printlogo


از جذب متخصص قلب تا افزایش خدمات دندانپزشکی
درمانگاه قائم محمدیه در مسیر توسعه

شهرستان محمدیه از زیباترین شهرهای استان قزوین شناخته می‌شود. طبیعت بکر، آب‌وهوای معتدل و موقعیت جغرافیایی این خطه به‌واسطه واقع شدن در مجاورت آزادراه قزوین تهران و برخورداری از خطوط ریلی، زندگی در این شهر را رونق داده است. در حال حاضر 80 درصد از جمعیت 243 هزار نفری محمدیه و شهرهای اقماری آن مانند شریف‌آباد، بیدستان، شترک، باورس، حصار و ورس زیر پوشش بیمه تأمین‌اجتماعی قرار دارند و تقریباً همه ساکنان، خدمات درمانی خود را از درمانگاه قائم محمدیه، به‌عنوان تنها مرکز درمانی تأمین‌اجتماعی دریافت می‌کنند.
رئیس درمانگاه تأمین‌اجتماعی قائم محمدیه (استان قزوین)، با اعلام اینکه روزانه حدود 800 نفر در درمانگاه پذیرش می‌شوند، حجم بالای مراجعه به درمانگاه را از مهم‌ترین مسائل این مرکز برشمرد، زیرا شهرستان محمدیه، فاقد بیمارستان و حتی درمانگاه دانشگاهی است. در نتیجه بسیاری از بیماران به این مرکز مراجعه می‌کنند و بار درمان شهرستان بر دوش درمانگاه تأمین‌اجتماعی قرار دارد.
دکتر محمدرضا کریمی در شرح فضای فیزیکی و خدمات این مرکز گفت: «مجموعه ما در مساحتی به وسعت 3500 متر مربع و زیربنای حدود 1400 متر مربع در یک طبقه احداث شده است و به‌طور شبانه‌روزی فعالیت می‌کند. پزشکان عمومی در هر سه شیفت حضور دارند و با توجه به تخصصی بودن درمانگاه، متخصصان اطفال، داخلی، اعصاب‌وروان و زنان‌وزایمان حضور دارند. خدمات دندانپزشکی، مامایی و پرستاری نیز دایر است و در بخش پاراکلینیک واحدهای آزمایشگاه، داروخانه و رادیولوژی جهت انجام گرافی‌های دندان بیماران را پذیرش می‌کنند. تا سال گذشته رادیوگرافی اندام نیز ارائه می‌شد اما به دلیل نبود پروانه فعالیت، خدمات این واحد محدود شد. اکنون که موفق به اخذ پروانه شده‌ایم، درصدد توسعه مجدد فعالیت رادیولوژی هستیم. کلینیک دیابت و فشارخون از دیگر امکانات درمانگاه است که هفته‌ای دو روز با فعالیت سه متخصص داخلی، تشکیل می‌شود.»
او با اعلام اینکه سالانه حدود 240 هزار مراجعه به درمانگاه انجام می‌شود، افزود: «آمار مراجعه سالانه به واحد دندانپزشکی 10 هزار نفر، متخصصان داخلی 2600 نفر، اطفال 2000 نفر، اعصاب‌وروان 2000 نفر و مامایی 8000 نفر است. در حال حاضر 48 نیروی انسانی در مرکز ما مشغول به فعالیت هستند. پیش از این با کمبود نیرو مواجه بودیم اما پس از برگزاری آزمون استخدام سازمان، تا حدودی کمیّت کادر درمان و پشتیبانی ترمیم شده است.»
رئیس درمانگاه قائم محمدیه، با اشاره به مهم‌ترین مسائل این مرکز، بیان کرد: «با حجم بالای مراجعه‌کننده مواجه هستیم؛ به‌نحوی که به‌طور متوسط روزانه 1400 نفر در درمانگاه حضور پیدا می‌کنند. از این تعداد تنها 700 تا 800 نفر را پذیرش می‌کنیم، زیرا مجموعه ما تنها مرکز درمانی در سطح شهرستان محمدیه به‌شمار می‌رود و هیچ بیمارستان و درمانگاه دیگری جز یک شبکه بهداشت دانشگاهی وجود ندارد. با توجه به‌اینکه شبکه بهداشت از بیماران فرانشیز دریافت می‌کند، هرچقدر که رقم ریالی آن کم باشد، به‌دلیل گرانی هزینه‌های درمانی و دارویی، بیمه‌شدگان ترجیح می‌دهند از خدمات درمانی رایگان تأمین‌اجتماعی بهره‌مند شوند.»
