی تنشهای سیاسی در عرصه بینالمللی و فضای روانی نهچندان مساعد حاکم بر جامعه، شرایطی خاص برای اقتصاد و زندگی روزمره شهروندان ایجاد کرده است. با این حال تجربه سالهای گذشته نشان داده که حتی در چنین شرایطی نیز میل به سفر در ایام نوروز کاهش چشمگیری پیدا نمیکند. نشانههای این موضوع را میتوان در تعطیلات چندروزه بهمنماه امسال مشاهده کرد؛ زمانی که جادههای شمالی کشور با ترافیک قابل توجهی مواجه شدند و بار دیگر از پویایی تقاضای سفر در میان خانوارهای ایرانی حکایت داشتند.
در چنین فضایی، شبکه ریلی کشور همچنان یکی از امنترین و قابل اتکاترین شیوههای جابهجایی مسافران به شمار میرود و هر ساله سهم قابل توجهی از سفرهای نوروزی از طریق قطار انجام میشود. بر اساس آمارهای رسمی، در ایام اجرای طرح سفرهای نوروزی سال گذشته ـ از ۲۳ اسفند ۱۴۰۳ تا ۱۷ فروردین ۱۴۰۴ ـ حدود یک میلیون و ۹۰۰ هزار مسافر از طریق ناوگان ریلی جابهجا شدند که نسبت به مدت مشابه سال پیش از آن رشد ۸ درصدی را نشان میدهد. در همان دوره نیز حدود دو میلیون و ۲۷۰ هزار صندلی برای مسافران نوروزی فراهم شد که آن هم افزایشی ۸ درصدی را ثبت کرد.
اکنون و در آستانه تعطیلات نوروز ۱۴۰۵، در شرایطی که افزایش قیمت بلیت هواپیما انتقادات گستردهای را در پی داشته است، پیشبینی میشود شبکه ریلی کشور بار دیگر با موج گستردهای از تقاضای سفر روبهرو شود. بر همین اساس شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران و مجموعه شرکتهای فعال در این صنعت از هفتههای گذشته برنامهریزیهای گستردهای را برای آمادهسازی ناوگان و زیرساختها آغاز کردهاند.
بازگشت لکوموتیوهای متوقف
در ماههای گذشته یکی از محورهای اصلی برنامهریزی در شبکه ریلی کشور، تسریع در انجام تعمیرات اساسی و بازگرداندن لکوموتیوهای متوقف به چرخه بهرهبرداری بوده است. در همین راستا، تعمیرات لکوموتیوهای مسافری و باری در مراکز تعمیرات اساسی با جدیت بیشتری دنبال شده و مدیران حوزه ناوگان نیز بر ضرورت تسریع در آمادهسازی لکوموتیوهای خارج از سرویس تأکید کردهاند؛ اقدامی که میتواند نقش مهمی در افزایش ظرفیت حملونقل ریلی، بهویژه در دورههای پرتقاضایی مانند سفرهای نوروزی ایفا کند.
محمدهادی ضیایی مهر، معاون ناوگان راهآهن، نیز در هفتههای گذشته از افزایش ۱۸ درصدی تعداد لکوموتیوهای آمادهبهکار شبکه ریلی در دولت چهاردهم خبر داد. به گفته وی، با وجود محدودیتهای مالی کشور، بخشی از منابع مورد نیاز برای نگهداری و تعمیرات لکوموتیوها، بهویژه از محل منابع تهاتر نفت تأمین شده است. او تأکید کرد که این اقدامات، در شرایط دشوار ناشی از تحریمها، زمینه بهبود قابل توجه شاخص آمادهبهکاری لکوموتیوها را فراهم کرده و تداوم تأمین منابع مالی برای تجهیز و ارتقای کمی و کیفی ناوگان ریلی، شرطی ضروری برای تحقق اهداف حملونقل ریلی در برنامه هفتم پیشرفت کشور به شمار میرود.
ضیایی مهر همچنین با اشاره به تدوین یک برنامه مالی و عملیاتی با هماهنگی سازمان برنامه و بودجه گفت: تمرکز بر افزایش آمادهبهکاری لکوموتیوها به عنوان یک ضرورت فوری در دستور کار قرار گرفت و اجرای این برنامه موجب شد تعداد لکوموتیوهای آمادهبهکار روزانه از ۴۸۹ دستگاه در مرداد ۱۴۰۳ به ۵۸۰ دستگاه در اواخر دیماه سال جاری برسد. به گفته وی، آثار این روند را میتوان در کنار سایر سیاستهای دوره تحول در راهآهن، در رشد عملکرد حمل بار و جابهجایی مسافر طی سال ۱۴۰۴ مشاهده کرد.