کریمی، با تأکید بر اینکه بار درمان شهرستان محمدیه بر دوش درمانگاه ما قرار دارد، یادآور شد: «در یک مقایسه می‌توان گفت، یکی از بیمارستان‌های تأمین‌اجتماعی استان با برخورداری از تخت‌های بستری و حدود 400 نیروی انسانی، ماهانه 25 هزار بیمار را پذیرش می‌کند درحالی که ما با حدود 50 نفر به 21 هزار نفر خدمت‌رسانی می‌کنیم. این شرایط به‌مثابه آن است که مانند یک بیمارستان خدمات ارائه می‌دهیم و تمام تلاش خود را برای پاسخگویی شایسته به مراجعه‌کننده‌ها، به‌عمل می‌آوریم. از جمله این اقدامات می‌توان به اعزام بیماران بدحال اشاره کرد که مرکز ما در بین مراکز درمانی تأمین‌اجتماعی استان، بیشترین آمار اعزام را دارد و حتی با موارد زایمان اورژانسی در درمانگاه مواجه می‌شویم.»
او درباره برنامه‌های آینده درمانگاه، اعلام کرد: «ارتقای خدمات مهم‌ترین چشم‌انداز برنامه‌های ما را تشکیل می‌دهد. فعالیت یک متخصص قلب‌وعروق در مرکز بسیار ضروری است و تلاش می‌کنیم ضمن جذب متخصص مذکور، تجهیزات مورد نیاز از جمله دستگاه اکوکاردیوگرافی را فراهم کنیم. همچنین افزایش خدمات دندانپزشکی را پیگیری می‌کنیم. اکنون یک دندانپزشک و یک یونیت دندانپزشکی در شیفت صبح فعال است و با توجه به تقاضای بیمه‌شدگان، چنانچه شیفت عصر نیز راه‌اندازی شود، می‌توانیم بیماران بیشتری را پذیرش کنیم. البته به‌دلیل اختلاف دستمزد دندانپزشکی در بخش‌های خصوصی با تعرفه دولتی، جذب متخصص بسیار دشوار است.»

سالانه 100 هزار تست آزمایش انجام می‌دهیم
کارشناس ارشد آزمایشگاه تشخیص طبی درمانگاه تأمین‌اجتماعی قائم محمدیه، با اشاره به انجام سالانه 100 هزار تست آزمایش برای بیماران، آزمایشگاه را بازوی تشخیصی پزشکان توصیف کرد و ارتقای خدمات واحد مذکور از جمله جذب دکترای علوم‌‌ آزمایشگاهی و فراهم بودن برخی اقلام کیت‌ را  ضروری دانست.
زهرا عباسعلی با بیان اینکه آزمایشگاه در شیفت صبح فعال است، گفت: «در مواقع پیک بیماری‌ها، مراجعه‌کننده‌ها را در شیفت‌ عصر و حتی روزهای تعطیل هم پذیرش می‌کنیم. خدمات آزمایشگاه از سوی سه کارشناس و یک منشی ارائه می‌شود. حدود 10 سال پیش یک دکترای علوم آزمایشگاهی، مسئولیت فنی این واحد را بر عهده داشت. از آن زمان تاکنون موفق به جذب نیروی مذکور نشده‌ایم و اکنون این مسئولیت بر عهده سوپروایزر آزمایشگاه است که خود عهده‌دار آن هستم.»
او با دارا بودن 23 سال سابقه فعالیت، افزود: «در این واحد، بسیاری از تجهیزات مورد نیاز یک آزمایشگاه تشخیص طبی فراهم شده است. در بخش هماتولوژی دستگاه سل‌کانتر سیسمکس و در بخش بیوشیمی دستگاه اتوآنلایزر وجود دارد که از طریق آن  بالغ‌ بر 20 تست بیوشیمی انجام می‌دهیم. همچنین بخش سرولوژی (ایمنی‌شناسی)، بخش میکروب‌شناسی و بخش‌های انگل‌شناسی و کشت‌ ادرار نیز فعال است. دستگاه‌هایی مانند فتومتر جهت تأیید تست‌های بیوشیمی، روتاتور برای مخلوط کردن و همگن‌سازی نمونه‌ها، سدیمان آنالایزر برای تشخیص عفونت بدن، هودهای آزمایشگاهی،‌ میکروسکوپ، اتوکلاو و فور برای استریل کردن دستگاه‌های شیشه‌ای، سایر تجهیزات ما را تشکیل می‌دهد. علاوه بر خدمات معمول آزمایشگاه، تست بتا (آزمایش خون بارداری) را نیز از طریق دستگاه «آی‌کروما» انجام می‌دهیم که در حال حاضر به‌دلیل نبود کیت مخصوص دستگاه، ارائه آزمایش مذکور متوقف شده است.»