هماهنگی خدمات در شبکه
غلامحسین کریمی، سرپرست معاونت مسافری شرکت راهآهن، با تأکید بر ضرورت آمادگی همهجانبه شبکه ریلی برای استقبال از سفرهای نوروزی اظهار داشت: از منظر ساختاری و خدماتی، تمامی مناطق راهآهن باید در بالاترین سطح آمادگی قرار گیرند تا پاسخگویی مطلوبی به تقاضای فزاینده سفر در ایام نوروز فراهم شود. به گفته وی، تحقق این هدف مستلزم برنامهریزی دقیق و مبتنی بر برآورد واقعبینانه حجم تقاضای سفر است؛ بر همین اساس مجموعه خدمات پذیرایی در قطارها و همچنین خدمات ایستگاهی، متناسب با نیاز مسافران و گردشگران نوروزی پیشبینی و سازماندهی شده است.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت هماهنگی کامل میان بخشهای مختلف شبکه ریلی افزود: مدیران ستادی و مدیران کل مناطق موظفاند بهصورت مستمر و حتی لحظهای روند ارائه خدمات و وضعیت ظرفیتها را رصد کنند تا هیچگونه خلأ یا ناهماهنگی میان ظرفیتهای ثبتشده در سامانههای فروش بلیت و ظرفیت واقعی ناوگان و زیرساختهای موجود ایجاد نشود. به اعتقاد کریمی، صیانت از اعتماد مسافران و حفظ نظم در ارائه خدمات حملونقل ریلی در ایام پرتردد نوروز، مستلزم نظارت دقیق، هماهنگی سازمانی و مدیریت هوشمند ظرفیتها در سراسر شبکه ریلی کشور است.
اتمام طرحهای نیمهتمام
با نزدیک شدن به ایام نوروز و افزایش تقاضا برای سفرهای ریلی، شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران نیز با هدف مدیریت منسجم خدمات و ارتقای کیفیت سفر مسافران، فعالیت ستاد نوروزی خود را از هفتههای گذشته آغاز کرده است. در این چارچوب، مجموعهای از برنامههای اجرایی و نظارتی برای آمادهسازی زیرساختها، ناوگان و ایستگاههای مسافری در دستور کار قرار گرفته تا شبکه ریلی کشور بتواند با آمادگی بیشتری به استقبال موج سفرهای نوروزی برود. در همین راستا، محمدهادی ضیائی مهر، معاون ناوگان راهآهن، در دومین جلسه ستاد نوروزی با تأکید بر ضرورت ارتقای سطح آمادگی شبکه ریلی برای ایام نوروز اظهار داشت: مدیران مناطق باید با انجام بازدیدهای میدانی مستمر و اتخاذ تصمیمهای سریع و مؤثر، نسبت به بهسازی و بازسازی مراکز خدماترسانی به مسافران اقدام کنند. به گفته وی، رفع تقلیل سرعت در محورهای ریلی، تعطیلی موقت و ایمنسازی کارگاههای توسعه و بازسازی خطوط و ابنیه فنی با همکاری ادارات کل ستادی ذیربط، از جمله اقداماتی است که باید پیش از آغاز برنامه حرکت قطارهای نوروزی در اولویت قرار گیرد. وی همچنین تأکید کرد که مدیران مناطق موظفاند تمامی اقدامات اصلاحی و پروژههای نیمهتمام را با برنامهریزی فشرده و در صورت لزوم با اجرای عملیات شبانهروزی، حداکثر تا پیش از نیمه اسفندماه به سرانجام برسانند تا مسافران در ایام نوروز بتوانند از خدمات بهبود یافته در شبکه ریلی بهرهمند شوند.
چالش قیمت بلیت قطار
در کنار برنامهریزیهای گسترده برای مدیریت سفرهای نوروزی، موضوع هزینه سفر با قطار نیز به یکی از نکات قابل توجه در آستانه تعطیلات نوروز تبدیل شده است. در حال حاضر، علاوه بر شرکت رجا بهعنوان زیرمجموعه راهآهن جمهوری اسلامی ایران، چندین شرکت خصوصی نیز در حوزه حملونقل ریلی مسافری فعالیت دارند و بخشی از خدمات جابهجایی مسافران را بر عهده گرفتهاند. در همین چارچوب، بر اساس نامهای که در سامانه فرابورس منتشر شده، یکی از شرکتهای فعال در این حوزه اعلام کرده است که با مجوز شرکت راهآهن، قیمت بلیت برخی قطارهای مسافری تا سقف ۲۵ درصد افزایش یافته و این تغییر از ابتدای اسفندماه در سامانه فروش بلیت اعمال شده است. این موضوع در حالی مطرح میشود که هزینه سفر در آستانه نوروز همواره از عوامل اثرگذار بر تصمیمگیری مسافران به شمار میرود و هرگونه تغییر در نرخ بلیت میتواند بر الگوی تقاضای سفرهای ریلی تأثیرگذار باشد.
ارسال دیدگاه
ضمیمه
تیتر خبرها