کارشناس ارشد آزمایشگاه درمانگاه قائم محمدیه، با تأکید بر اینکه کنترل کیفیت خدمات و تجهیزات آزمایشگاه، به‌روزرسانی می‌شود، بیان کرد: «خدمات آزمایشگاه، نه‌تنها منطبق با استانداردهای داخلی طبق نمونه‌های ارسالی است، بلکه با چک‌لیست‌های دانشگاهی نیز هم‌خوانی دارد و کیفیت کارها از سوی دانشگاه، بازرسی می‌شود. با توجه به نبود مسئول فنی، نیروهای کادر آزمایشگاه استانداردهای تعیین‌شده را رعایت می‌کنند؛ به‌نحوی که پس از روشن شدن دستگاه‌ها، صحت و دقت عملکرد دستگاه‌ها با نمونه‌های کنترلی بازبینی شده و سپس خدمات آزمایشگاه ارائه می‌شود.»
عباسعلی با اشاره به مراجعه سالانه حدود 1250 نفر به آزمایشگاه، گفت: «هر نسخه بیمار حاوی بیش از هفت تا هشت تست است و در نتیجه سالانه 100 هزار تست انجام می‌دهیم. روزانه به‌طور معمول 45 بیمار به این واحد مراجعه می‌کند و تمامی بیماران در صورت رعایت موازین انجام تست مانند مصرف شام سبک از شب قبل و ناشتا بودن، تا ساعت 10 صبح پذیرش می‌شوند و مدت انتظار بیماران در نهایت 20 دقیقه به‌طول می‌انجامد. همچنین تست بیماران اورژانسی را حتی در صورت مراجعه خارج از ساعات تعیین شده، انجام می‌دهیم.»
او یکی از مهم‌ترین مسائل این واحد را نبود مسئول فنی آزمایشگاه برشمرد و افزود: «فعالیت دکترای علوم آزمایشگاهی برای تشخیص و تأیید نتایج آزمایش‌ها به‌ویژه بیماری‌های سرطان بسیار ضروری است. همچنین با کمبود برخی اقلام کیت مواجه هستیم. اکنون کلینیک دیابت و فشارخون در درمانگاه‌های تأمین‌اجتماعی راه‌اندازی شده است و آزمایشگاه نقش مهمی در شناسایی افراد دارای دیابت و پیش‌دیابت دارد که شمار آن در استان قزوین روبه فزونی است. در نتیجه انجام تست A1C (تست سه ماهه قندخون) و قند خون دو ساعته بسیار ضروری است. از‌این‌رو نباید دغدغه‌ای در زمینه کمبود کیت‌ (A1C) و سایر انواع آن داشته باشیم. پیشنهاد کرده‌ایم که خرید کیت‌ها و اقلام مورد نیاز آزمایشگاه به‌صورت متمرکز انجام و براساس نیاز هر مرکز در استان توزیع شود. این شیوه نه‌تنها در صرفه‌جویی وقت و انرژی نیروها برای تهیه اقلام موثر است، بلکه سبب آسودگی خاطر کادر آزمایشگاه برای دسترسی به ملزومات مورد نیاز می‌شود. به‌ویژه اینکه هر کیت دارای «سری ساخت» است و هر دستگاه باید منطبق با آن کالیبراسیون شود. اما اگر کیت‌ها به مدت شش ماه در اختیار ما قرار گیرد، هم از نظر اقتصادی به‌صرفه است و هم انجام کالیبراسیون جدید و کنترل کیفیت مجدد دستگاه‌ها را که وقت‌گیر است، منتفی می‌کند.»
کارشناس ارشد آزمایشگاه درمانگاه قائم محمدیه، با بیان اینکه آزمایشگاه بازوی تشخیصی پزشک است، اعلام کرد: «در شهرستان محمدیه، بیمارستان و مرکز درمانی دانشگاهی وجود ندارد و مجموعه ما خدمات درمانی افراد منطقه و حتی ساکنان روستاها و بخش‌های اطراف را پوشش می‌دهد. با توجه به مراجعه بسیاری از بیماران به واحد آزمایشگاه طبق دستور پزشک، رفع نیازهای این واحد می‌تواند در ارتقای خدمات مؤثر واقع شود.»